Reactie op brief van Herman Sloot in NRC. Duitse terughoudendheid tegenover Rusland was verkeerd en heeft averechts gewerkt

Schermafbeelding van ingezonden briefDuitse terughoudendheid tegenover Rusland was juiste weg‘ van Herman Sloot in NRC, 17 juni 2022.

Herman Sloot meent in een ingezonden brief die op 17 juni 2022 door de redactie Opinie van NRC werd geplaatst dat de naoorlogse terughoudendheid van Duitsland op moreel en militair gebied terecht was. Hiermee reageert Sloot kritisch op het artikel ‘De Duitse Zeitenwende komt jaren te laat’ van Hanco Jürgens.

In dit artikel zegt Jürgens over de stemming in Oekraïne over Duitsland: ‘Logisch dus dat het land nu stelt te weinig rugdekking te hebben gehad van Duitsland, dat de onderhandelingen – samen met Frankrijk – in het Normandie-Format naar zich toe had getrokken. Daar komt bij dat Duitsland steevast koos voor energiezekerheid tegen een voordelige prijs boven geopolitieke rust in Oost-Europa. De directe pijpleidingen tussen Duitsland en Rusland waren het antwoord op onlusten in Oekraïne.’

Ik ben het eens met Jürgens en oneens met Sloot. De energiepolitiek van Duitsland wordt nu door velen ingeschat als mislukt en opportunistisch, maar zo werd er al langer tegenaan gekeken. Duitsland voer ermee in de EU een eigen koers waarmee het Oost- en Zuid-Europese landen bewust van zich vervreemdde. Ook was het Duitse energiebeleid dat de EU meesleepte in strijd met de energiepolitiek van de EU zoals vastgelegd in het Third Energy Package van 2009 dat streefde naar energie-onafhankelijkheid en -diversificatie.

Het in mijn ogen verstoorde zelfbeeld van de Duitse politieke en economische elite naar aanleiding van de les van de Tweede Wereldoorlog beschreef ik in een commentaar van 15 februari 2021 naar aanleiding van de problemen met de Russische gaspijplijn Nord Stream II:

In any case, the attitude of German politics (except for the Greens, the Liberals and some CDU members) towards the Russian Federation is rather distorted and disturbed. This has to do with the Second World War and the suffering caused by the Nazis.
How that can go wrong, President Steinmeier showed when he recently consciously or naively confused the victimization of Balts, Poles, Belarusians and Ukrainians with the victimization of Russians. Professor Timothy Snyder has repeatedly demonstrated to a German audience, inclusief parlementariërs, with figures that Poles, Belarusians and Ukrainians have suffered proportionally more from the German war machine than the Russians.
But those facts do not reach the very top of German politics. Although it is also possible that they do know what victims they have made, but consciously perpetuate the misunderstanding in order to reach a rapprochement with the Kremlin. A rapprochement that on closer inspection is not appropriate, not ethical and not permissible. But this rather disproportionately favors German business at the expense of Eastern and Western Europe. That misunderstanding has marked Germany’s Russia policy since Willy Brandt, with the SPD in the most malicious role of helping the Kremlin, and not Germany or the EU.
The conclusion of the Nord Stream II fuss is not that it is about Germany’s relationship with the Russian Federation, but essentially about Germany’s self-image. That is seriously distorted and clouded. Even 75 years after the war, German politics has not yet properly processed that war. Or as said, and what is even more false and poignant, it has processed that war, but deliberately misinterprets it for opportunistic reasons.
This not only alienates Germany even further from the real victims of World War II, such as Poland, Belarus and Ukraine, as well as France and the Netherlands, but with that false self-image it also does itself considerable damage because it knowingly deceives itself.

Sloot heeft in zijn gespeelde onwetendheid allang duiding gekregen van een historicus die de houding van Duitsland anno nu beschrijft vanuit de gebeurtenissen in de Tweede Wereldoorlog: de in Wenen werkzame Amerikaan Timothy Snyder.

Als Duitsland werkelijk lering had getrokken uit de Duitse invasie van de Sovjet-Unie in 1941, dan had het zich tot 1991 niet voornamelijk verbonden met de leiders in het Kremlin en na 1991 van de rechtsopvolgers daarvan. Dan had Duitsland contact gezocht met die landen waar het de meeste schade had aangericht en de grootste schuld mee had te vereffenen: Oekraïne, Belarus, Polen, Estland, Letland en Litouwen.

Anders gezegd, als Duitsland werkelijk had begrepen welke schade het aan wie had aangericht in de Tweede Wereldoorlog dan had het zich in de na-oorlogse periode niet door de Sovjet-Unie en na 1991 door de Russische Federatie kunnen laten chanteren. Dat argument van terughoudendheid van Sloot dat Duitsland als het ware zou zijn opgelegd vervalt omdat het historisch niet klopt.

