Dient Chanan Hertzberger (CJO) met harde uitspraken belangen van Joodse Nederlanders?

Chanan Hertzberger houdt zijn toespraak tijdens de Nationale Kristallnachtherdenking in de Portugese Synagoge in Amsterdam. Bron Foto Robin van Lonkhuijsen, ANP. In: Trouw.

Met meningen over Israël, Gaza, Palestina en het Midden Oosten is het oppassen. Het lijkt alsof welke mening men hierover ook naar buiten brengt, per definitie de helft van degenen die erop reageert het er niet mee eens is. Maar dat niet alleen, beschuldigingen over antisemitisme, medeplichtigheid aan mensenrechtenschendingen en goedpraten van het gebruik van geweld klinken over en weer. De andere mening wordt verketterd.

Het is een verdedigende reflex om kritiek of een demonstratie af te doen als anti-Israël. Dat deed bij de herdenking van de Kristallnacht 2026 Chanan Hertzberger de voorzitter van het Centraal Joods Overleg (CJO) over de Rode Lijn-demonstratie in Amsterdam van 8 november 2026.

Dat werkt in de publieke opinie averechts omdat het goedpraten van de huidige demissionaire regering van Israël door het CJO de Joodse Nederlanders met dat land op één lijn stelt. Zodat ze kritiek die voor het beleid van de regering Netanyahu bedoeld is over zich heen krijgen vanwege die vereenzelviging met Israël door het CJO. Het antisemitisme die Joodse Nederlanders treft wordt door de uitspraken van Hertzberger gevoed.

Ben zegt bij de petitie ‘Premier Jetten, neem afstand van de beschuldigingen over de Rode Lijn!‘: ‘Israël gelijkstellen aan de Joodse gemeenschap, zoals Hertzberger doet, is in zichzelf een bedreiging voor Joden‘.

Het is goed om op te merken dat het CJO niet alle Joodse Nederlanders vertegenwoordigt. Zo meende in juni 2026 de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema dat ‘een kleine groep heren niet representatief is voor alle Joodse Amsterdammers’.

Het is bedenkelijk wat Hertzberger en het CJO doen om kritiek op het beleid van de regering Netanyahu in Gaza en op de Westoever te reduceren tot een anti-Israël houding of antisemitisme. Dat is niet hetzelfde. Net zomin als kritiek op de oorlog die Poetin begonnen is tegen Oekraïne gelijkgesteld kan worden aan een anti-Russische houding. Men kan pro-Russisch (land, volk, cultuur) zijn en anti-Poetin.

Zo geldt dat ook voor Netanyahu en zijn demissionaire regering met ultrarechtse en religieus-nationalistische hardliners als minister Itamar Ben-Gvir en minister Bezalel Smotrich die hebben opgeroepen tot de volledige verwoesting of uitwissing van Gaza en het verdrijven van de Palestijnse bevolking. Dat is op zichzelf al een weerlegging van de vermeende ‘genocideleugen‘ die Hertzberger in zijn toespraak noemde. Men kan anti-Netanyahu, anti-Ben-Gvir en anti-Smotrich zijn, maar toch pro-Israël en niet antisemitisch.

Op de uitspraken van Chanan Hertzberger is kritiek mogelijk omdat hij met het CJO niet de positie van de Joodse Nederlanders vooropzet, maar dat ondergeschikt maakt aan zijn steun voor de demissionaire regering Netanyahu. Dat is overspronggedrag van Hertzberger en het CJO die zo tot de irrelevante uitspraak komen dat de Rode Lijn-demonstratie ‘anti-Israël’ was. Het CJO moet eerst eens voor zichzelf besluiten of het het beleid van de regering Netanyahu inzake Gaza en Westoever steunt of afkeurt.

Het CJO doet er verstandig aan om algemene uitspraken over meer dan 200.000 demonstranten te vermijden omdat het hiermee de Joodse Nederlanders niet dient. Hertzberger gooit olie op het vuur door de Rode Lijn-demonstratie te verketteren, terwijl hij in het belang van de Joodse Nederlanders beter zou deëscaleren.

De petitie ‘Premier Jetten, neem afstand van de beschuldigingen over de Rode Lijn!‘ roept premier Jetten op ‘om publiekelijk afstand te nemen van de beschuldigingen die Chanan Hertzberger, voorzitter van het Centraal Joods Overleg, op 9 november 2026 tijdens de Nationale Kristallnachtherdenking in uw aanwezigheid heeft geuit over de Rode Lijn-demonstratie.’ Ik heb de petitie getekend.

