George Knight

Debat tussen links en rechts

Thierry Baudet eigent zich ongenuanceerd oordeel over hedendaagse kunst toe

with 4 comments

Het is altijd kiezen tussen lachen en schrikken als men stukken van Forum voor Democratie onder ogen krijgt. Neem het anonieme commentaarBreek het Kunstkartel!’ dat waarschijnlijk door Thierry Baudet is geschreven. Aanleiding ervoor is de tentoonstellingPrésence de la peinture en France» (1974-2016)’ in het gemeentehuis van het 5de arrondissement in Parijs. Dat van de Sorbonne, Quartier Latin en de Grote Moskee. Initiatiefnemer ervan is Marc Fumaroli met medewerking van Jean Clair. Beide zijn lid van de Académie française.

Het is niet toevallig dat Baudet uitkomt bij deze tentoonstelling en bij Fumaroli en Clair. Ze ageren tegen hedendaagse kunst. Baudet is eveneens gekant tegen hedendaagse kunst omdat het het thuisgevoel (‘oikofobie’) in de weg zou staan. Een term van de Britse conservatieve cultuurfilosoof Roger Scruton die via de Franse rechtse filosoof Alain Finkelkraut in het Franse debat is terechtgekomen. Baudet heeft deze term ‘geleend’ en in zijn politiek ingepast. Hedendaagse kunst zou mensen vervreemden van de eigen omgeving is het idee van deze conservatieve denkers. Exact het omgekeerde van wat Bertolt Brecht beweerde met zijn theorie van vervreemding in het theater die mensen bewust maakt omdat hun de montage van het werk wordt getoond. Wat tot nadenken zou aanzetten en het doorzien van manipulatie. Maar deze rechtse denkers leggen andere accenten voor de vermeende bewustwording van de massa door zich op te werpen als bemiddelaars.

De kunstenaars Paul McCarthy, Jeff Koons en Anish Kapoor zijn in Frankrijk de favoriete zondebokken zoals een artikel in Challenges verduidelijkt. Dat afwijzen van hedendaagse kunst door radicaal-rechts gaat niet om de kunst, maar om het debat dat die afwijzing oplevert en het mogelijk maakt om traditionele waarden te verdedigen. Zo bedrijven deze rechtse denkers en een politicus als Baudet politiek ten koste van de kunst.

Het gaat Fumaroli die nauwelijks verstaanbaar Engels spreekt vooral om het afwijzen van de Angelsaksische dominantie en het aanprijzen van de vermeende grootsheid van de Franse natie, taal en geschiedenis. Als het moet met steun aan middelmatige Franse kunstenaars of Franse kunstenaars van het verleden. Niet Christian Boltanski, Daniel Buren of Sarkis die een Frans humanisme vertegenwoordigen en internationaal opereren. Omdat de kunsthandel grotendeels Angelsaksisch is en het culturele wereldhart al sinds 60 jaar niet meer in Parijs klopt, richt Fumaroli zijn pijlen op de internationale kunsthandel. En scheert hij alles over één kam. Fumaroli gaat het ook om het benadrukken van het belang van de christelijke religie. Daarbij komt hij al snel op een hellend vlak met beschuldigingen van godslastering en een houding die past bij antisemitisme.

Als navolger van zijn voorbeelden Scruton, Fumaroli en Finkelkraut probeert Thierry Baudet een Frans debat naar de Nederlandse situatie te vertalen. Opvallend voor iemand die zegt te zweren bij de natiestaat. Hij doopt het ‘Breek het kunstkartel!’ met de impliciete verwijzing naar het partijkartel dat taaleigen van het Forum voor Democratie is. Maar Baudets oefening is die van een tovenaarsleerling die nog niet tot op de schouders van zijn voorbeelden heeft kunnen klimmen. Zijn betoog is een matige vertaling en mist de brille en diepgang van zijn voorbeelden. Baudet heeft te weinig kennis van hedendaagse kunst om zinvol te kunnen onderscheiden. Daar helpt het napraten van zijn voorbeelden niets aan. Het brengt hem tot uitspraken over kunstenaars, esthetiek en kunstmarkt die niet alleen ongedifferentieerd zijn, maar ook niet geloofwaardig worden omdat ze duidelijk zijn ingegeven door een conservatieve culturele agenda die de kunst van de eigen tijd niet begrijpt.

Foto: Schermafbeelding van deel artikelBreek het Kunstkartel!’ op Forum voor Democratie, 28 september 2017.

Advertenties

4 Reacties

Subscribe to comments with RSS.