Ergo: Kanselier Scholz moet zich schamen dat hij Oekraïne nu niet met zwaar materiaal steunt terwijl het vecht voor het voortbestaan. Door de inval in 1941 heeft Duitsland de grootste schuld te vereffenen met Oekraïne. Niet met Herr Poetin of Rusland.

Het is verbazingwekkend dat velen waarschijnlijk onbewust de Russische propaganda napraten. Zeker waar het de Duitse politieke en economische elite betreft die pas in februari 2022 een beetje wakker is geworden. Op de Groenen na. Of slaapwandelend probeerden te profiteren door van twee walletjes te eten.

De na-oorlogse Duitse buitenlandse politiek in West-Europa is geslaagd door integratie en de gerede angst om in herhaling te vallen door Alleingang. Maar de Duitse energiepolitiek staat daar haaks op en is mislukt. Door een verkeerde opvatting over het vereffen van een historische schuld voor de nazi-terreur ging het fout. De Duitse Ostpolitik die diende om de Tweede Wereldoorlog te corrigeren was verkeerd gericht, opportunistisch vormgegeven (Wandel Durch Handel) en leidde tot verergering in plaats van verbetering van een scheefgegroeide situatie. Om het passend te zeggen: Duitsland belandde van de wal in de sloot.

Het is onbegrijpelijk dat Spoor de verkeerde lessen die door de naoorlogse Duitse economische en politieke elite zijn getrokken niet herkent. Spoor vergeet ook dat pseudo-tsaar Poetin uitsluitend door toedoen van Duitsland heeft kunnen groeien. En nog een advies aan Spoor: lees de relevante boeken en artikelen van historicus Timothy Snyder.

NOS handelt in strijd met eigen journalistieke normen door onbevestigd bericht te plaatsen van Russisch ministerie van Defensie over 50 gedode Oekraïense generaals en officieren

Schermafbeelding van deel artikel Moskou: tientallen Oekraïense generaals en officieren gedood • Restricties voor Russische boeken en muziek‘ van NOS Nieuws, 19 juni 2022.

Informatieoorlog is een vlag die de lading niet dekt. Want de informatie is onlosmakelijk deel van de oorlog, geen aanhangsel ervan. In de Russisch-Oekraïense oorlog vliegen de claims over en weer. Over vernietigd vijandelijk materieel of commandoposten met vijandige generaals of opperofficieren die worden vernietigd.

De beweringen zijn doorgaans niet te controleren omdat ze uit slechts een bron komen. Zoals het Russische of Oekraïense ministerie van Defensie. Ze zijn onderdeel van de propaganda. Dat is niet alleen propaganda waar de journalistiek ver weg van moet blijven, dat is ook voor elke nadenkende nieuwsconsument propaganda die niet serieus kan worden genomen. Niet dat het niet waar kan zijn, maar omdat het niet onafhankelijk bevestigd kan worden is het onduidelijk of het klopt.

Op zondag 19 juni 2022 bracht woordvoerder luitenant-generaal Igor Konasjenkov van het Russische ministerie van Defensie via het Russische persbureau RIA-Novosti het bericht in de wereld dat met een raketaanval op een Oekraïense commandopost meer dan 50 generaals en andere officieren zouden zijn gedood. Er was geen andere bron die dit bericht bevestigde. Zoals journalisten ter plekke.

Het bericht wordt dus door slechts één bron bevestigd: het Russische ministerie van Defensie in een een-tweetje met het Russische persbureau RIA-Novosti dat onder controle van het Kremlin staat. Gezaghebbende westerse media namen dit bericht niet over. Op twee uitzonderingen na: de NOS en de Duitse DW. Maar interessant is dat in de Engelstalige versie van DW dit bericht wel en in de identieke lay-out van de Duitstalige versie van DW dit bericht niet is terug te vinden. De waarheid van dit bericht wordt journalistiek verschillend ingeschat.

Kop van liveblog van 19 juni 2022 over de Russisch-Oekraiense oorlog van NOS Nieuws.

De NOS volgt door plaatsing van het bericht van het Russische ministerie van Defensie niet de eigen journalistieke code van Bordeaux die inhoudt dat een bericht is gebaseerd op twee onafhankelijke bronnen. Het helpt niet aan om dat te verhullen door te beweren ‘dat het bericht niet onafhankelijk kan worden bevestigd’. Dat is te makkelijk en het afschuiven van de eigen journalistieke verantwoordelijkheid. Bij nieuwsconsumenten die niet verder lezen blijft de kop van de NOS hangen ‘tientallen Oekraïense generaals en officieren gedood‘.

