Uitsluitsel over aanklacht FBI tegen Hillary Clinton binnen twee weken verwacht. Media proberen beeldvorming te beïnvloeden

Dit fragment van CNN bevat een verslag van twee medewerkers die elkaar tegenspreken. Ze volgen een andere beeldvorming. Het geeft aan hoe de media feitenvrij ‘spinnen’ en ‘framen’. Onderzoeksjournalist Chris Frates doet verslag van het interview van Hillary Clinton door de FBI. Er loopt een onderzoek naar haar vanwege de privé server die ze in haar huis had geïnstalleerd toen ze minister van Buitenlandse Zaken was. Hiervoor had ze geen toestemming en het zou de nationale veiligheid hebben beschadigd. Volgens oud-Defensieminister Robert Gates is de kans groot dat Rusland, China en Iran in deze privé server ingebroken hebben. Frates citeert anonieme bronnen die menen dat het zo’n vaart niet loopt en Clinton niet aangeklaagd zal worden.

Analist wetshandhaving en oud-medewerker van de FBI Tom Fuentes zegt echter dat niemand kan weten hoe het onderzoek tegen Clinton zal aflopen omdat de FBI dit soort gegevens niet lekt en de beslissing nog niet genomen is. Hij acht de kans op een aanklacht 50% en verwacht dat binnen twee weken. Dat is nog voor de Democratische conventie die op 25 juli in Philadelphia begint. Het ministerie van Justitie beslist erover, maar Attorney General Loretta Lynch heeft al gezegd de aanbeveling van de FBI te volgen. Of ze dat werkelijk doet is de vraag. Gezien de ernst van Clintons overtreding en het principe van rechtsgelijkheid lijkt de kans op een aanklacht groter dan 50%. Oud-medewerkers van veiligheidsdiensten als Thomas Drake werden voor minder aangeklaagd wegens spionage. De sfeer in de VS die zich tegen het establishment keert maakt een dubbele standaard voor Clinton minder waarschijnlijk. De FBI heeft met haar eigen geloofwaardigheid rekening te houden. Als Clinton na een onderzoek van een jaar hiermee wegkomt zal zich dat tegen de dienst keren.

De zaak die verborgen moest worden is de corruptie bij de Clinton Foundation. Dat is een vehikel om geld op te halen bij geldschieters in en buiten de VS. Dat wil Clinton verbergen. Regeringen zoals die van Saoedi-Arabië stortten geld in de kas van de Clinton Foundation en verwachtten daar een tegenprestatie voor terug. Dat mechanisme moest aan het zicht onttrokken worden door de installatie van de privé server. Clintons geloofwaardigheid is tot een dieptepunt gedaald, zoals blijkt uit een artikel in The Washington Post. Haar verdediging dat het gebruik van de privé server diende voor haar gemak (convenience) is onderuit gehaald omdat zij en haar medewerkers bewust een systeem wilden hebben dat verder ging dan gemak alleen.

Als er in de loop van de week van 18 juli een aanklacht van de FBI tegen Clinton komt die wel of niet door het ministerie van Justitie wordt overgenomen, dan is haar politieke positie weg. Want de sfeer in het land is er niet naar dat Clinton ermee wegkomt als Loretta Lynch of president Obama Clinton in bescherming nemen. Trouwens Obama en Clinton staan niet bekend als vrienden. In de campagne van 2008 was Clinton agressief en racistisch tegenover Obama. Ze mag ondanks dat hopen op amnestie van president Obama zodat ze niet de gevangenis in hoeft. De andere kandidaat van de Democratische partij Bernie Sanders die zonder dat met zoveel woorden te willen zeggen in de race is gebleven vanwege de aanklacht tegen Hillary Clinton is dan in de leidende positie voor de Democratische nominatie. Vanwege zijn hogere favorability ratings en zijn positionering als anti-establishment kandidaat maakt hij een veel betere kans om Trump te verslaan. Alleen, de banken en mega-ondernemingen van Wall Street willen Sanders niet omdat ze Clinton in de zak hebben.

