Film noir ‘The Sound of Fury’ of ‘Try and Get Me!’, 1950

Cy Endfield is voor het brede publiek geen bekende regisseur, maar toch heeft hij in 1950 een prachtige film als ‘The Sound of Fury‘ gemaakt. Hij was een linkse regisseur die in de donkere jaren van het McCarthy tijdperk op de zwarte lijst geplaatst werd en uitweek naar Engeland. Na restauratie kreeg de film in 2020 waardering.

IMDb omschrijft de film zo: ‘Een chauffeur die alle hoop heeft verloren, raakt betrokken bij de overvallen van een misdadiger. Media-aandacht wakkert de publieke belangstelling aan naarmate de misdrijven steeds brutaler worden. Wanneer een gijzeling volledig uit de hand loopt, komen de gearresteerde verdachten in gevaar door woedende menigten. De politie heeft grote moeite om de orde te handhaven.’

De film is gebaseerd op het boek The Condemned (1947) van Jo Pagano. Vaak wordt ‘The Sound of Fury‘ vergeleken met ‘Fury‘ (1936) van Fritz Lang. Dat is begrijpelijk omdat het boek en beide films putten uit dezelfde historisch bron. Namelijk de ontvoering en lynchpartij van Brooke Hart in 1933 in San Jose, Californië. Hierbij werden twee mannen die de moord op de miljonairszoon hadden bekend, door een woedende menigte uit de gevangenis gesleurd en opgehangen.

Die andere film ‘To Kill a Mockinbird‘ (1962) van Robert Mulligan die is gebaseerd op de roman van Harper Lee grijpt terug op een andere historische gebeurtenis, maar gaat over dezelfde thema’s: massahysterie, lynchpartijen en (on)rechtvaardigheid in Amerika. Daarom werd Endfield na een viewing door acteur Joseph Cotten verweten een on-Amerikaanse film gemaakt te hebben toen hij hem zei ‘Het Amerika dat jij kent, is niet het Amerika dat ik ken’, aldus Wikipedia.

‘The Sound of Fury‘ werd niet door een van de grote studio’s geproduceerd en gedistribueerd. Van deze film noir die de zielenroerselen van inwoners van Arizona toont (waar de opnamen plaatsvonden) wordt gezegd dat het minder dan een A-film en meer dan een B-film is. Wellicht is de film hybride, traditioneel in vorm en voor 1950 vooruitstrevend in inhoud. De montage van de gevangenisscène tegen het einde als een opgehitste meute de gevangenis bestormt om de twee gevangenen ‘op te halen’ heeft veel vaart en toont het vakmanschap van editor George Amy.

Nederland doet toch niet mee aan Eurovisie Songfestival 2027

Schermafbeelding van deel artikel ‘NPO zet alsnog streep door Nederlandse deelname Eurovisie Songfestival’ op NOS, 27 oktober 2026.

Voor sommigen is het belangrijk, voor anderen niet. De Nederlandse deelname aan het Eurovisie Songfestival.

Eerst zou Nederland niet deelnemen in de volgende editie van 2027, toen wel en uiteindelijk toch weer niet. Dat lijkt op impulsief gedrag van de Nederlandse Publieke Omroep. Een duiventil van meningen, sentimenten en gevoeligheden.

Steen des aanstoots voor de tegenstanders blijft deelname van Israël dat lid is van organisator de Europese Radio-unie (EBU) via de Israëlische publieke omroep KAN.

Israël is niet in Europa, maar in Zuidwest-Azië gelegen. Dat het land toch kan deelnemen aan het Eurovisie Songfestival heeft te maken met een 19e eeuwse definitie. Het uitzendgebied van de European Broadcasting Area dat bekabeld was met telegraafkabels omvat delen van het Midden-Oosten.

Wellicht wordt het tijd om die oude definitie te herzien, ook omdat de European Broadcasting Area een koloniale definitie is die delen van het Midden-Oosten en Noord-Afrika bij Europa trekt. Dat is niet meer van deze tijd.

Laat de European Broadcasting Area gelden binnen de geografische grenzen van Europa. En laat alleen Europese landen lid zijn van de EBU, als ze dat willen.

Dan nog kunnen niet-Europese landen op initiatief van de EBU als gast uitgenodigd worden om deel te nemen aan het Eurovisie Songfestival. Verschil is dan dat landen buiten Europa niet meer het recht hebben om eraan deel te nemen en niet meer de EBU onder druk kunnen zetten met hun schreeuwerig, propagandistisch, nativistisch nationalisme dat een smet over het Songfestival werpt.