Het is niet de eerste keer dat de NOS over Oekraïne door journalistieke onzorgvuldigheid de fout ingaat. Welke redacteuren zijn hiervoor verantwoordelijk? De NOS probeert te informeren en heeft goede verslaggevers en analisten, maar op de bureauredactie gaat het vaak fout. Het item haalde zelfs het radionieuws op NPO1. NOS, waarom hanteer je de eigen journalistieke normen niet?

Het bericht over de meer dan 50 gedode Oekraïense generaals en officieren is nog om een andere reden verdacht. Het aantal gedode Russische generaals door Oekraïense infanterie of raketten is een terugkerend thema in deze oorlog. Het heeft zelfs geleid tot een Wikipedia-lemma. Nog op 1 mei 2022 werd op een haartje na de Russische opperbevelhebber Valeri Gerasimov in Izium gedood. Hij had volgens een bericht in de New York Times net op tijd de aangevallen locatie verlaten. Dat kreeg veel media-aandacht. Het kenmerk van de Russische propaganda is dat het in de overdrive spiegelt wat Oekraine en het Westen aan nieuws brengen in een poging om in de publiciteit het opmerkelijk grote verlies aan generaals te neutraliseren.

Schermafbeelding van deel artikelUkraine claims strike on command post kills 2 Russian generals, according to military intelligence service‘ van APA Azerbeidzjan, 23 april 2022.

Antwoord aan Gilbert Doctorow over de Krim, Oekraïne en de Russische Federatie

Schermafbeelding van deel blogpost ‘How the war will end…‘ van Gilbert Doctorow, 3 juni 2022.

Update 12 juni 2022. Doctorow of degene die zijn blog beheert heeft tot twee keer toe mijn reactie op genoemde blogpost verwijderd. En ook de pingback naar mijn blogpost doordat ik naar zijn blogpost verwijs. Zodat lezers van zijn blogpost niet door kunnen klikken naar mijn blogpost. Doctorow is duidelijk geen voorstander van een open debat. Zijn gedrag geeft aan dat hij niet met opponenten in discussie wil gaan en geen kritiek op zijn blogs tolereert. Naar mijn idee ondermijnt dat zijn claims ‘een onafhankelijk politiek analist’ en ‘publieke intellectueel’ te zijn. Hij is het tegendeel daarvan.

Onderstaande reactie bood ik aan bij de blogpost ‘How the war will end…‘ van Gilbert Doctorow van 3 juni 2022. Hij deed 25 jaar zaken in de Russische Federatie en Oost-Europa, Doctorow afficheert zichzelf als ‘een onafhankelijk politiek analist’. Hij meent nu een ‘publieke intellectueel’ te zijn. Daar spreek ik hem op aan:

It is incorrect that the annexation of Crimea by the Russian Federation in 2014 has been accepted by many in Europe. Perhaps only by political leaders of Hungary and Serbia who represent a small voice in Europe.

Due to the invasion of Ukraine by the Russian Federation, even the European radical right has now distanced itself from the Kremlin. That has two reasons. Russian leader Vladimir Putin looks like a weak dictator on the brink of collapse and the sovereignty for which the radical right is championing has been trampled by Putin’s invasion of Ukraine.

So the Kremlin’s support for European politics in Europe has declined rather than increased due to the war in Ukraine.

The non-binding 2014 UNGA Resolution 68/262 on Crimea’s status and referrendum called on states not to recognize the change in Crimea’s status. The resolution was passed by an overwhelming majority.

Then EU representative Thomas Mayr-Harting to the UN stated: ‘The European Union did not recognize the illegal referendum in Crimea, which was a clear violation of Ukraine’s Constitution, and strongly condemned the illegal annexation of Crimea and Sevastopol to the Russian Federation, which it equally would not recognize‘. That official position of the EU will remain in full force in 2022.

Also consider what former German Chancellor Angela Merkel remarked on the margins of the Minsk agreements that sometimes one has to be patient in order to allow political developments to find their place. She referred to the fact that it had taken decades before the GDR was no longer occupied and controlled by the then Soviet Union. That’s how it would go with Crimea, she said.

That is the basic attitude of the EU. It does not want to interfere in Ukrainian-Russian politics, but does not accept the illegal annexation of Crimea in 2014 by the Russian Federation. Not in 2014, not in 2022 and not in the future.

Doctorow’s comment is confusing because of incorrect facts. That is not a political assessment of a fact, but misstatement of a fact. An analyst who takes himself seriously and wants others to take him seriously should not do that.

Thus, it is a well-known fact and widely documented that the so-called People’s Republics in the Donbas are Russian constructs orchestrated in 2014 from the Kremlin for geopolitical reasons to weaken Ukraine. This was not done at the initiative of the local population. In 2014, the military invaders from Moscow or Petersburg often did not know where they were and behaved like strangers in a strange warehouse.

The statement that ‘these two, three or more former oblasts as demanded by their populations, that is a situation fully compatible with the United Nations Charter’ does not correspond at all with the facts. It’s deception.