Duitse president Gauck kwaad op spionage VS. Wat doet Merkel?

Duitsland lijkt in rep en roer door een spionage-affaire. De Amerikaanse overheid heeft een medewerker van de Duitse geheime dienst BND geworven en geheime informatie van hem gekocht. Het is tussen bevriende landen taboe om informanten bij elkaars geheime diensten te plaatsen. De Duitse Bundespresident Joachim Gauck reageert verontwaardigd in een interview voor het ZDF. Hij vindt dat nu de maat vol is: ’jetzt reicht’s’.

De gevestigde politieke partijen reageerden het afgelopen jaar herhaaldelijk verontwaardigd op de spionage van kanselier Merkel en mensen in haar omgeving door de Amerikanen. Zie hier, hierhier en hier. Maar ze beten op geen enkel moment door. Klokkenluider Thomas Drake noemde afgelopen week voor een onderzoekscommissie van de Bundestag de Duitse geheime dienst BND een aanhangsel, (‘Wurmfortsatz’) van de NSA. De video zegt dat allen wachten op een reactie uit Washington. Maar de reactie van de Duitse regering lijkt belangrijker. Kanselier Merkel moet zich langzamerhand zorgen gaan maken over de beeldvorming. Vraag is of ze het zich om binnenlandse redenen nogmaals kan veroorloven zo afwachtend en vriendelijk tegenover de VS te reageren als afgelopen jaar. Ze wordt er zelfs van beticht een NSA-spion (‘Spitzel’) te zijn.

Terugblik op een jaar Edward Snowden: held of held?

Op 5 juni 2013 begonnen de onthullingen van Edward Snowden. Ik schreef een dag later onderstaande tekst die naar mijn idee een jaar later nog onverminderd geldig is. Alleen met het verschil dat een deel van de Amerikaanse en internationale gemeenschap zich nu bewuster is van wat er mis is met de privacy. Edward Snowden wacht een beter lot dan met een ingetrokken paspoort wachten op betere tijden in Rusland. Op 5 juni 2014 is het een jaar geleden. Kritische burgers zijn iets opgeschoten. Maar ze zijn er nog niet.

In de VS wordt iedere burger zonder onderscheid, laat staan kennisgeving door de overheid aangemerkt als verdachte. Zonder directe aanleiding. Dat kan onder de Patriot Act. Als legitimatie wordt er achteraf het label ‘terrorisme’ opgeplakt. Indien iets uitkomt dat verborgen had moeten blijven. Maar dat label is niet geloofwaardig, want de aanpak kan veel doelmatiger en gerichter. Daartoe hoeven niet de gegevens van miljoenen burgers opgeslagen te worden. Inclusief volksvertegenwoordigers, advocaten en journalisten.

In de VS is dus iedereen schuldig tot het tegendeel bewezen is. Wat Glenn Greenwald in zijn Guardian-column openbaart is nog steeds een effect van 9/11. Amerikanen lijken nu te schrikken hoe diep de overheid in hun leven ingrijpt. Maar klokkenluiders, activisten en politici waarschuwen al jaren dat de privacy in de VS zo goed als dood is. Burgers hadden het kunnen weten. Er zijn genoeg blogs die benadrukken dat de controlestaat in opbouw is. Zie wat Steven Rambam zegt. Of William Binney. Of Glenn Greenwald. Of Julian Assange. Of Thomas Drake. Hoe kan het dat Amerikaanse burgers zich zo slecht informeren? Er lijkt iets fundamenteel verkeerd aan de huidige Amerikaanse politiek. En de gevestigde journalistiek. Ze verzaken hun plicht.