Opinie Zuiddam over menselijke resten in musea loopt uit de rails door zijn preek voor eigen parochie

Schermafbeelding van deel opinie-artikel ‘Museum hoort geen doden tentoon te stellen‘ van Prof. dr. Benno A. Zuiddam op RD, 9 november 2026.

De orthodoxe en traditioneel-christelijke Nederlandse theoloog Prof. dr. Benno A. Zuiddam plaatst in het RD van 9 november 2026 een opinie-artikel over het tentoonstellen van menselijke resten in musea. Hij meent dat dat niet gewenst is. Hij is daar resoluter in dan de bronnen waar hij naar verwijst én ontsiert het door zijn christelijke dogmatiek die op z’n best slechts zijdelings met het onderwerp te maken heeft.

Zuiddam noemt onder verwijzing naar een artikel van 23 oktober 2026 van de BBC twee musea in Glasgow die de overblijfselen van Egyptische mummies uit hun opstelling vanwege ethische bezwaren hebben verwijderd of laten bedekken. Dat zijn de Kelvingrove Gallery en The Hunterian Museum.

Passage over het tentoonstellen van menselijke resten in de in juni 2026 gewijzigde ICOM CODE OF ETHICS FOR MUSEUMS, p.22.

De maatregel vindt steun in de aanscherping van de gedragscode van de internationale museumorganisatie ICOM die in juni 2026 is herzien. Die stelt dat musea ‘de inherente waardigheid van menselijke resten moeten waarborgen en respect moeten bevorderen voor de betekenis ervan’. Maar dat is geen richtlijn, de uiteindelijke beslissing ligt bij de individuele instelling zelf.

Het artikel van de BBC citeert de Nederlandse hoogleraar Steph Scholten die sinds 2017 directeur van The Hunterian Museum is. Hij zegt: ‘De ethische code schrijft niet voor dat alle menselijke resten uit de tentoonstelling moeten worden verwijderd’.

Scholten heeft als directeur van The Hunterian Museum de menselijke resten van de Egyptische vrouw Shep-En-Hor niet laten verwijderen uit de opstelling, maar laten bedekken met een speciaal ontworpen textiel, om te voorkomen dat het door bezoekers kan worden gezien.

Zuiddam verwijst naar een advies uit 2007 van een commissie van de Nederlandse Museumvereniging en concludeert daaruit dat het musea verplicht ‘om bij het omgaan met menselijke resten de belangen en de overtuigingen van de gemeenschap en de religieuze groep waartoe de persoon behoorde te respecteren’. Dat is echter geen directe verplichting in juridische zin.

De opinie van Zuiddam neemt een bizarre wending als hij filmbeelden van toen nog levende ‘foute’ Nederlanders in Kamp Amersfoort kort na de Tweede Wereldoorlog in zijn betoog opneemt. Ze staan te douchen en hun geslachtsdelen zijn zichtbaar.

Dat heeft niks met het onderwerp menselijke resten te maken. Walter Benjamin stelde dat door reproductie een kunstwerk aan aura verliest. Een film is gemaakt om massaal bekeken, verspreid en geconsumeerd te worden. Zuiddam vat het onderwerp te breed op en ook zijn opvatting over wat een kunstwerk is wekt verwarring. Daardoor verwatert zijn opinie en verliest aan geloofwaardigheid.

Zuiddam koppelt de vertoning van de filmbeelden aan de begrippen respect, seksuele vernedering en uitbuiting. Hij vond geen gehoor toen hij protesteerde bij het Nationaal Monument Kamp Amersfoort dat de beelden vertoont.

De theoloog Zuiddam verwijst als sluitstuk naar verschillende bijbelteksten over de waardigheid van het lichaam, openbare naaktheid en schaamte, de zondeval en het begraven worden. Dat telt in een christelijke dogmatiek, maar met het onderwerp het tentoonstellen van menselijke resten in musea heeft het weinig te maken. Hij verwijst niet naar universele waarden.

Zuiddam ondermijnt zijn betoog over de twee Schotse musea dat veelbelovend begon door te leunen op het BBC-artikel, maar uit de rails loopt als hij geforceerd zijn vakgebied de christelijke theologie voor een reformatorische publiek door zijn betoog meent te moeten mengen.