If Kherson is the third oblast in Doctorow’s frame, then it can be shown immediately that the local population is not asking to be part of the Russian Federation. For Donetsk and Luhansk, it has never been shown that the majority of the local population would have freely chosen to join the Russian Federation if those regions had not been militarized and politicized by the Russian Federation in 2014 and political opponents who supported the unitary state of Ukraine had been murdered, expelled or silenced.

But things get even more speculative when Doctorow suggests that once the dispute over Crimea’s territorial integrity and sovereignty is settled, relations between the Russian Federation and Europe, as well as the US, could be improved.

That’s Doctorow’s wishful thinking that ignores reality. Anyone who takes a critical look will see that the Russian Federation under Putin has been slipping rapidly in recent years in terms of the rule of law, freedom of the press, human and fundamental rights, the legal position of companies, and the will and ability to interact with domestic and foreign opposition to enter into an open discussion.

So there is a lot in the field of universal values ​​that stands in the way of the EU’s relationship with the Russian Federation. The illegitimate annexation of Crimea in 2014 is not a temporary ripple, but a sign that the Kremlin is flouting international treaties, human rights and building good neighborly relations. This policy of the current Kremlin leadership is the cause of the Russian Federation’s deteriorating relationship with Europe. That goes beyond Crimea alone.

What Doctorow proclaims, sows confusion. Fortunately, he does this in a not too clever way. But if he wants to tone down European support for Ukraine, he needs to come up with better arguments. He twists the facts. He mainly sows confusion about his own integrity and independence. Let’s end on a positive note: Gilbert Doctorow himself may also be confused by the confusion he sows.

Opnieuw kritiek op de Duitse regering die Oekraïne in de steek laat en geen hulp biedt

Van de afwijzende reactie van de Duitse regering om Oekraïne miltair en politiek te ondersteunen valt onderhand niets meer te begrijpen. Ondanks aankondigingen om de bakens te verzetten doet Berlijn niets.

Is Duitsland nog steeds bang voor het ‘brute‘ Rusland en vlucht het weg in de illusie van een speciale relatie met het grote land? De uitwisseling van techniek voor ruwe grondstoffen, zoals het eeuwenlang was. Nog steeds ‘business as usual’ en ’Wandel durch Handel’ die zich bewezen hebben als zelfbedrog?

Achtereenvolgende Duitse regeringen hebben geprobeerd om een goede verstandhouding met het Kremlin te hebben. Zelfs Hitler, Adenauer, Brandt, Kohl, Schröder, Merkel en Scholz. En ook in de eeuwen daarvoor al.

Waar gaat het zoeken van een verstandhouding met een ander land over in verraad? Ziet de huidige Duitse regering echt niet dat Oekraïne koste wat kost de oorlog tegen de Russische Federatie moet winnen, zodat de Europese veiligheidssituatie niet voor lange tijd instabiel is? Dat is het gevaar voor Duitsland.

Waarom laat kanselier Scholz zich gijzelen door het Kremlin? Waarom breekt Duitsland niet met de politiek van schipperen die Nord Stream I en II voortbracht tegen oppositie van vele Europese landen in? Wat denkt Berlijn nou werkelijk te bereiken met Alleingang na Alleingang?

Men kan beweren dat Scholz geen staatsman is, maar een kruidenier die vreest dat de Duitse economie schade oploopt als Poetin de gaskraan dichtdraait. Daardoor mist hij het grote plaatje van de Europese veiligheidssituatie.

Wie zijn in hemelsnaam zijn adviseurs? Maar vooral, wie is zijn psycholoog om Scholz uit de schaduw van zichzelf te laten treden?

Hoe kan het dat achtereenvolgende Duitse kanseliers bijziend zijn, denken het goede te doen maar het verkeerde doen? De terughoudende opstelling van de huidige Duitse kanselier grenst aan lafheid, domheid, faalangst en egoïsme. Voor hem geldt het gezegde ’goedkoop is duurkoop’.

Het is onvermijdelijk dat een CDU-parlementariër de kritiek op de Duitse regering verwoordt. Het is niet anders. Maar Roderich Kiesewetter doet dat met kennis van zaken en het juiste morele kompas. De tragiek is dat hij de rol van de goede Duitser speelt. Bij gebrek aan beter.

Het Verdrag van Versailles, de Duitse herstelbetalingen en de les voor de Russische Federatie (1919)

Agence de presse Meurisse, ‘A Versailles, les malles des allemands‘ [In Versailles, de koffers van de Duitsers], 1919. Collectie: Gallica, de digitale bibliotheek van de Bibliothèque nationale de France en zijn partners.