Pastoor Zimmermann is tegen draagmoederschap, homoseksualiteit en andere ‘vreemde praktijken’

De katholieke pastoor Pieter Zimmermann die ook directeur is van het conservatieve commerciële station Radio Maria Nederland moet niks hebben van homoseksuelen. In 2024 weigerde hij in Druten waar hij pastoor is de Heilige Communie aan homoseksuelen en ongehuwd samenwonende stellen. De helft van het parochiebestuur stapte op en noemde Zimmermann ‘orthodox’.

Premier Rob Jetten en zijn homoseksuele partner Nicolás Keenan hebben publiekelijk verklaard dat draagmoeder Lisa, van het kind dat wordt verwacht in het voorjaar van 2027, een actieve en betrokken rol in het leven van het kind krijgt als een hechte vriendin van de familie.

Het bericht over Rob Jetten en zijn vriend die vader worden is geen rimpeling waard. Het valt pas op nadat Zimmermann er tegen ageert en ‘triest nieuws‘ noemt. Het is onjuist dat Nederland vooroploopt met deze ‘vreemde praktijken‘. Nederland is allang geen gidsland meer. Het valt de bezien wat vreemder is, de actie van Rob Jetten of de reactie van Pieter Zimmermann?

Een conservatieve pastoor als Pieter Zimmermann grijpt deze gebeurtenis aan om zich en zijn radiostation te profileren met een orthodox geluid dat hamert op familiewaarden, de rol van de moeder en verdere uitwassen die volgens hem een gevolg zijn van het draagmoederschap.

Zimmermann wordt er niet geloofwaardiger op als hij het in zijn preek nodig vindt om te verwijzen naar het voorbeeld van een draagmoeder die juridisch haar kind opeiste dat niks met dit geval te maken heeft. De christelijke houding waar Zimmermann naar verwijst is er een van eigen voortreffelijkheid, en onbuigzaamheid en gebrek aan compassie jegens andersdenkenden.

Iemand die reageert bij deze video op Cvandaag merkt op: ‘Jouw RK kerk heeft gezien de donkere geschiedenis in kindermisbruik toch ook anno 2026 nog heel wat uit te leggen nietwaar!‘.

Hoe toevallig is het dat het protestante CVandaag op YouTube deze korte video met een Rooms-Katholieke pastoor plaatst die ageert tegen homoseksualiteit en draagmoederschap, en pleit voor traditionele familiewaarden en moederschap? Is de Maagd Maria de belangrijkste heilige en de spirituele moeder van alle gelovigen?

Bijbelgetrouwe christenen hebben moeite met Halloweenfeest in Laurenskerk

Schermafbeelding van deel hoofdredactioneel ‘Doe als christen meer dan je verzetten tegen Halloween in Laurenskerk’ in het RD, 24 oktober 2026.

Sommige christenen hebben het maar moeilijk met de moderne tijd. Ze zijn hun macht van weleer kwijt en moeten zich tot andere minderheden verhouden. Daar kunnen ze slecht aan wennen. RD’s hoofdredactie zinkt in een commentaar de moed in de schoenen als het ziet hoe ‘gestaag Nederland seculariseert en hoe snel moderne vormen van heidendom in ons land oprukken.‘

Aanleiding voor deze opmerking is een Halloweenfeest in de Rotterdamse Laurenskerk. Dit gebouw is sinds 1989 niet meer uitsluitend een religieuze plek. Dus al 37 jaar. Zoals vele kerken heeft het een andere of gemengde, multifuctionele bestemming gekregen vanwege de ontkerkelijking.

Kerken hebben moeten sluiten omdat veel gelovigen de afgelopen decennia het geloof de rug hebben toegekeerd. Onderhoud is financieel niet meer op te brengen voor krimpende geloofsgemeenschappen. Kerken stonden vanaf het midden van de 19e eeuw symbool voor de kerkenstrijd tussen katholieken en protestanten. Tot 1920 werden ongeveer 800 nieuwe katholieke kerken gebouwd.

De Laurenskerk is nog in gebruik voor zondagse diensten van de Protestante kerk. Tegelijk vinden er culturele evenementen plaats, zoals in 2020 een presentatie van schilderijen van kunstenaar Peter Koole.

SREBRENICA / Peter Koole paintings, Laurenskerk Rotterdam, 2020 (Photo: Peter Hilz)

Het is veelbetekenend dat het hoofdredactioneel van het RD een directe koppeling maakt tussen de secularisatie van Nederland en het snel oprukken van wat het ziet als moderne vormen van heidendom. Maar secularisatie leidt niet vanzelfsprekend tot heidendom dat als negatief wordt gezien. Deze christenen verstaan daar niet-bekeerde mensen onder. Historisch gezien bestond het heidendom voor de komst van het christendom naar Europa en zal het ook na het christendom bestaan.

De bevindelijke gereformeerden van het RD suggereren dat het christendom Nederland van het heidendom moet redden. De viering van een Halloweenfeest in de Laurenskerk ziet het als voorbeeld van oprukkend heidendom. Dat het moet redden van het secularisme die het als negatief ziet en niet als politieke filosofie die past bij de gefragmenteerde, pluriforme Nederlandse samenleving die bestaat uit louter minderheden: godsdiensten en levensovertuigingen worden gelijk gewaardeerd en gegarandeerd voor de wet.

Er werd zelfs door ‘Protestant Nederland’ met weinig succes een petitie gestart die 26.000 handtekeningen opleverde die werd overhandigd aan de beheersstichting van de Laurenskerk en verzocht om het Halloweenfeest te annuleren. Directeur Elles van Veghel constateerde dat het in protestante kringen blijkbaar gevoelig ligt, maar zal het Halloweenfeest niet annuleren omdat het gaat om een zakelijke overeenkomst die getekend is door de beheersstichting van de Laurenskerk en de organisatie van het feest.

Kritiek van protestanten op het feest is merkwaardig. Het is bekend dat de Laurenskerk een multifunctionele functie heeft. De hervormde gemeente Rotterdam Centrum is een van de huurders van de kerk en heeft over het gebruik en beheer van de kerk net zoveel te zeggen als andere gebruikers zoals organisatoren van congressen, tentoonstellingen, diners, concerten, beurzen of feesten.

Als het deze hervormde gemeente en Nederlandse protestanten in het algemeen niet bevalt wat er verder aan activiteiten in de Laurenskerk plaatsvindt die het negatief framet, dan doet het er verstandig aan om een eigen plek te zoeken voor de zondagse diensten om ergernis en koudwatervrees te voorkomen uit onbegrip voor de secularisatie en moderne vormen van de huidige samenleving.

Het hoofdredactioneel beseft dat de ‘Bijbelgetrouwe christenen‘ als zeurpieten worden gezien die anderen hun feestje niet gunnen en roept op om het niet bij klagen te laten en met een positief alternatief te komen. Dat is een goed streven. Maar het is niet genoeg omdat de ondertoon er een van verongelijktheid, en het eigen gelijk en voortreffelijkheid is.

De paradox is dat de ‘Bijbelgetrouwe christenen‘ onvoldoende beseffen dat zij door velen worden gezien zoals zij de vierders van het Halloweenfeest zien. Namelijk als aanhangers van een fictieve, marginale wereld vol menselijke constructies, legenden en dood die gebaseerd is op oudere heidense mythen. De overeenkomsten tussen de mythes die zowel de bijbel als Halloween schragen zijn groter dan ze denken, hoewel er uiteraard ook verschillen zijn.

Aankondiging van Halloweenfeest (‘masquerade ball’) op 31 oktober 2026 in agenda Laurenskerk.

Wonderlijke journalistiek over anti-homoseksuele olifant in Amsterdamse kamer: jonge moslims

Schermafbeelding van deel artikel ‘Amsterdamse homo-agent benoemt ‘olifant in de kamer’: jonge moslims‘ op Welingelichte Kringen, 21 oktober 2026.

Het lijkt er niet op dat Amsterdam in de bible belt ligt. Waar het wel ligt is een taboe voor wie problemen als het gebrek aan homo-acceptatie wil benoemen.

De homoseksuele Amsterdamse politieagent Michel Peters van het netwerk Roze in Blauw noemt geen wijken of daders als hij zegt: ‘Daarnaast leven we hier met bepaalde geloofsgroepen, waar de tolerantie aantoonbaar een stuk lager is. Die groepen worden niet kleiner.‘ Een interview met hem verscheen op 21 oktober 2026 in Het Parool.