Internationale aandacht voor bezetting Amsterdams datacenter in aanbouw

Interessant is de internationale aandacht voor de bestorming door zo’n 100 demonstranten van een bouwwerf van een datacenter van Microsoft in Amsterdam Sloterdijk. Er was veel aandacht voor. Reuters had een reportage van bijna 48 minuten gemaakt waar internationale media hun verslag uit samen konden stellen. Zoals de rechtse New York Post.

Dat de aandacht groot was komt omdat er in vele landen oppositie is tegen datacenter en die toeneemt. Ook in de VS. Een peiling wees uit dat driekwart van de kiezers in de midterms de bouw van ervan in hun gemeenschap afwijst. Het protest past in een patroon. De timing van het protest drie dagen na deze verkiezingen was slim gekozen.

Het protest werd op intersectionele wijze gekoppeld aan de bezetting van Gaza en de genocide aldaar door Israël. Het is me niet duidelijk of dat de kernboodschap van de bouw van datacentra en de daarbij horende miljardeninvesteringen in de zogenaamde kunstmatige intelligentie (AI) versterkt. Amerikaanse kiezers wijzen in meerderheid de onvoorwaardelijke steun van hun land aan Israël af. Dus men kan redeneren dat het combineren in een protest van bij de kiezers twee impopulaire onderwerpen, te weten datacentra/AI en Israël/Gaza versterkend werkt.

Geweldloze en publieke burgerlijke ongehoorzaamheid kan een maatschappelijke ontwikkeling in gang helpen zetten. Om doelmatig te zijn moeten demonstranten voldoen aan enkele voorwaarden. Het protest moet een zeker onrecht of maatschappelijk probleem betreffen. De achterliggende gedachte is dat het zich niet houden aan democratische spelregels toegestaan is om dat ze te beperkend en strikt zijn, en niet op andere wijze veranderd kunnen worden.

Vergunningen voor de bouw van datacenter in Nederland zijn afgegeven voordat het besef van de nadelen ervan plus de ontregelende werking van AI bij een breed publiek en politiek was doorgedrongen. Dat beeld is gekanteld, maar de afgegeven vergunningen kunnen niet teruggedraaid worden. Dat is frustrerend. Techbedrijven als Microsoft hebben diepe zakken en kunnen voor rechtbanken juridisch onbeperkte middelen inzetten.

Wat ze niet kunnen is de gunst van het publiek kopen. Aan de bewustwording over de nadelen van datacenter en AI helpt zo’n actie in Amsterdam mee, zowel voor een Nederlands als voor een internationaal en dan in het bijzonder Amerikaans publiek.

In de meeste landen zal de politie harder tegen demonstranten optreden. Dat is de Nederlandse folklore van een de-escalerende politie die samen met de bewustwording over de tijdelijke bezetting van een datacenter in aanbouw de wereld overgaat.

Het geteem van bisschop Robert Barron

Op het internet komt men videos tegen waarin God tegenover de mens wordt gezet. De Amerikaanse bisschop Robert Barron meent dat God een reden heeft. Dat beredeneert hij door een cirkelredenering. Als God een constructie van mensen is, waar veel voor te zeggen is en Barron uiteraard ontkent, dan projecteert hij vanuit zijn eigen menselijkheid zijn menselijkheid -of het gebrek eraan- op God. Barron is een conservatief die ontkent dat hij dat is.

Wat Barron in deze video zegt is tamelijk onbeduidend. Religieuze zalf waarmee hij de zielen van zijn achterban smeert.

Schermafbeelding van deel artikel ‘Minnesota bishop calls scale of fraud in America ‘staggering’ and a ‘major injustice’ op Alpha News, 3 november 2026.

Maar hij is meer dan dit en gaat verder als hij praat over de fraude in de VS die groter is dan het BNP van landen als Vietnam en Denemarken. Dat vindt hij verbijsterend. Barron meent dat fraude mogelijk is gemaakt door mensen die zich afkeren van religie. Alpha News gaat in op de uitspraken van Barron in een artikel van 3 november 2026. Wat Barron zegt roept controverse op. Het komt als beledigend over.

En daar komt Barron weer met zijn cirkelredenering als hij zegt (vertaald): ‘Aangezien moraliteit uiteindelijk in God verankerd ligt, is een gevolg van dit afkeren een toename van morele ontsporing, relativisme en onverschilligheid.’