Er wordt de laatste tijd in allerlei publicaties op een losse en onterechte manier verwezen naar de herstelbetalingen die Duitsland in het Verdrag van Versailles (1919) zouden zijn opgelegd en die averechts zouden hebben gewerkt. Dat opleggen van herstelbetalingen gebeurde onder Franse druk. Een groot deel van Frankrijk was immers vernietigd door de Duitse inval en de oorlog van vier jaar.

Historici als Patrick Dassen hebben aangetoond dat de hoogte van de herstelbetalingen die Duitsland zouden zijn opgelegd aanzienlijk lager was dan zoals het in de toenmalige publieke opinie werd voorgesteld. Dat was geen 132, maar 25 miljard goudmark (zie na 31’). Het had een publicitair belang om het beeld te vormen dat Duitsland moest boeten voor de Eerste Wereldoorlog, maar al vanaf 1919 was duidelijk dat het dat totale bedrag nooit zou hoeven te betalen. Ook niet kon betalen. Het was louter een theoretisch bedrag voor de bühne. De praktijk was anders.

Het merkwaardige is dat het misverstand van de te hoge herstelbetalingen die Duitsland zouden zijn opgelegd en die de weg plaveiden voor Hitler bijna een eeuw later in de publieke opinie nog bestaat. Het was trouwens niet de hoogte van de herstelbetalingen, maar het feit dat Duitsland in het Verdrag van Versailles als enige schuldige werd aangeduid voor het ontstaan van de Eerste Wereldoorlog dat het meeste kwade bloed zette in het Duitsland van 1919.

Dat aspect van herstelbetalingen is weer actueel door de Russisch-Oekraïense oorlog. De krijgsmacht van de Russische Federatie heeft tot nu toe honderden miljarden euro’s schade aangericht in Oekraïne. Dat is grotendeels geen bijkomende schade van de oorlogshandelingen, maar bewuste vernietiging van de economische infrastructuur. Zoals fabrieken, opslagplaatsen, havens, wegen, bruggen en spoorwegen, maar ook woonhuizen, culturele gebouwen en regeringsgebouwen. De huidige schattingen duiden erop dat de totale schade kan oplopen tot 1000 miljard euro.

Het idee in westerse hoofdsteden is dat de Russische Federatie in hoge mate moet bijdragen aan de financiering van de heropbouw van Oekraïne. Want het is als enige schuldig aan de oorlog en de schade aan de Oekraïense infrastructuur.

Hoe dat wordt betaald is nog onduidelijk. Dat kan door confiscatie van tegoeden van de Russische staat en Russische oligarchen in het Westen. Dat kan door extra belasting op Russische energie. Dat kan door herstelbetalingen. Of een combinatie van een en ander.

Het is onterecht om uit de ontwikkeling van de Weimarrepubliek en het Derde Rijk te concluderen dat de herstelbetalingen die de Russische Federatie opgelegd kunnen worden na beëindiging van de huidige Russisch-Oekraïense oorlog niet te hoog mogen zijn. Dat is het misverstand dat tegenwoordig in interviews en analyses herhaald wordt door opinieleiders die een misverstand napraten.

Het is trouwens zo dat de Russisch-Oekraïense oorlog niet alleen Oekraïne vernietigt, maar ook de Russische Federatie. De eerste door bewuste vernietiging van de infrastructuur door de Russische Federatie, de laatste door stagnatie, mentale stilstand en isolatie van de wereldgemeenschap. Vooral Oekraïne moet opgebouwd worden, maar de Russische Federatie op termijn ook als president Poetin zijn functie heeft neergelegd. Het wordt een hele puzzel om straks die stukjes goed te leggen.


Zhanna Agalakova was jarenlang onderdeel van Russische propaganda en heeft er nu kritiek op

Wanneer komt voortschrijdend inzicht op tijd en wanneer te laat? Dat is de vraag die de Russische tv-journalist Zhanna Agalakova moet beantwoorden. Zij heeft haar baan als journaliste voor het door de Russische staat gecontroleerde Eerste Kanaal (Pervyj kanal) met meer dan 250 miljoen kijkers in februari 2022 na de Russische invasie in Oekraïne opgezegd. Ze woont nu in Parijs en wordt in Amsterdam door BBC’s Newsnight geïnterviewd.

Zhanna Agalakova past in het rijtje journalistieke spijtoptanten die jarenlang bewust hebben meegewerkt aan, om niet te zeggen hebben geprofiteerd van de Russische propaganda die haaks staat op de journalistieke codes met eerbied voor de waarheid, vrijheid en het recht van faire commentaar en kritiek. Daarom is het tegenstrijdig dat Agalakova zegt dat ze graag journalist wilde zijn, maar tegelijk aangeeft dat ze dat niet kon zijn omdat er van haar verwacht werd dat ze de invalshoek van het Kremlin het laatste woord gaf. Ze weet in 2022 dat dat geen journalistiek is en ze wist dat ook al in 2014. Maar toen bleef ze zitten. Haar uitleg achteraf rammelt.