Hij zegt in dat interview: ‘Ik vind het persoonlijk vervelend om te benoemen, maar ik doe dat toch: het is de olifant in de kamer.‘ Maar wie de olifant in de kamer is zegt hij juist niet. Slechts indirect. De agent maakt er een zoekplaatje van of een oefening om tussen de regels te lezen. Duidelijkheid die hij kan geven, geeft hij niet.

Wat is dat voor gekkigheid of misplaatste schroom van Peters? Hij houdt zichzelf voor de gek door te suggereren dat hij iets benoemt dat hij niet benoemt.

De eindredacteur van Welingelichte Kringen zegt in de kop in een artikel hierover wat de agent niet direct wil zeggen en wat evenmin in het interview in Het Parool staat: ‘Amsterdamse homo-agent benoemt ‘olifant in de kamer’: jonge moslims‘.

De kop is in tegenspraak met de tekst van Welingelichte Kringen en het interview in Het Parool. Zoals gezegd, wat opvallend is dat Peters de olifant in de kamer juist niet benoemt.

Is dat goede journalistiek of niet? De agent noemt in het interview in Het Parool moslims noch jongeren. Daar zal hij zijn redenen voor hebben. Maar om dan te suggereren zoals Het Parool en Welingelichte Kringen doen dat hij de olifant in de kamer benoemt terwijl hij dat niet noemt kan niet anders dan als slechte journalistiek worden beoordeeld.

Dat is de olifant in de kamer van Nederland: onzorgvuldige journalistiek.

Reportage Pano over Go Church constateert manipulatie, intimidatie, misbruik en financiële chantage van jonge gelovigen. Grijpen overheden in?

Het Vlaamse onderzoeksprogramma VRT NWS Pano en de krant De Morgen gingen undercover bij de Ghanese jongerenkerk Go Church Belgium die actief is in tien Vlaamse gemeenten. Het is onderdeel van de Ghanese religieuze multinational Lighthouse die vanuit Accra geleid wordt door bisschop Dag Heward-Mills.

Op 21 oktober 2026 resulteerde dat in de uitzending ‘Go Church’ van 47 minuten. Pano en De Morgen spraken met getuigen die de kerk verlaten hadden. Inclusief in Ghana met twee voormalige Ghanese bisschoppen die de kerk verlieten en een voormalige leider van Go Church Belgium. Hier is een schriftelijke reactie van de kerk op vragen die de onderzoekers enkele dagen voor de uitzending toegestuurd kregen.

Getuigen vertellen allen hetzelfde verhaal. Go Church is een kerk die jonge en kwetsbare jongeren manipuleert en dwingt om geld af te staan. Dat is een extreme en gestroomlijnde vorm van het welvaartsevangelie dat gelovigen in ruil voor giften aan de kerk de zegen van God belooft.

Maar Go Church draait niet om God, maar om geld. Er stromen miljoenen van jongeren die onder druk worden gezet om geld te geven naar het hoofdkwartier in Ghana. Deze jongeren worden in hun persoonlijk leven nauwgezet gecontroleerd en gestuurd door de kerk

Sommigen vrouwen vertellen dat minderjarige meisjes seksueel werden misbruikt door stafleden van de kerk, maar er met de klachten niets werd gedaan. Een en ander doet denken aan de misstanden binnen de Rooms-Katholieke kerk. De reportage noemt het voorbeeld van een medewerker die na klachten over grensoverschrijdend seksueel gedrag werd overgeplaatst naar het Verenigd Koninkrijk.

Pano legt de misstanden binnen Go Church bloot en illustreert die met voorbeelden van getuigen die de kerk verlaten hebben. En vaak psychische hulp nodig hebben om hun leven weer op orde te krijgen. In de reportage worden ook twee deskundigen gehoord die het misbruik in een context plaatsen. Met als ultieme vraag hoe de jongeren die in de kerk terecht zijn gekomen beschermd kunnen worden en of overheden daar een rol in zouden moeten hebben.

Het is het oude liedje. Religie is een verdienmodel voor kwakzalvers en fraudeurs die menen te spreken en oordelen namens God en Jezus Christus – of andere personages uit heilige boeken – en zo gelovigen onder druk zetten, maar die het te doen is om rijkdom, invloed en macht. De godsdienstvrijheid biedt malafide organisaties die zich begeven op de religiemarkt juridische en politieke dekking. Dat is een weeffout van de godsdienstvrijheid die te ruim is geformuleerd.