Zo kennen we de conservatieve, onverzoenlijke en onverdraagbare kerkleider weer. Hij claimt dat moraliteit alleen in religie gelegen is. Een bewijs daarvoor geeft hij niet en kan hij ook niet geven omdat het niet onbevooroordeeld vast te stellen valt.

Wie ziet tot wat religie allemaal heeft geleid, van aanslagen, oorlogen en het kindermisbruik in de rooms-katholieke kerk wat precies de morele ontsporing is die hij anderen toebedeeld, kan evengoed het omgekeerde beweren. Namelijk dat moraliteit in religieuze organisaties in verkeerde handen is en beter verankerd kan worden buiten religie.

Ook die algemene uitspraak is weinig waard en lastig aan te tonen. Daarom kan men er maar beter geen uitspraak over doen of moraliteit beter verankerd is binnen of buiten religie. Het past in de religieuze marketing van deze bisschop om neerbuigend herderlijk te doen jegens ‘niet aangeslotenen’, maar hiermee rechtvaardigt hij zijn claim nog niet.

De zalvende, gelijkhebberige moraal van bisschop Robert Barron is pijnlijk omdat hij zo vals redeneert. Oh wee, de gelovigen die aan hem zijn toevertrouwd.

Museum Amersfoort mist moed om toegezegde tentoonstelling 300 jaar synagoge te houden

Schermafbeelding van deel artikel ‘Museum Amersfoort durft tentoonstelling 300 jaar synagoge niet aan, joodse gemeenschap diep teleurgesteld‘ van Eline Spit en Nieuwsplein33 op RTV Utrecht, 4 november 2026.

De kop van een artikel van 4 november 2026 van RTV Utrecht is dodelijk voor Museum Amersfoort en directeur ad interim Paul Baltus: ‘Museum Amersfoort durft tentoonstelling 300 jaar synagoge niet aan, joodse gemeenschap diep teleurgesteld’.

Het museum heeft vijf jaar geleden ingestemd om mee te doen met de viering in 2027 van het 300-jarig bestaan van de Amersfoortse synagoge, maar kwam daar in de zomer van 2026 op terug.

Baltus’ argumentatie om de samenwerking te stoppen is de veiligheid van zijn vrijwilligers. Concrete dreigingen zijn er niet. Baltus meent dat de vrijwilligers die in contact komen met het publiek kwetsbaar zijn.

‘Toenemende spanningen in de maatschappij‘ geeft Baltus als reden om de tentoonstelling af te blazen. Onduidelijk is wat hij daar precies mee bedoelt. Ook na de aanval van Hamas op Israël op 7 oktober 2023, het begin van de oorlog in Gaza en de aanvallen van kolonisten op de Westoever op Palestijnse inwoners gingen de voorbereidingen volgens Alexander van Voorthuizen door. Hij is voorzitter van de Joodse Gemeenschap Amersfoort.

Waarom het museum er in augustus 2026 ‘ineens‘ van afzag om de tentoonstelling over de 300 jaar oude synagoge te programmeren weet Van Voorthuizen niet.

Baltus heeft zijn excuses aangeboden aan de Joodse Gemeenschap Amersfoort omdat hij zijn afspraak niet nakomt.

De Amersfoortse burgemeester Lucas Bolsius wil het er niet bij laten zitten, zo heeft hij in een raadsvergadering verklaard. Hij wil op korte termijn samen met museum en de organisatie van de tentoonstelling een oplossing zoeken voor het probleem dat door het besluit van Baltus en de raad van toezicht van het museum is ontstaan.

Deze kwestie gaat erover dat een museumbestuur angst projecteert op de eigen organisatie. Men kan begrip hebben voor een museumdirecteur die zich zorgen maakt over de veiligheid van zijn personeel, maar zonder concrete bedreigingen is het de vraag of Baltus en de raad van toezicht de burgermoed en weerbaarheid tonen die past bij hun maatschappelijke functie.

Baltus strijkt de vlag voordat het eerste schot gevallen is. Hij vertoont de Karremans-reflex om op te staan voor eigen mensen ten koste van de ander. Was er geen oplossing mogelijk om de tentoonstelling door te laten gaan én de veiligheid van het museumpersoneel te garanderen? Is dat door de leiding met politie en burgemeester besproken voordat het museum het besluit nam om de tentoonstelling af te blazen? Hoe zorgvuldig heeft het museum gehandeld?