Het inzicht van Zhanna Agalakova komt te laat. Ze wenst dat dat inzicht eerder was gekomen. Gedane zaken nemen geen keer.

Nu adviseert ze Russische televisiekijkers voor een medium dat die kijkers niet bereikt om niet langer te kijken naar de staatspropaganda. Dezelfde propaganda waar ze jarenlang aan verbonden is geweest en die ze willen en wetens groot heeft helpen maken. Russische burgers worden nu mede door de rol van Agalakova niet objectief voorgelicht over de Russisch-Oekraïense oorlog.

Agalakova heeft nog een zijdelingse verdediging of relativering als ze zegt dat zij niet de enige is die vuile zaken met de Russische macht in het Kremlin doet. Europa blijft voor 1 miljard dollar per dag gas en olie van de Russische Federatie kopen, terwijl het drommels goed weet dat dat land Oekraïne onrechtmatig is binnengevallen, daar oorlogsmisdaden pleegt, Europa door energieaankopen de Russische oorlogsmachine blijft financieren en de leider in het Kremlin Oekraïne politiek, economisch en cultureel van de kaart wil vegen. Dat is genocide.

De geschiedenis zal uitwijzen hoe spijtoptanten als Zhanna Agalakova zullen worden gewaardeerd. Is zij een held uit het klassieke drama die niet goed en niet slecht is? Het maken van fouten, de twijfel daarover en het leren van de eigen fouten maakt menselijk. Maar is dat genoeg?

Agalakova kan het beeld over haar rol bijstellen door buiten haar eigen land oppositie te voeren tegen de Russische propaganda. Daarmee onderstreept ze echter het beeld van een autoritaire Russische Federatie waar Europeanen al van op de hoogte zijn. Zij kan Russische burgers nu niet meer bereiken. Dat is mede het resultaat van een propaganda-apparaat dat zij heeft helpen opbouwen. Het is de vraag voor haar geweten hoe ze daar in haar verdere leven vrede mee kan hebben.

Antwoord aan Sergej Loznitsa. Eis voor verbod op Russische cultuur is in strijd om voortbestaan van staat, taal en cultuur van Oekraïne niet krankzinnig

Schermafbeelding van deel artikelVerbod op Russische cultuur eisen is immoreel en krankzinnig” van Sergej Loznitsa op Raam op Rusland, 24 mei 2022.

Mijn reactie op een artikel van de Oekraïense regisseur Sergej Loznitsa die een eis tot een verbod op Russische cultuur immoreel en krankzinnig vindt. In vertaling bij Raam op Rusland. Daar denk ik anders over. Maar wel onder voorwaarden:

Er is in de Russische Federatie vanuit het centrale gezag een campagne van Russificatie gaande. Die is gericht op etnische niet-Russen met ‘afwijkende’ talen, religies en culturen. De Russische Federatie is immers een veelvolkerenstaat.

In Oekraine is sinds 2014 een campagne van de-Russificatie gaande die door de recente Russische invasie extra is versneld. Niet in alle gevallen wordt dat van bovenaf opgelegd.

In die campagnes spelen iconen uit de kunst een rol. Door ze op de voorgrond te plaatsen en zo de eigen taal en cultuur als superieur te profileren of ze te verwijderen zodat de cultuur van de opponent als minderwaardig kan worden gezien. Want als Oekraïense iconen uit de kunst niet bestaan doordat ze niet worden genoemd of doordat ze geannexeerd zijn door de Russische cultuur, dan kan er ook niet naar verwezen worden. Dat ondermijnt weer de zelfbewustheid en het streven naar autonomie.

De context is dat de leiders in het Kremlin de Oekraïense staat met een eigen taal, kunst en geschiedenis niet erkennen en uit willen wissen. In 2014 werden Oekraïense boeken verbrand door pro-Russen in de Krim, zoals dat ook in Hitlers Duitsland in 1933 gebeurde.

Russificatie door het ontkennen van Oekraine was het doel van de huidige Russische invasie in Oekraïne. Die overigens tot nu toe slecht is gelukt en wat de positie van de Oekraïense taal en cultuur betreft tot een omgekeerd effect heeft geleid.

Het verbod op Russische of Oekraïense cultuur staat niet los van politieke en militaire strijd. Het verbod op de Russische cultuur in Oekraïne dat overigens geen regeringsbeleid van Kyiv is kan beschouwd worden als defensief, tijdelijk en noodzakelijk. Het is wellicht immoreel, maar niet krankzinnig omdat het raakt aan het zelfbehoud van Oekraïne dat ook op het culturele front vecht voor zelfbehoud. Hier hoort ook bij dat televisiezenders die propaganda uitzenden in het buurland worden verboden.