Documentaire ZDF over NSA, Snowden en spionage van burgers

De documentaire ‘Verschwörung gegen die Freiheit’ is een productie van ZDF in samenwerking met het Amerikaanse Frontline WGBH. De laatste voorziet in interviews met onder meer NSA-klokkenluider Thomas Drake, Washington Post-journalist Barton Gellman, Glenn Greenwald en andere Amerikaanse betrokkenen. Het werd dinsdag en woensdag uitgezonden. Het ZDF geeft een overzicht en licht toe hoe de massale spionage van burgers in het geheim door politieke manipulatie tot stand is gekomen. Buiten de nationale parlementen om. En hoe het toezicht van de nationale parlementen op de werking van de veiligheidsdiensten tot op de dag van vandaag nog steeds ontbreekt. Zeker waar het de NSA, de Britse GCHQ en de Duitse BND betreft. Zo wordt het verhaal over de massale spionage van burgers een verhaal over de falende werking van de politiek.

In een nagesprek op ZDF’s Markus Lanz met onder meer programmmaker Elmar Theveßen vraagt de Nederlandse-Duitse cabaretier Philip Simon (29’50’’) waarom de mensen niet voor Edward Snowden de barricade opgaan. Daarop is geen eenduidig antwoord mogelijk, maar merkwaardig is het volgens velen wel.

Hedges over veroordeling Hammond: belangenverstrengeling

Hactivist Jeremy Hammond werd vandaag veroordeeld tot 10 jaar gevangenisstraf. Hij hackte eind 2011 het computersysteem van het bedrijf Stratfor en speelde de gegevens aan WikiLeaks door. Hammond pleitte afgelopen mei schuldig, maar ziet zichzelf overduidelijk als politieke activist. Hij had geen gewin van zijn hack maar deed dat voor de publieke zaak. Bij de schaduw-CIA Stratfor. De progressieve publicist Chris Hedges ziet in de veroordeling van Jeremy Hammond belangenverstrengeling met het bedrijfsleven door de belangen van rechter Loretta Preska, ontbrekend toezicht op het toezicht en onrecht. Te veel onrecht. Velen zien het als absurd dat de 28-jarige Hammond voor een niet-gewelddadige handeling voor tien jaar de gevangenis in moet. Het hoort echter bij het huidige klimaat van een restrictief Amerika onder Barack Obama dat geen enkel dissident geluid toelaat. Maar elk afwijkend geluid juist in de kiem wil smoren om navolging te ontmoedigen.

Hoe Obama nog verschrikkelijker is dan Nixon en Bush

Nog in september 2012 kopte TrouwVurig pleidooi Obama voor vrijheid van meningsuiting‘ na diens toespraak tot de VN. Ook de NRC  plaatste geen enkele kanttekening bij de claim van president Obama dat-ie opkomt voor de mensenrechten. Ik was toen verbijsterd over de wereldvreemdheid van de buitenlandredactie en schreef de NRC-Ombudsman een e-mail. Ik weet niet of het geholpen heeft, maar de NRC is nu een stuk kritischer over president Obama. ‘Machthebbers moeten de verleiding weerstaan om hardhandig op te treden tegen dissidenten’ zei Obama tot de VN. Tja, dat zeggen leiders van politiestaten altijd over de dissidenten bij de buren. In Nederland begint het publiek nu te begrijpen dat de regering-Obama geen uitzondering vormt.

Het debat dat Edward Snowden met zijn onthullingen aangezwengeld heeft lijkt succes te hebben. Trouwens nog het minst in de VS waar de media op de hand van de overheid zijn. Elementen van de controlestaat waren al jaren bekend, onder andere door onthullingen van klokkenluiders als William Binney, Thomas Drake, John Kiriakou of Bradley Manning, maar het werd uit de Amerikaanse gevestigde media geweerd zodat het publiek onwetend bleef en een maatschappelijk debat uitbleef. Edward Snowden heeft het in samenwerking met journalisten zo aangepakt dat de regering-Obama het deze keer niet meer kon afdoen als spookverhalen.