Het voorbeeld van Go Church leert dat de overheden met lege handen staan om in te grijpen en kwetsbare jongeren die in deze sekte terecht zijn gekomen te redden uit de handen van een kerk die de gelovigen manipuleert, financieel uitmelkt en soms seksueel misbruikt. Dat zou via wetgeving veranderd moeten worden.

In Nederland is Go Church minder aanwezig dan in België. Nederland kent slechts één vestiging, de Go Ye Church Amsterdam die ‘s zondags om 13.00 uur in NH Amsterdam Zuid bijeenkomt. Ook in Nederland is er geen actieve overheidsmonitoring op controversiële kerkgenootschappen als Go Church. Er is wel een Hulppunt Onder Controle van het door de overheid gefinancierde fier! waar slachtoffers of bezorgde familieleden melding kunnen maken van dwingende psychische controle en misstanden binnen gesloten religieuze groeperingen.

Waarom werft gemeente Utrecht voor onzinbaan ‘Startend veranderaar’?

Schermafbeelding van deel vacature ‘Startend veranderaar‘ van de gemeente Utrecht, 21 oktober 2026.

Waanzin ten top in de gemeente Utrecht. Bureau PMB (Project Management Bureau) dat een instelling is van Utrecht zocht een ‘Startend veranderaar’ die bij elkaar jaarlijks zo’n 90.000 euro verdient. Dit terwijl de gemeente zegt dat het het aantal externe medewerkers wil terugdringen. Bij PMB’s Adviesbureau werken ongeveer zestig ambtenaren aan ‘uiteenlopende verander- en adviesopdrachten binnen de gemeente Utrecht’, meldt de advertentietekst.

Cees Grimbergen doet er voor de Nuk verslag van in het artikel ‘Stormloop op nieuwe baan gemeente Utrecht: ‘Startend Veranderaar’ gaat werken aan ‘persoonlijke ontwikkeling’ van 20 oktober 2026. De betekenis van de stad wordt desgevraagd door CDA-raadslid Bert van Steeg niet gezien en het contact met de verantwoordelijke manager van het PMB-adviesbureau komt niet tot stand.

Het is ook een functie om ‘jezelf te ontwikkelen in het adviesvak’. Een duur betaalde stageplek dus.

De vacature lijkt op een parodie. Maar zelfspot of humor bevat het niet. Het is serieus. De vacature zit vol tegenstrijdigheden en vaagheden. wat betekent ‘jouw creativiteit gebruiken om tot nieuwe perspectieven en oplossingen te komen‘? Wie heeft dit soort onzin opgeschreven?

De frisse en fruitige veranderaar wordt bij de hand genomen door de bureaucratie. Zonder een machtspositie in de bureaucratie en dus afhankelijk te zijn van chefs om iets te veranderen draagt de functie de tegenstrijdigheid in zich. Uiteindelijk kan de veranderaar niets bereiken als hij of zij niet door de bureaucratie heen kan breken. De mislukking is ingebakken.

Waarom zijn het niet de wethouders of diensthoofden die wel in een machtspositie zitten die de verandering in gang zetten? Is het feit dat een ‘Startend veranderaar‘ nodig is niet dat de wethouders en diensthoofden in gebreken blijven?

De vacature is ernst die grenst aan onbenul en absurdisme. Met als hamvraag waarom de gemeente Utrecht deze functie nodig heeft. Die ook nog eens via dat PMB-Adviesbureau loopt. Daarop valt geen antwoord te geven.

Veelzeggend zijn de volgende eisen in de vacature die op 20 oktober 2026 sloot: ‘Je hebt lef, durft vragen te stellen en bestaande ideeën ter discussie te stellen; Je bent nieuwsgierig en wilt begrijpen waarom dingen gaan zoals ze gaan; Je kunt reflecteren op jezelf en staat open voor feedback en bent leergierig om je verder te ontwikkelen.’

Iemand die de functie krijgt en met lef en oprechtheid op zichzelf reflecteert zal niet anders dan kunnen concluderen dat dit een bullshit job of onzinbaan is die overbodig is. Dat zijn banen waar de werknemers zelf het nut niet van inzien.

De paradox van de ‘Startend veranderaar‘ is dat het eerste voorstel die bij de geest en de letter erbij past het per omgaande schrappen van de functie is. Om die te vervangen door een zinvolle, echte baan. Een leraar, verpleegkundige, straatveger, hovenier of politieagent. Daar heeft de gemeente Utrecht iets aan. Niet aan een ‘Startend veranderaar‘ die niks toevoegt dan absurdisme en een brevet van onvermogen aan de diensten van de gemeente Utrecht.