Wat de leiding van Museum Amersfoort doet geeft het verkeerde signaal aan de samenleving. Het laat de angst regeren en zwicht uit bangheid. Wellicht kan burgemeester Bolsius het museum moed inspreken.

Democraten winnen ruim de ‘midterms’ van 2026

De Democraten hebben meerderheden in Huis en Senaat behaald. Niet nipt, maar ruim. Dat laatste is belangrijk omdat het president Trump en zijn ministerie van Justitie weinig ruimte geeft om uitslagen terug te draaien. Dat is het goede nieuws. Een constitutionele crisis lijkt door de huidige opstelling van Trump afgewend, hoewel er nog veel kan gebeuren voordat het het nieuwe congres begin januari 2027 wordt geïnstalleerd.

Trump weet dat de Democraten met hun nieuw behaalde meerderheden in het Congres onderzoeken zullen starten naar de onregelmatigheden en corruptie in de regering Trump van de afgelopen twee jaar. Dat kan tot afzettingsprocedures leiden van bijvoorbeeld de ministers Hegseth (Defensie) en Blanche (Justitie) die herhaaldelijk de grondwet hebben overtreden. Het verklaart wellicht waarom Trump nu een verzoenende toon aanslaat. Offert hij straks zijn pionnen op om zelf buiten schot te blijven?

Er wordt nog geteld. Nog niet alle resultaten zijn bekend. Belangrijk voor de toekomst is dat de Democraten ook meer gouverneurs hebben zodat ze bijvoorbeeld opengevallen functies kunnen invullen.

Democraten deden het goed in Texas, maar minder goed in Florida. Zetels in de Senaat die tientallen jaren in Republikeinse handen waren gingen naar Democraten. De paradox is dat de Democratische partij bij de kiezers zo’n 15% in de min staat. De partij is niet populair, maar de Republikeinse partij is met zo’n 28% in de min nog minder populair.

Dat geeft aan hoe weinig populair beide grote partijen zijn. Politici zouden vooral met zichzelf bezig zijn. Kiezers en partijpolitiek zijn van elkaar vervreemd. Het valt te hopen dat de doelmatigheid en samenwerking in het Congres hersteld wordt. Wellicht al vanaf 2027, maar zeker in het post-Trump tijdperk dat in 2029 aanbreekt.

MAGA-republikeinen en president Trump hebben bij de midterms aan invloed verloren, maar traditionele Republikeinen zijn nog zoekende naar zichzelf en hun oude partij. Van beide kanten moet een nieuw evenwicht gevonden worden.

Democraten hebben geen geloofwaardige leiders. Die moeten nog opstaan. De Democratische Senaatsleider Chuck Schumer heeft met zo’n 20% in de min weinig geloofwaardigheid. Namen van kanshebbers wisselen per jaar. Belangrijk is dat in de grote tent die het DNC is gematigden en democratische socialisten zich achter een compromiskandidaat kunnen scharen. Een naam van een opkomend talent die genoemd wordt is senator van Georgia Jon Ossoff.

Niet overal, maar wel in veel races was een stem voor een Democratische kandidaat een stem tegen de historisch onpopulaire president Trump. Dat moet de Democraten te denken geven over hun eigen stabiliteit ondanks hun overwinning. Democraten hadden goede kandidaten voor gouverneurs en senatoren, maar de samenhang aan de top ontbreekt. De blauwe golf spoelde de nuance weg van een race over standpunten en politieke keuzes. Dan neemt emotie de overhand. Tot in 2028 daar weer een reactie op komt.

Schermafbeelding van deel online voorpagina van The New York Times, 4 november 2026.

Trump Tarp: diversiteit aan het oog onttrekken

De vraag of president Trump en zijn team racistisch zijn laat zich het best aantonen door de praktijk. Voor een bijeenkomst van Trump in Dubuque, Iowa werd de muurschildering ‘Solidarity Mural’ met 10 geheven vuisten in verschillende kleuren door het campagneteam bedekt met een blauw dekzeil (‘tarp’). Een kunstwerk van de lokale Shelby Fry.

De stad had geen toestemming gegeven om de muurschildering te bedekken met een dekzeil. De stad sommeerde het campagneteam van Trump voor genoemde bijeenkomst om het dekzeil te verwijderen, wat gebeurde. Iowa is een rode (Republikeinse) staat en Dubuque een stad met Democratische invloed.

Muurschilderingen zorgen vaker voor controverses. Zoals dat nu eenmaal met kunst in de openbare ruimte gebeurt waar overtuigingen, oordelen, voorkeuren, beginselen en sentimenten botsen. Tekenend is dat Trumps campagneteam het nodig vond om een muurschildering die oproept tot solidariteit te bedekken.

Hoe gepast is het dat ex-journalisten voormalige werkgever VRT oorlogshysterie en eenzijdige voorlichting verwijten?

Schermafbeelding van deel opinie-artikel ‘Open brief aan de VRT: ‘Jullie hanteren een terminologie die de oorlogstaal normaliseert en banaliseert’ van Dirk Tieleman, Johan Depoortere, Ng Sauw Tjhoi en Walter Zinzen op De Morgen, 25 maart 2025.

Op Facebook kwam ik een open brief uit maart 2025 van vier ex-journalisten van de VRT tegen die ze aan de nieuwsredactie van de VRT schreven. Het wordt opnieuw geplaatst. Het gaat om Oekraïne, vrede, bewapening en de Russische Federatie.

De vier ex-journalisten Dirk Tieleman, Johan Depoortere, Ng Sauw Tjhoi en Walter Zinzen schreven in maart 2025 de open brief, waar ik in onderstaand commentaar op antwoord.

Zich ‘digitale maker’ noemende Bernard Claeys herplaatst de open brief. In maart 2025 plaatste Hugo van Dienderen de open brief op sociale media. Hij was lid van de politieke partijen Agalev en opvolger Groen die zich sterk maken voor pacifisme, en eveneens ex-journalist van de BRT, de voorloper van de VRT. Hij vatte de kern ervan samen als ‘oorlogshysterie en de eenzijdige voorlichting van de openbare omroep‘. Daarmee bedoelt hij de Vlaamse VRT.

Men kan zich afvragen over zowel Hugo van Dienderen als de vier ex-journalisten van de VRT gelukkig zijn met de steun van en associatie met Claeys. Goedgelovigheid is anders dan kwaadaardigheid. Op zijn tijdlijn deelt Claeys anti-EU en pro-Kremlin standpunten. Hij verspreidt kritiekloos en verwoed het narratief van het Kremlin. Mijn kritiek op Claeys is niet dat hij vragen stelt over bewapening, maar dat hij dat zo selectief en simpel doet.

Tekenend voor de fantasiewereld vol goedgelovigheid en een gebrek aan realiteitszin is een opinie uit november 2025 van Zinzen over een ‘Saarlandse oplossing‘ voor Oekraïne waar ik in een commentaar op reageerde. Dat sloot ik af met een verzuchting: ‘Pleidooien voor vrede lijken nastrevenswaardig, maar verkeren in hun tegendeel als ze zijdelings de partij steunen die de oorlog begonnen is. Dan werkt zo’n pleidooi averechts‘.

Het is ook een wereld waarin ze feiten verkeerd voorstellen. Ze verwijzen in hun open brief naar de toenmalige Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken James Baker die in 1990 publiekelijk gezegd heeft dat de NAVO na de hereniging van Duitsland “geen inch” zou opschuiven naar het oosten. Maar de ex-journalisten kunnen weten dat die uitspraak ging over het niet stationeren van NAVO-troepen in de DDR en niet over Oostblok-landen die lid werden van de NAVO. Daarnaast is de uitspraak van Baker nooit vastgelegd in een verdrag. Ze suggereren dat VS of NAVO de belofte niet hield. Dat is in strijd met de historische werkelijkheid van de twee laatste jaren van de Sovjet-Unie. Door deze passage in de open brief verliezen ze aan geloofwaardigheid.

Is het trouwens gepast van de vier ex-journalisten plus Van Dienderen om het medium waar ze voor werkten voor de voeten te lopen door het te beschuldigen van oorlogshysterie en eenzijdige berichtgeving? Dat is een aantijging die de journalistiek van VRT Nieuws bij de enkels afzaagt. Hoe collegiaal is dat? Mijn reactie:

‘Als het pleidooi voor vrede en ontwapening in Europa niet samengaat met de bereidwilligheid van de machthebbers in het Kremlin om hetzelfde te doen, dan is dat onrealistisch en naïef.

Dat geldt ook voor de historische inschatting die meent dat Poetin streefde naar een gezamenlijke veiligheidsstructuur. Echt? Poetin die na 2000 niet de directe toetredingsprocedure wilde doorlopen om lid van de NAVO te worden. Poetin die in de Russische propaganda de NAVO als een bedreiging ging aftekenen. Poetin die in 2008 delen van Georgië sluipend annexeerde.

De ex-journalisten vergeten dat Poetin al 26 jaar aan de macht is zonder vrije en eerlijke verkiezingen, en hij zijn politieke concurrenten Boris Nemtsov en Alexei Navalny heeft laten vermoorden. Hoe kan men met zo iemand op een redelijke en realistische manier onderhandelen?

Waarom begint Poetin oorlogen? Niet omdat landen een bedreiging voor de Russische Federatie vormen, maar omdat hij oorlogen nodig heeft om aan de macht te blijven. Ik zou zeggen, beste ex-journalisten van de VRT, ga naar Moskou om dit pleidooi voor vrede en ontwapening te toetsen en te testen. Dan wordt duidelijk hoeveel het in de praktijk waard is.

Want in Moskou worden de oorlogen begonnen waar NAVO-lidstaten tandenknarsend en met tegenzin op moeten reageren door zich te bewapenen. Onder druk van president Trump. Geld dat ze voorheen in onderwijs, zorg, infrastructuur en sociale zekerheid stopten.

Ga naar Moskou om te zien hoe daar een oorlogseconomie is opgezet en onderwijs, zorg, infrastructuur en pensioenen voor de gewone burgers zijn uitgekleed om de oorlog en de corruptie die de oorlog biedt te financieren.

Ga naar Moskou om te spreken met talkshowhost Vladimir Solovjov of Olga Skabejeva die op de staatstelevisiezender Russia-1 ongezouten pro-Kremlin meningen geven over Oekraïne dat van de kaart moet worden geveegd en Europese hoofdsteden die met een kernbom vernietigd moeten worden. Dat is geen eenzijdige voorlichting, dat is revanchistische, nationalistische, onverzoenlijke, oorlogszuchtige propaganda die de Russen hersenspoelt met desinformatie.

Ga naar Moskou, beste ex-journalisten van de VRT, want daar is in uw optiek de meeste winst te halen. Dan bereikt u meer dan de hoofdpersonen in ‘Drie Zusters’ van Anton Tsjechov.’

Beeldvorming met Eerdmans, Stoffer en Vermeer

Stoffer, Vermeer en Eerdmans in het gebouw van de Tweede Kamer, 29 oktober 2026. Still uit een video van RTL Nieuws.

Hoe toont het radicaal-rechtse gelegenheidsverbond van JA21, BBB en SGP? In de Tweede Kamer hebben ze samen 15 zetels. Op de schouders van welke reus denken ze te kunnen staan? Ze hebben beloofd om met elkaar op te trekken in het contact met het kabinet Jetten over de belastingplannen.

Daar voegen deze drie partijleiders voor hun achterban allerlei leuke dingen aan toe die niks met het belastingplan te maken hebben en de coalitiepartijen tot ergernis brengt. Over stikstof (BBB), migratiebeleid (JA21) en vrouwenrechten: abortus en draagmoederschap (SGP).

De ooit gouvernementele SGP radicaliseert onder partijleider Stoffer. Dat is nauwelijks een electoraal risico, want de trouwe reformatorische achterban bezorgt de partij bijna altijd drie kamerzetels.

De SGP kan niet meer schakelen naar een niveau waar het normaal omgaat met andere partijen. SGP-kamerlid Diederik Van Dijk leek progressief Nederland moedwillig te provoceren toen hij zei dat progressief Nederland vrouwen wil inzetten als legmoeders. Dat is niet alleen grof, oneerbiedig en vrouwonvriendelijk taalgebruik dat de huidige SGP definieert, maar het opzoeken van confrontatie die de partij onnodig isoleert.

Daar sta je dan in de Tweede Kamer. Eenheid in verscheidenheid. Toont het een beetje? Chris Stoffer (links) heeft een streepjesdas bij een geruit jasje. Heeft dat allure en kan dat ooit wat worden? Henk Vermeer (midden) draagt een jasje als juten zak. Maar lachen doen ze alledrie. Is dat een voorteken van hun succes of het weglachen van hun mislukking die ingebakken is?

Afrika Museum gaat drie dagen open voor publiek

Schermafbeelding bericht ‘Nieuws; Openstelling Afrika Museum‘ op website Afrika Museum, 29 oktober 2026.