  1. Ik ben een fan van Baudet maar ik kan deze “tegenlezing” zeer waarderen. Het zou wel beter zijn geweest als u had onderbouwd waarom Baudet volgens u te weinig kennis heeft van hedendaagse kunst. Een goed stuk desalniettemin!

    Raket

    29 september 2017 at 21:00

  2. @Raket
    Ok. Het is gerechtvaardigd om te vragen waaruit zou blijken dat Thierry Baudet te weinig kennis van hedendaagse kunst heeft om erover te kunnen oordelen. Die taxatie baseer ik op drie soorten uitspraken.

    1) Baudet neemt weinig afstand van genoemde voorbeelden en vult dat aan met 2) gekke, onnauwkeurig vertaalde (niet in de zin van taal, maar in de zin van de functie van kunst) uitspraken die hij blijkbaar uit de eigen mouw schudt en in zijn eigen specifieke context invoegt die een misverstand over de functie van (hedendaagse) kunst doen vermoeden. Zo spreekt hij over ‘wanstaltige werken’, ‘de onvervalste lelijkheid van de beeldende kunst’ of ‘kunstwerken met een grensverleggende afzichtelijkheid of brutaliteit’. Dat zijn normatieve uitspraken die hij presenteert met een aplomb zonder onderbouwing of de finesse van zijn Britse en Franse voorbeelden. 3) Zijn politieke agenda (natiestaat, thuisgevoel, elitaire buitenstaander tegen de elite) is duidelijk leidend in zijn betoog en stuurt zijn beweringen over hedendaagse kunst.

    Overigens ben ik het met de kritiek op de kunsthandel deels eens met Marc Fumaroli. Die kritiek wordt breed gedragen en komt van vele kanten. Het is geen nieuw onderwerp, zelfs een apart genre in de kunstkritiek. Don Thompson in ‘Shock Art’ of Sarah Thornton in ‘Art; Achter de schermen van de kunstwereld’ beweren niet veel anders dan Marc Fumaroli, maar larderen dat niet met anti-Amerikanisme of een politiek conservatieve of conservatieve culturele agenda.
    https://www.bol.com/nl/p/shock-art/1001004006870066/
    https://www.bol.com/nl/p/art/1001004006227696/

    Er zijn dus op z’n minst twee soorten kunstkritiek die kritisch zijn op de internationale kunsthandel. De journalistieke redeneert bottom-up aan de hand van onderzoek en gedetailleerde feiten. De rechts-conservatieve redeneert top-down aan de hand van een politiek programma. De eerste laat een mening of observatie volgen uit de feiten, de tweede gaat uit van de mening en zoekt daar feiten bij. Dat laatste leidt niet noodzakelijkerwijze tot foute voorbeelden, maar wel tot een onvolledig en halfbakken beeld van de kunsthandel.

    Vraag is of Fumaroli en in zijn spoor zijn Nederlandse navolger Baudet over hedendaagse kunst en de internationale kunsthandel echt niet beter weten door een gebrek aan kennis of net doen alsof ze niet beter weten. Zich er in elk geval van bewust zijn dat ze onvolledig zijn. Gezien zijn achtergrond en expertise kom ik tot de conclusie dat Fumaroli (en Jean Clair die voormalig museumdirecteur is) om politieke redenen net doen alsof ze niet beter weten en Baudet zonder die achtergrond en expertise werkelijk niet beter weet en meegaat in de pose van Fumaroli en Clair die hij zonder de gelaagdheid ervan te herkennen niet echt doorziet.

    George Knight

    29 september 2017 at 21:46

  3. Spoiler: leugens, intense hypocrisie, grootheidswaan en zelfs in demonisering uitmondende paranoia van Thierry Baudet:

    George Knight

    2 oktober 2017 at 18:23

  4. Een reactie komt van Thierry Baudet, voorman van FvD, die het modernisme in kunst en architectuur een aanval noemt op ons ‘thuis’. Deze kunststroming was een aanval op de krachtige massabewegingen van de vorige eeuw, massabewegingen die geloofden in natie, vlag en bloed – het thuisgevoel. De kunstenaars van het modernisme zochten naar antwoorden op de barbarij. Het anti-revisionisme van Baudet is gekunsteld. Zonder het modernisme van Koolhaas c.s. zouden we nu zitten vernikkelen in onze slecht verwarmde huizen. Terugkeren naar het thuis is dus romantische luchtfietserij.
    https://www.trouw.nl/home/de-romantische-luchtfietserij-van-thierry-baudet~ac497533/

    George Knight

    3 oktober 2017 at 15:43


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: