Lachen om niet te hoeven huilen: geschiedenis en humor

 

dis

Is het zo erg met de EU? Het zou zo maar kunnen. De buitenlandse politiek van de EU wordt gekenmerkt door chaos en onmacht. In elk geval verdeeldheid. En wat erger is: slappe knieën en angst om uit de eigen comfort zone te treden. Handelspolitiek is in de plaats gekomen van buitenlandse politiek. Nu het besef doorbreekt dat dat niet zo slim was breekt het inzicht door. En de spijt. Maar het is te laat. De mindset van de leiders zit vastgeroest. Humor is het middel om dat duidelijk te maken. Want soms is de werkelijkheid gewoon te erg.

Wat hebben de Westerse landen op dit moment zwakke leiders die verwende calculerende burgers moeten bedienen. Terwijl dat Westen militair en economisch vele malen sterker is dan welke vijand ook. Willen ze nou echt München 1938 tot op de millimeter reconstrueren? Wat een tijden. Wat een afloop gaat dat worden. De geschiedenis is nog lang niet dood. We zitten er middenin. Nu worden de cartoons voor morgen gemaakt.

Roadto2

Foto 1: Dispropaganda

Foto 2: David Low, ‘Springplank naar roem‘  verscheen in de Evening Standard in juli 1936. Hitler paradeert over de ‘laffe leiders van de democratie’. De eerste drie stappen zijn gelabeld ‘herbewapening’, ‘Rijnland’ en ‘Danzig’.

Vernietigend rapport Hogerhuis over Europese Oekraïne-politiek

In wat de New York Times een vernietigend (scathing) rapport noemt analyseert de commissie Buitenlandse Zaken van het Britse Hogerhuis (House of Lords) hoe Europa inclusief Groot-Brittannië slaapwandelend de Oekraïne-crisis ingewandeld is. Wat een gevoelige uitdaging van buitenlandse politiek was werd beschouwd als een handelskwestie. Nederland dacht tot de ramp met de MH17 ook zo. Ondernemers denken nog steeds vanuit hun eigen belang. Daarbij miste Europa de expertise om de Russische signalen goed te lezen en een redelijke middenweg te bewandelen tussen realisme en moralisme. Gevoegd bij een agressieve Russische politiek van een steeds meer naar binnen gekeerd land moest dat botsen. Dat gebeurde in Oekraïne.

Het rapport legt een ander accent dan de opinie die zegt dat de VS en EU na 1990 beloften hebben gebroken jegens Rusland over de uitbreiding van de NAVO. Het rapport stelt het breken van beloften jegens Oekraïne centraal zoals het Boedapester Memorandum (1994) dat Groot-Brittannie met Rusland en de VS ondertekende en dat de soevereiniteit en territoriale integriteit van Oekraïne garandeerde. Britten en Amerikanen hebben zich niet aan hun woord gehouden en Oekraïne in de steek gelaten bij de bezetting door Rusland van de Krim.

Deze conclusie is strijdig met de beschuldigingen uit Russische hoek dat Westerse agressie de oorzaak van het conflict is of van Westerse analisten die meeliften op deze mening en Westerse agressie als medeoorzaak zien. Het rapport toont aan dat het eerder het gebrek aan expertise en betrokkenheid van het Westen was die ruimte hebben gelaten voor de Russische agressie. Hoewel dit ontbreken van een volwassen Westerse opstelling tegelijk ruimte liet voor hardliners in eigen gelederen die in de publiciteit een rol konden speelden die betrekkelijk losstond van de eigen buitenlandse politiek. En de Russen munitie voor propaganda bood.

Wat nu? In elk geval aanscherping van de economische sancties als Rusland zoals nu een dubbelspel blijft spelen over de afspraken van Minsk-II die tegelijk worden bevestigd en gebroken. Dit lijkt gezien de inname van Debaltsevo door de Russen en de komende belegering van Mariupol onvermijdelijk. Maar het door en door corrupte Oekraïne dient ook zijn huiswerk beter te doen. Steun aan het land dient nog beter dan nu uitgeruild te worden tegen het doorvoeren van hervormingen. Maar de EU streeft naar goede contacten met de Russische Federatie als een partner van de toekomst. Dat is wat anders dan het huidige Rusland van president Putin.