obama-yes-we-scan

Amerikaanse presidenten werken aan hun plaats in de geschiedenis. Voorgangers hebben ze als concurrenten. Deze proberen ze te overtreffen in populariteit, wetgeving en zoete herinneringen. De presidenten Franklin Roosevelt en John F. Kennedy spreken nog steeds het meest tot de verbeelding en voeren voor de 20ste eeuw deze virtuele lijst aan. Aan de negatieve kant zijn het Richard Nixon en George ‘W’ Bush die als voorbeeld worden genoemd van presidenten met een slechte status. Waar eindigt Barack Obama? Cenk Uygur van The Young Turks schat ‘m als restrictiever en minder tolerant in dan Nixon en Thomas Drake vindt Bush vergeleken bij Obama mild. Ze hebben steekhoudende argumenten. Het kan verkeren. Sinds september 2012 is er in elk geval veel veranderd in de opstelling van de Nederlandse media. Nu de rest van de wereld nog.

Foto: Obama, Yes We Scan.

NSA oogst nog steeds online gegevens. Obama poogt af te leiden

Glenn Greenwald en Spencer Ackerman van The Guardian komen opnieuw met onthullingen over de NSA-spionage. Gegevens over het email en internet gebruik van Amerikanen werden door staatsveiligheidsdienst NSA opgeslagen. Deze metadata geven de bijzonderheden over betreffende emails, maar niet de inhoud. Het programma begon in 2001 onder president Bush en werd voortgezet onder president Obama. In 2011 is het in de oude vorm stopgezet, maar documenten tonen aan dat het is voortgezet en in december 2012 nog liep. Het internet wordt nog steeds door de NSA ‘gemijnd’. Andere documenten tonen aan dat voor september 2013 zelfs enkele uitbreidingen van het programma om metadata te verzamelen gepland staan.

obama-george-w-bush-1

De Zweedse activist en oprichter van de Zweedse Piratenpartij Rick Falkvinge wijst erop dat het niet gaat om de klokkenluider of de journalist die het verhaal publiceerde maar om de overtredingen door de Amerikaanse overheid. In een publicitaire afleidingsactie probeert de regering-Obama met inzet van ‘waterdragende’ journalisten die de overheid dienen en politici van beide grote partijen de aandacht te verleggen naar Edward Snowden of journalist Glenn Greenwald. Het is de taak van verantwoordelijke media om het oog op de bal te houden: de illegale spionage door de NSA die onder de presidenten Bush en Obama praktijk werd.

Foto: De presidenten Bush en Obama met echtgenotes.

Doet het er iets toe of Snowden naar Frankrijk gaat?

8239_10151489336319431_779321299_n

Updat 1 juli: De Franse president François Hollande is woedend dat de Amerikanen de Franse ambassade in Washington en het Franse kantoor bij de VN in New York afluisteren. Hij eist dat de spionage onmiddellijk stopt. Het kwam naar buiten door onthullingen op zondag in The Guardian en Der Spiegel. De Franse Groenen en Jean-Luc Mélenchon van de Parti de Gauche uitten hun woede en roepen president Hollande op Edward Snowden asiel te verlenen. De Groenen noemen als reden dat ‘klokkenluiders een essentiële waarborg voor de democratie vormen’. Ook Marine Le Pen van het Front National roept op om Snowden asiel te verlenen. 

Edward Snowden in transit. Op de Moskouse Sheremetyevo International Airport. Met als einddoel Ecuador volgens WikiLeaks. Met de kanttekening dat Snowden zelf beslist en zijn reisdoel kan bijstellen. Waarom is-ie nog niet vertrokken uit Moskou? Een verklaring is dat-ie een minder verre bestemming op het oog heeft maar dat dit nog niet rond is. Iets van puntjes op de i, en toestemming van de VS krijgen. Twee landen komen in aanmerking: IJsland en Frankrijk. Maar IJsland heeft een conservatieve regering en lijkt minder logisch.

La Douce France. Ondanks de publicitaire rampen die zich de afgelopen weken voltrokken hebben voor de VS zal het Snowden vanwege haar invloed liever in Frankrijk zien dan in Rusland, Cuba of Ecuador. Ook Snowden zal Frankrijk verkiezen boven Ecuador. En zelfs dat land zal vanwege de druk van de VS Snowden liever elders zien. Dus iedereen heeft te winnen bij Frankrijk. Alleen kan de VS dat nu niet volmondig toegeven omdat het zich zo agressief en zelfingenomen heeft opgesteld. Dat bemoeilijkt het smeden van een compromis.

En Frankrijk zelf? Op 10 juni riep de leider van het rechtse Front National Marine Le Pen ertoe op dat Frankrijk Edward Snowden asiel verleende. Gisteren herhaalde ze deze oproep. De linkse Jean-Luc Mélenchon bezocht op 6 december 2012 Julian Assange in de Ecuadoriaanse ambassade in Londen. Dit bezoek was op te vatten als politieke steun aan WikiLeaks. Edward Snowden krijgt juridische en geldelijke steun van WikiLeaks. En de Parti Socialiste met president François Hollande houdt voorzichtig, maar afgewogen afstand tot de VS. Een asielaanvraag voor Snowden die stilzwijgende, diplomatieke instemming heeft van de VS zal het honoreren.

Doet het ertoe waarheen Snowden doorreist? Voor de zaak niet, voor z’n persoonlijk leven wel. Hoofdzaak is dat Snowden documenten in zijn bezit heeft die de illegale spionagepraktijken van de staatsveiligheidsdienst NSA aan de kaak stellen en zwart op wit onderbouwen. De NSA die zoals de andere klokkenluider Russ Tice onlangs heeft herhaald ook senatoren, hoge rechters, journalisten en in 2004 toenmalig kandidaat-senator Barack Obama aftapte. Dat moet ook Obama te denken geven over de macht van NSA-baas Keith Alexander. De paranoia van de hoorzittingen uit de jaren ’50 ten tijde van senator Joseph McCarty herleven voor onze ogen in een in zichzelf verstrikt zittend overheidsapparaat waar met het programma Insider Threat iedere medewerker verdacht is. De echte reis van Snowden is het zoeken van de waarheid door onrecht aan te tonen.

Foto: Norman Parkinson, Cardin Hat over Paris, 1960.

Waarom zochten de VS geen compromis met Snowden?

hongkong-popup

Met de dominerende rol die de VS sinds het eind van de Koude Oorlog in 1989 speelt schiet het in de eigen voet. Het heeft alle bemiddeling afgesloten. Neem het bericht in de New York Times van vandaag dat de Chinese geheime dienst de inhoud van de vier laptops die Edward Snowden in zijn hotel in Hong Kong bij zich had heeft zou hebben gekopieerd. Vol top secret documenten over de Amerikaanse staatsveiligheidsdienst. Snowden ontkent trouwens dat-ie geheimen aan overheden heeft gegeven. ‘Twee experts van Westerse inlichtingendiensten’ komen met de beschuldiging. De berichtgeving past in het patroon dat de Amerikaanse overheid met behulp van een groot deel van de gevestigde journalistiek klokkenluiders zwartmaakt als afleiding voor de berichten over de controlestaat en de opslag van communicatie van onschuldige burgers.

Nu lijkt Snowden in Moskou te zijn, hoewel er over z’n verblijfplaats sinds zijn vertrek uit Hong Kong geen onafhankelijke getuigenissen zijn. Mogelijk heeft de Russische geheime dienst belangstelling voor de inhoud van de vier laptops. Vermoedelijk beveiligd en geëncrypteerd door Snowden. Of de Chinese of Russische geheime dienst de inhoud van Snowdens laptops heeft ‘afgetapt’ is mogelijk. Toch valt deze berichtgeving voornamelijk op te vatten als het gooien van modder door Amerikaanse politici die de grenzen van hun macht niet willen toegeven. Alsof ze de hele wereld bezitten en andere landen naar hun pijpen moeten dansen.

Feit is dat de Chinezen en Russen de topgeheime documenten hadden kunnen aftappen. Ook buiten de toestemming van Snowden om. Vanuit Amerikaans perspectief had zich die situatie nooit voor mogen doen Snowden vluchtte al op 20 mei in Hong Kong en op 9 juni maakte hij zijn vlucht openbaar via The Guardian.