Het verraad van Trump: ‘The Traitor in Chief’ volgens Paul Krugman

Schermafbeelding van deel opinie-artikel ‘The Traitor in Chief; Trump and his allies hate America and what it stands for‘ door Paul Krugman op Substack, 20 oktober 2026.

Interessante opinie van de Nobelprijs winnende econoom en publicist Paul Krugman op Substack over president Trump. De titel geeft aan hoe Krugman over Trump denkt die hij ‘The Traitor in Chief‘ noemt.

Krugman verwijst naar David Sanger die meent dat Trumps steun voor Poetin uniek is in de Amerikaanse geschiedenis. Krugman zegt (vertaald) : ‘Maar nog nooit eerder zijn we volledig van kamp gewisseld, laat staan ​​dat we een agressor hebben gesteund en tegelijkertijd het slachtoffer van die agressor hebben verguisd.’

Daar komt bij dat Poetin Iran actief helpt tegen de VS in de oorlog in het Midden-Oosten. Dat heeft de hoogste Amerikaanse militair Dan Caine eerder dit jaar in het congres gezegd. Die Russische hulp gaat verder dan het delen van inlichtingen, maar betreft ook het sturen van explosieven en onderdelen voor wapens naar Iran. Denkt Trump in een koehandel dat hij Oekraïne kan opofferen om Iran van Poetin te krijgen?

Zoals onderhand alle Democratische Amerikanen, Canadezen, Britten, Europeanen en andere critici van Trump vraagt Krugman zich af wat hier aan de hand is. Trump is niet van koers veranderd omdat hij altijd al een aanhanger van Poetin is geweest. Maar tot voor kort vermeed Trump het om het vermogen van Oekraïne om zichzelf te verdedigen actief te saboteren. Dát is veranderd.

De hamvraag die Krugman stelt is waarom dat nu is veranderd? Waarom heeft Trump dit moment gekozen om openlijk de kant van Poetin te kiezen en president Zelensky in de steek te laten en zelfs op te roepen om af te treden?

Krugman meent dat dat komt omdat de steun voor Trump in eigen land is ingestort. Het lijkt er sterk op dat de Republikeinen bij de tussentijdse verkiezingen van 3 november 2026 afstevenen op een nederlaag. Daarom zou Trump niet meer de schijn op hoeven te moeten houden en is nu ongeremd. Het doet er niet meer toe wat hij doet. Daarom kan hij toegeven aan zijn impulsen en steunt hij een dictator als Poetin voor wie hij altijd al een zwak heeft gehad.

Daarnaast zijn er aanwijzingen dat de 80-jarige Trump fysiek en geestelijk veel heeft ingeleverd en lijdt aan ziektes of zwaktes die zijn functioneren en machtsuitoefening ongunstig beïnvloeden.

In die voor de Republikeinen verwachte slechte uitslag van de tussentijdse verkiezingen kan nog een andere uitleg gevonden worden. Poetin ziet ook dat de Republikeinen er in de peilingen slecht voorstaan. De kans bestaat dat op 3 januari 2027 een nieuw congres aantreedt met Democratische meerderheden in Huis en Senaat.

Zeker is dat niet, vooral niet wat de Senaat betreft, maar de kans bestaat dat Trumps politieke manoeuvreerruimte afneemt. Waarschijnlijk wordt een afzettingsprocedure (‘impeachment‘) tegen hem gestart door de Democraten in het Huis. Dat zal hem verzwakken en in een lame duck situatie brengen.

Trumps macht zal vanaf januari 2027 naar verwachting door de Democraten zoveel mogelijk worden afgebroken. Ze zullen de steun aan Oekraïne hervatten en daartoe samenwerken met de oude bondgenoten. Mogelijk beseft Poetin dat het nu de laatste kans is om Trump onder druk te zetten door de macht die hij over hem heeft te verzilveren omdat de Amerikaanse president daarna zeer vermoedelijk aan invloed verliest.

Dat verzilveren bestaat eruit dat Trump zijn steun aan Oekraïne terugschroeft en kiest voor de Russische Federatie. Met als neveneffect dat Trump zich en zijn eigen land voor de ogen van de Westerse publieke opinie compromitteert omdat hij het gedrag vertoont van een pion die naar de pijpen van Poetin danst. Een marionet die zo corrupt en narcistisch is dat hij het belang van zijn eigen land beschadigt.

Poetin heeft 2,5 maand totdat het nieuwe congres wordt geïnstalleerd. Dat is de kans voor hem. Nu moet hij handelen door Trump in te zetten om Oekraïne zoveel mogelijk te verzwakken. Dat lukt Russische troepen aan het front niet die geen voortgang meer maken. Zelensky zal dat proces onder het brengen van grote offers door de Russische terreurbombardementen op burgerbevolking en infrastructuur vertragen in de hoop op een minder gure wind in het Amerikaanse congres.

Kunst en museumbezoek zijn niet het medicijn dat onderzoekers en populistische media ervan maken

Schermafbeelding van deel artikel ‘Museumbezoeken houden je jong: ‘Een ervaring van je héle lichaam’ en online-titel ‘Rembrandt tegen rimpels? Waarom kunst kijken goed voor ons is‘ op Margriet, 17 oktober 2026.

Weekblad Margriet besteedt op 17 oktober 2026 in een artikel weer eens aandacht aan gezondheid en kunst. Het is sinds december 2025 toen het artikel ‘Art, healing and museums‘ van NEMO (Network of European Museum Organisations) verscheen in het nieuws en het is onduidelijk waarom Margriet er nu opnieuw aandacht aan wijdt.

De makkes van sociologisch onderzoek is vaak dat de uitgangspunten vaag omschreven zijn zodat onduidelijk is wat onderzocht wordt. Methodologisch valt dan heel wat af te dingen op de validiteit ervan.

Dat geldt ook voor het onderzoek van onderzoeker en hoogleraar psychobiologie aan het University College London Daisy Fancourt. De Nederlandse vertaling van haar boek ‘Kunst als medicijn’ verscheen in mei 2026. In een commentaar was ik er kritisch over.

Hoewel Fancourt het strakker formuleert dan allerlei populistische media die de claims van het onderzoek over gezondheid, welzijn en kunst te ver oprekken en er hun eigen draai aan geven. Deze media staan het begrip voor het onderwerp eerder in de weg dan dat ze dat promoten.

Simpelweg gezegd, er ontbreekt een controlegroep om de stelling te onderbouwen dat kunst belangrijk is voor gezondheid en welzijn. Het is niet onmogelijk dat mensen die regelmatig musea bezoeken een andere levensstijl hebben dan mensen die nooit musea bezoeken. Wellicht eten museumbezoekers gezonder, bewegen ze meer (ook op weg naar het museum) en hebben ze bredere interesses. We weten het niet.

Het is dus niet aangetoond dat museumbezoek de oorzaak is van een betere gezondheid, het kan onderdeel zijn van een andere levensstijl.

Ofwel, zonder museumbezoek zouden de mensen die nu musea bezoeken ook gezonder zijn. Museumbezoek maakt niet het verschil. Museumbezoek is dan een teken, geen oorzaak. Laat staan dat museumbezoek je jong houdt zoals Margriet zegt of Rembrandt tegen rimpels helpt. Dat is een onzinnige toevoeging van een eindredacteur van Margriet die vooral aangeeft hoeveel verwarring het onderwerp teweegbrengt.

Het voorbehoud dat museumbezoek of kunstuitingen eerder verontrusten dan geruststellen en niet kunnen dienen als bezigheidstherapie, genezer van kwalen of aanjager van het welzijn ontbreekt in het artikel. Want dat past niet in het beeld dat museumbezoek helend werkt.

Kunst in musea is ook aanscherping of confrontatie. Moet daar vervolgens een prikkelarme en vereenvoudigde versie van gemaakt worden om kunst te temperen, te dresseren en te ontkrachten zodat het verteerbaar wordt? Wat is zo’n uitgeklede versie nog waard?

Musea moeten voorzichtig zijn voor de claims van dit type sociologisch onderzoek dat in de populaire media wordt uitvergroot en wat werking betreft wordt overdreven. Zodat het bij een breed publiek een verwachting schept die niet waargemaakt kan worden.

Musea moeten vooral oppassen voor het binnenhalen van bijprogramma’s en nevenactiviteiten die op vage claims zijn gebaseerd, grenzen aan kwakzalverij en ver afstaan van museale kerntaken. Hoe groot de verleiding voor musea ook is om het eigen bereik te vergroten. Paramedische zorgverleners met hun schijnzekerheden kunnen een risico voor de betrouwbaarheid en ‘positieve neutraliteit’ van de museumsector vormen.