De luxe van een liberale houding om de vijand binnen de poorten te laten kan tijdens een oorlog die gaat om overleven van staat, taal en cultuur opgevat worden als risicovol en onrealistisch. Bij alle hens aan dek om de eigenheid te verdedigen hoort blijkbaar een houding die in normale tijden ongepast wordt geacht. Nood breekt wetten. Mits tijdelijk.

Toenemende kritiek op ‘appeasement’ met Poetin

De Britse premier Neville Chamberlain ‘Declares “Peace for Our Time”. On September 30, 1938, British Prime Minister Neville Chamberlain received a rowdy homecoming after signing a peace pact with Nazi Germany.’ Bron: History.

Naar aanleiding van een hoofdredactioneel in de NYTimes (achter betaalmuur, kopie bij reacties) van 19 mei 2022 en de recente verzoenende opstelling van Franse, Duitse en Italiaanse regeringsleiders wordt het woord ‘appeasement’ weer gebruikt in de publieke opinie als het om het eindspel in de Russisch-Oekraïense oorlog gaat.

Onvermijdelijk gebeurt dat onder verwijzing naar München 1938 toen de Duitse kanselier Hitler concessies kreeg van de Britse premier Chamberlain die dacht dat hiermee de vrede in Europa verzekerd was. Het omgekeerde was waar. Achteraf is Chamberlain belachelijk gemaakt om zijn naïviteit omdat hij zich door Hitler in de luren had laten leggen. Laten Macron, Scholz en andere Europese regeringsleiders zich nu om de tuin leiden door Poetin? ‘Appeasement’ is een schrikbeeld.

Zowel de opstelling van het hoofdredactioneel in de NYTimes als de Europese regeringsleiders heeft kwaad bloed gezet. Hoe denken ze van een veilige afstand te kunnen oordelen over een oorlog en de ware aard van de Russische Federatie waar ze aantoonbaar geen goed zicht op hebben?

‘Appeasement’ geeft het slecht presterende Russische leger een rustpauze om in de toekomst hard terug te komen, terwijl het Oekraïense leiderschap meent dat de Russische krijgsmacht nu is verzwakt en op de knieën kan worden gedwongen. Tevens is de Russische economie door westerse sancties verzwakt.

In de publieke opinie wordt het idee gepusht dat Oekraïne de oorlog met de Russische Federatie wel degelijk kan winnen. Inclusief de teruggave van Krim en Donbas. Indien het van voldoende materiaal e.d. wordt voorzien. De titel van een interview in The Kyiv Independent spreekt boekdelen: ‘Andriy Zagorodnyuk: ‘Those who say Ukraine can’t win don’t understand the situation

Het idee van Kyiv is dat Oekraïne met militaire steun van het Westen de unieke kans heeft om zich voorgoed te onttrekken aan de greep van het Kremlin dat het bestaan van Oekraïne als autonome staat niet erkent. Dat zal de stabiliteit in Oost-Europa bevorderen. Tevens geeft het China het signaal dat het niet moet proberen Taiwan met een militaire invasie te veroveren.

De voorstanders van ‘appeasement’ pleiten voor een territoriale tegemoetkoming aan Poetin. Het idee daarachter is dat Oekraine de oorlog niet kan winnen en Poetin om binnenlandse redenen zonder gezichtsverlies een wapenstilstand met redelijke voorwaarden moet kunnen tekenen. Poetin zou vernederd zijn en daarom een uitweg geboden moeten worden. Op de achtergrond sluimert de angst dat de Russische krijgsmacht tactische kernbommen in Oekraïne inzet.

Een nieuwe vorm van ‘appeasement’ met Poetin wijzen commentatoren, het Oekraïense leiderschap en de belangrijkste bondgenoten als Polen, de VS en het VK af. Het wordt gezien als een halfslachtige oplossing die het conflict tussen Oekraïne en de Russische Federatie niet oplost, maar verlengt.

Op mediaite zijn enkele afwijzende reacties te lezen op het hoofdredactioneel van de NYTimes dat het zelf trouwens geen houding van ‘appeasement’ noemt, maar dat volgens critici wel degelijk is. De schrandere juridische journalist Benjamin Wittes zegt:

Schermafbeelding van deel artikel ‘NY Times Editorial Board Sparks Fury With Suggestion Ukraine Cede Territory to Russia: ‘Really Shameful, Guys’’op mediate, 20 mei 2022.

Sommige critici wijzen ook naar Timothy Snyder die in een opinieartikel in dezelfde NYTimes van 19 mei 2022 de Russische staat onverbloemd fascistisch noemt: ‘A time traveler from the 1930s would have no difficulty identifying the Putin regime as fascist.’ Het achterliggende idee is: fascisten moet je militair verslaan omdat ze verderfelijk en onbetrouwbaar zijn en er met hen geen afspraken zijn te maken.

Aanvullende argumenten om ‘appeasement’ met de Russische Federatie af te wijzen omdat het geen antwoord is op de dieperliggende oorzaak voor de huidige Russisch-Oekraïense oorlog en de Russische agressie geeft Dennis Soltys in een opinieartikel van 21 mei 2022 voor Atlantic Council. Hij meent dat appeasement ‘het slechtst mogelijke beleid voor zowel Oekraïne als Rusland’ is. De oorzaken voor de Russische-Oekraïense oorlog liggen volgens hem in een imperialistische houding van de Russische centrale macht die al eeuwenlang bestaat. Daarmee zegt Soltys dat het futiel en misleidend is als het Westen tegemoetkomingen aan Poetin doet omdat ze het onderliggende probleem van het Russische imperialisme buiten beschouwing laten:

Schermafbeelding van deel artikelAppeasement is the worst possible policy for both Ukraine and Russia‘ van Dennis Soltys voor Atlantic Council, 21 mei 2022.

Wat betekent de bewering dat Poetin zich militair bemoeit met de oorlog in Oekraïne?

Schermafbeelding van deel artikelPutin involved in war ‘at level of colonel or brigadier’, say western sources‘ in The Guardian, 16 mei 2022.

Herinneren we ons dat Hitler en Stalin de generaals opzij duwden en dachten dat ze betere strategen waren? Maar het waren rampzalige militaire strategen zonder enig militair professionalisme.

Ze gingen voor symboliek en politieke statements. Denk aan Hitler en Stalingrad, denk aan Stalin die aan het begin van de oorlog geen westerse verdedigingslinie in Polen handhaafde.

Godzijdank voor Oekraïne is er nu Poetin die, volgens westerse bronnen, zich als amateursoldaat bemoeit met de strategie van de Russische oorlogsvoering in Oekraïne. Deze aankondiging sluit handig aan bij de mislukte militaire interventie van Hitler en Stalin. En onze herinnering daaraan.

Het is onduidelijk of alleen Poetin verantwoordelijk is, maar de Russische strijdkrachten lijden de ene rampzalige nederlaag na de andere. Ook zijn de Russische strijdplannen zo voorspelbaar dat de Oekraïense legerleiding zich daarop kan voorbereiden.

Een politicus zonder aantoonbare militaire capaciteiten die zich bemoeit met de militaire strategie en denkt dat hij het beter weet dan de generaals, is het grootste geschenk aan de tegenstander.

De menselijkheid van Patron

Het is niet onbegrijpelijk dat iemand tijdens een Zoom-vergadering in slaap valt. Maar als het een hond is, dan haalt het de publiciteit. Vergaderen honden tegenwoordig ook al en praten ze mee? Indirect geeft dat de overbodigheid van vele Zoom-vergaderingen aan.

Patron is een aandoenlijke Jack Russel terriër die in dienst is van de Oekraïense krijgsmacht om niet-ontplofte bommen op te sporen. Hij redt levens.

De inzet doet denken aan dieren in eerdere conflicten als paarden, honden, duiven en dolfijnen die in dienst zijn bij een van de strijdende partijen. Soms eindigt dat met een medaille en een foto in de krant. Het dier krijgt een lekker hapje, maar beseft uiteraard niet waar het een middelpunt van is.

Dieren zijn een middel om de eigen menselijkheid te benadrukken. Hoe paradoxaal dat ook is omdat het dier in een menselijk frame wordt gewrongen. Als dieren tot onderdeel van de strijd worden gemaakt, dan worden ze tot mens gemaakt. Hun dierlijkheid wordt geminimaliseerd.

Dat past in het patroon van antropomorfiseren, het aan dieren toedichten van menselijke eigenschappen. Mensen grijpen die vertaalslag aan om dieren te begrijpen en te suggereren dat de afstand van mens tot dier kleiner is dan het lijkt. Walt Disney is er groot mee geworden.

Patron spoort bommen op. Van hem kan men beweren dat hij als beste vriend van de mens aan de goede kant van de dierlijkheid blijft.

Door Patron in de publiciteit als mascotte centraal te stellen onderscheidt Oekraïne zich van de Russische Federatie dat met humorloze parades en potsierlijk nationalisme de weg van het grote gebaar kiest dat moet imponeren door het uitstralen van militaire macht. De uitdrukking die betreffende landen kiezen reflecteert de doelen die ze nastreven. Het geeft ook een cultuurverschil aan.

Patron is de individuele hond die met het kleine gebaar tegenover het Russische collectivisme wordt geplaatst. Patron is door zijn spindoctors perfect toegesneden op het gerichte gebruik van de huidige sociale media. Patron is de menselijkheid die tegenover de onmenselijkheid wordt geplaatst.

Patron valt in slaap tijdens online persconferentie, mei 2022. Bron: Reddit.