Met beperkte middelen gaat het Afrika Museum in Berg en Dal voor het publiek drie dagen open op 25 november, 13 en 20 december 2026. Gratis toegang. Het is een proefopenstelling.

Het museum zit in een ontwikkelproces. De openstelling dient als verfijning, testing en verbetering. Er zijn voorlopig drie zalen ingericht, de rest volgt in januari 2027.

Onduidelijk is of het Afrika Museum via structurele subsidies en bijdragen van overheden, publieke stimuleringsfondsen, vermogensfondsen, bedrijven en kleinere sponsors voldoende financiële ondersteuning voor exploitatie en presentaties kan vinden. De tekenen zijn onbepaald. Daarom is het verrassend dat er iets gebeurt, maar lijkt het tegelijk een zware strijd om vanwege de ontbrekende steun van overheden een doorstart te maken.

De tragiek is dat het Afrika Museum in Berg en Dal tijdens zijn bestaan tussen 1954 en 2014 grote bekendheid en artistieke waardering genoot. Tussen 2014 en 2024 werd die lijn afgebroken en het aanzien van het museum verkwanseld toen het museum onder druk van de landelijke overheid vanwege economische redenen moest opgaan in het Nationaal Museum voor Wereldculturen (NMVW) dat vanaf oktober 2023 bekend staat als Wereldmuseum. Nu wordt geprobeerd die lijn weer op te pakken die in 2014 werd afgebroken.

Staatssecretaris van Cultuur Halbe Zijlstra (VVD) legde in 2011 met zijn bezuinigingsoperaties van 200 miljoen euro de directe basis voor de fusie die in 2014 leidde tot het ontstaan van het NMVW.

Op 1 januari 2025 werd het landgoed met museumgebouwen, de collectie Afrikaanse kunst- en gebruiksvoorwerpen en de documentatie en bibliotheek door het NMVW, dat een rechtszaak erover verloor, met tegenzin en tegenwerking overgedragen aan de oorspronkelijke eigenaar, de Congregatie van de Heilige Geest. Een katholieke organisatie die met bestuursleden als Kenneth Ofoma, Titus Ikyomke, John Onoja, François Numbi en Marcel Uzoigwe verbinding met Afrika heeft.

De Congregatie had in september 2020 de huurovereenkomst met het NMVW opgezegd per 1 januari 2025. Reden was een meningsverschil over de koers van het museum en het feit dat het Afrika Museum -net als het Rotterdamse Wereldmuseum– binnen het NMVW geen eigen signatuur mocht ontwikkelen, en zelfs geen directeur, locatiehoofd of locatiegebonden conservator had.

Zodat binnen het NMVW niemand vanuit een aan het Afrika Museum verbonden functie het belang van het Afrika Museum kon bepleiten. Het evenwicht in het beleid was verstoord. Het Afrika Museum was binnen het NMVW monddood gemaakt. Terwijl het met het Amsterdamse Tropenmuseum en het Museum van Volkenkunde Leiden een van de drie fusiepartners was.

Na de overdracht heeft gedurende ruim een jaar een inspectie plaatsgevonden van gebouwen, Buitenmuseum en collectie, zo zegt de berichtgeving van het Afrika Museum. Dat was noodzakelijk vanwege achterstallig onderhoud dat door verwaarlozing, miskenning van het belang van het Afrika Museum, en onvoldoende investering door het NMVW was ontstaan.

Deel Buitenmuseum van Afrika Museum op Facebook-pagina van Afrika Museum.

Op de website van het Afrika Museum staat een beschrijving van wat er in verschillende zalen op de drie dagen in november en december 2026 valt te zien. Ook het Buitenmuseum zal toegankelijk zijn voor het publiek. Het museum is ook op zoek naar vrijwilligers die eraan mee willen helpen om het museum weer continuïteit te geven. Het prachtig in een parklandschap gelegen Afrika Museum is een aanlokkelijke plek om te verblijven.

Zoals gezegd streven bestuur en werkgroep ernaar om in 2027 de rest van het museum verder in te richten zodat het Afrika Museum met de vaste opstelling, incidentele tentoonstellingen en publieksevenementen de traumatische periode NMVW (2014-2024) definitief van zich af kan schudden en weer een volwaardig museum wordt. Hopelijk ziet de top van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap daar het belang van in voor het Afrika Museum, de regio Berg en Dal/Nijmegen, en de Nederlandse museumsector.