Straatpredikers veroorzaken geluidsoverlast. Overheden reageren passief door geen ordemaatregel op te leggen vanwege godsdienstvrijheid

Straatpredikers van protestant-evangelische snit teisteren Zwolle en andere gemeenten. Met een megafoon of een versterker verspreiden ze hun religieuze boodschap in Nederlandse binnensteden. Lokale omroep 1Zwolle deed er op 23 september 2026 verslag van in bovenstaande video ‘Horeca zijn straatpredikers spuugzat: ondernemer trekt stekker eruit en wordt getackeld’.

Inmiddels heeft het onderwerp ook de publieke omroep bereikt. Nieuwsuur doet er op 17 oktober 2026 verslag van:

De straatprediking gaat verder dan het verlies aan omzet van horecaondernemers. De predikers beroepen zich op de godsdienstvrijheid en de vrijheid van meningsuiting. Ze menen dat ze daarom vogelvrij zijn en kunnen doen wat ze doen met hun prediking, gezang en (politieke) uitspraken in de publieke ruimte.

Burgemeester Peter Snijders van Zwolle meent dat hij vanwege de godsdienstvrijheid niet kan ingrijpen tegen de straatpredikers die met hun megafoon of geluidsversterkers overlast voor anderen veroorzaken.

Hun vrijheid toont in elk geval aan dat er in Nederland geen sprake is van ‘toenemende religiestress en religieus analfabetisme in de samenleving’ zoals CU-kamerlid Don Ceder het in januari 2026 samen met SGP’er Diederik van Dijk in kamervragen verwoordde naar aanleiding van de arrestatie van welzijnsprediker Tom de Wal op straat in Tilburg. Zelfs als dat een charlatan betreft die religie als middel gebruikt om macht, invloed en geld te vergaren.

Dat de overheid tegen de overlast van de straatpredikers niet kan ingrijpen is de vraag. In het Verenigd Koninkrijk speelt een vergelijkbare kwestie met straatprediker Stephen Claydon uit Clacton–on-Sea die verbonden is aan Bread of Life Community Church in Colchester. Clacton-on-Sea is de thuisbasis van de rechts-populistische politicus Nigel Farage.

De gemeenteraad van Colchester heeft in maart 2026 de Bread of Life Community Church en Claydon verboden om op straat te prediken. De ordemaatregel verbiedt het gebruik van luidsprekers, megafoons en geluidsversterkers tijdens het prediken in het stadscentrum. De kerk is tegen de maatregel in beroep gegaan.

De zaak in Colchester bevat nog een aspect dat verdergaat dan geluidsoverlast, namelijk ‘intimiderend gedrag’ van voorbijgangers. Volgens de aanklacht riepen de straatpredikers onder andere tegen een kwetsbare voorbijganger dat hij ‘naar de hel zou gaan’ en deden zij homofobe uitspraken, aldus berichten in de Engelse media.

Toch toont het geval Claydon aan dat overheden meer kunnen doen in het inperken van straatpredikers dan de Zwolse burgemeester Snijders zegt. Het is ook een kwestie van wil en durf om straatpredikers in te perken. Zoals met een ordemaatregel om het gebruik van luidsprekers, megafoons en geluidsversterkers tijdens het prediken in het stadscentrum te verbieden. Daarmee wordt de godsdienstvrijheid niet aangetast omdat de predikers hun boodschap over Jezus nog steeds kunnen verspreiden.

Hoe dan ook heerst er bij Nederlandse overheden bangheid, koudwatervrees en misplaatste zorg om misstanden van predikers, charlatans en religieuze hobbyisten aan te pakken vanwege het beroep op de godsdienstvrijheid en de vrijheid van meningsuiting dat ze doen. Als overheden het willen dan kunnen ze deze religieuze vrijbuiters met ordemaatregelen aanpakken terwijl ze toch binnen de wet handelen. Maar er gebeurt niks.

Het is verontrustend dat Nederlandse overheden zo passief zijn en geen initiatieven tonen om de religieuze vrijbuiters aan te pakken die notabene de gevestigde religieuze organisaties schade aandoen. Dat zouden christelijke partijen als het CDA, CU en SGP beter moeten beseffen die de godsdienstvrijheid terecht verdedigen waardoor er een patstelling is ontstaan, maar onvoldoende beseffen dat die door de religieuze vrijbuiters wordt uitgehold.