De VS zijn in verlegenheid gebracht door hun spierballentaal. Alsof ze alleen maar dat ene register van machtsvertoon kennen. De Amerikaanse regering had het vanwege het veiligheidsrisico echter nooit zover moeten laten komen. Weliswaar had het de vlucht van Snowden niet kunnen voorkomen, maar het had er vanwege de crisisbeheersing verstandig aan gedaan Snowden na 20 mei een compromis aan te bieden. Zoals garanties over een eerlijk proces en een publiek debat over de onthullingen. Maar in plaats daarvan haalde de regering-Obama voor de zevende klokkenluider op rij de Espionage Act van 1917 uit de mottenballen. Met kans op een levenslange gevangenisstraf voor Snowden. Dat sloot elke bemiddeling af. De schade die de Amerikaanse overheid vanuit een oogpunt van publiciteit en staatsveiligheid nu leidt is een direct gevolg van haar eigen gebrek aan flexibiliteit en de arrogante houding om anderen menen te kunnen ringeloren.

Foto: ‘Supporters of Edward J. Snowden, the former National Security Agency contractor, with his photograph at a demonstration outside the American Consulate in Hong Kong this month.’ Credits: Bobby Yip, Reuters.

Klokkenluider NSA maakt zich bekend: Edward Snowden

ES

Zie hier voor interview van Glenn Greenwald met Edward Snowden. Zie hier voor toelichting door Greenwald. Zie hier voor Q&A met Ewen MacAskill. Zie hier voor het bedrijf waar Snowden werkte. Alles in The Guardian.

Journalist Glenn Greenwald en filmmaker Laura Poitras spraken in Hong Kong op 6 juni 2013 met Edward Snowden. De 29-jarige Amerikaanse inlichtingen-analist blijkt de klokkenluider van het PRISM-surveillance systeem dat dagelijks het communicatieverkeer van 300 miljoen Amerikanen en buitenlanders volgt en registreert. Snowden wil niet in een controlestaat leven dat het soort dingen doet die hij naar buiten bracht. Opvallend is dat-ie zichzelf bekend maakt. Doorgaans verbergen klokkenluiders zich. Hij meent echter dat het publiek een verklaring over de openbaarmaking nodig heeft. Zo kan-ie ook verklaren dat de gelekte gegevens authentiek zijn. Edward Snowden wil de Amerikaanse overheid niet het alleenrecht op de publiciteit geven.

De tragiek is dat Edward Snowden weet dat-ie zijn lot niet kan ontlopen. De Amerikaanse veiligheidsdiensten en zijn partners zullen de rest van zijn leven achter hem aan blijven jagen. Als ze hem al niet snel te pakken krijgen. En in de diepste kerker opsluiten. Ter vergelijking, de documenten die Snowden openbaarde over het PRISM-syteem zijn ‘top secret‘ terwijl de documenten die Bradley Manning openbaarde op zijn hoogst ‘secret‘ waren. Een hemelsgroot verschil in classificatie. En Bradley Manning wordt door de regering-Obama al zo snoeihard aangepakt dat het op marteling uitliep. Zoals VN-rapporteur Juan Mendez vorig jaar vastlegde.

De grootste vrees van Edward Snowden is dat de onthullingen niets zullen veranderen aan de praktijken van de Amerikaanse overheid. Dat het zelfs de greep op de eigen samenleving en die in andere landen nog verder zal vergroten. Dan is zijn actie vergeeft geweest. Hij laat doorschemeren dat de controlestaat die nu wordt opgebouwd in handen van minder democratische leiders tot rampzalige gevolgen kan leiden voor Amerikanen en burgers in andere landen. Snowden steekt zijn nek uit en riskeert de guillotine. Als held in een tragedie.

ES2

Foto: Schermafbeeldingen uit interview door Glenn Greenwald en Laura Poitras met Edward Snowden. Hong Kong, 6 juni 2013.