Foto’s van Robert L. Eichelberger van Oost-Siberië en gedachten over buitenlandse interventies (1918-1919)

Robert L. Eichelberger, [Uniformed military men (Americans) marching down street in parade. Caption [on front]: Americans 3; 2nd handwritten caption (on back): Am. colors passing Amr Hdqrs Vladivostok Nov 15, 1918]. Collectie: Americans in the Land of Lenin: Documentary Photographs of Early Soviet Russia. Broncollectie: Robert L. Eichelberger papers. Beheerder: Duke University Libraries.

De foto’s van de Amerikaanse militair Robert L. Eichelberger uit 1918-1920 zijn interessant omdat ze een beeld geven van een episode in de vroeg 20ste eeuwse geschiedenis die in het historisch geheugen is weggezakt. De parallellen met het heden maken het actueel.

Eichelberger maakte deel uit van de American Expeditionary Force, Siberia, ofwel AEF in Siberia die met 8.000 man sterk van 1918 tot 1920 operabel was en in grote lijnen drie doelen had. Het opereerde in vergelijking met westerse bondgenoten als Frankrijk en Engeland terughoudend. De interventie kwam op gang toen de strijd aan het Westelijke front in Europa begon af te lopen. Het was vanuit Westers perspectief een oorlog te veel en geen succes.

De doelen waren: 1) Het veiligstellen van voorraden en rollend spoorweg materiaal die door de Amerikanen aan het Tsaristische leger waren geschonken, maar na de revolutie in handen van de bolsjewieken dreigden te vallen; 2) Het assisteren bij de evacuatie van het Tsjecho-Slowaaks Legioen dat tegen de bolsjewieken vocht en door hen een vrijgeleide was beloofd naar Frankrijk via Vladivostok. Maar Tsjechen en Slowaken moesten zich een weg naar het oosten vechten. 3) De opzet om de strategische belangrijke Transsiberische spoorweg uit handen van de bolsjewieken te houden en delen van Oost-Siberië uit handen van bondgenoot Japan en ongeregelde Russische troepen. De interventie viel samen met de strijd aan het Westelijke front

Robert L. Eichelberger, [Town on a river with buildings, harbor with ships, hills in background; view from above. Handwritten caption: This is a really remarkable picture- taken at one end of the [Zololoc?] Rog (Golden Horn) Bay you can see clear down to our base two miles away. In fact by looking carefully you can see one of our transports at our dock. The long shed with the curved roof with a train of cars near it is the [yon?] ca hut- the Brooklyn [his?] near by when in Port. Our hdqrs are on the hillside just above the hut]. Vladivostok, 1918-1919. Collectie: Americans in the Land of Lenin: Documentary Photographs of Early Soviet Russia. Broncollectie: Robert L. Eichelberger papers. Beheerder: Duke University Libraries.

Door deze interventie hebben in de 20ste eeuw Amerikaanse troepen op Russische bodem gevochten. Het is trouwens onjuist zoals de toenmalige Russische leider Nikita Chroestjov in 1959 beweerde dat er nooit Russische troepen op Amerikaanse bodem zijn geweest. Toen in 1867 het Tsaristische Rusland Alaska verkocht aan de VS, waren er na de overdracht Russische troepen op Amerikaanse bodem die kort daarna werden gerepatrieerd. Dat was weliswaar een bijzondere situatie, maar de burgeroorlog tussen de Roden en Witten die na 1917 losbrandde was dat ook.

Interventies van buitenlandse troepen op bodem van andere landen ligt gevoelig. Dat toont het voorbeeld van troepen van de Russische Federatie in Oost-Oekraïne sinds 2014 aan. Het Kremlin geeft dat niet publiekelijk toe omdat die troepen er volgens internationale verdragen niet mogen zijn.

Daarom zijn de interventies vaak geheime operaties die verborgen moeten blijven voor de publieke opinie. Het bijzondere aan de AEF in Siberia is het omgekeerde. Robert L. Eichelberger maakt foto’s van parades in Vladivostok van Amerikaanse troepen, toont zonder terughoudendheid de aldaar opererende internationale troepenmacht met Wit Russen, Italianen, Japanners, Fransen, Engelsen, Amerikanen en het Tsjecho-Slowaakse Legioen. Men kan zich alleen maar afvragen wat er sindsdien veranderd is in de beeldvorming over buitenlandse interventies.

Robert L. Eichelberger, [Eichelberger and three men standing on a ruined bridge, with other men standing beneath. Handwritten caption: Bridge on Suchan Branch Railroad under American protection – burned by Bolsheviks June 1919] . Collectie: Americans in the Land of Lenin: Documentary Photographs of Early Soviet Russia. Broncollectie: Robert L. Eichelberger papers. Beheerder: Duke University Libraries.

Gedachten bij twee foto’s uit Krasnojarsk (1911-1914)

Ksenia Konovalova, dochter van de beroemde Krasnojarsk-arts P.N. Konovalov aan het Shira-meer’, 1911. Collectie: Library of Congress.

Deze twee foto’s zijn afkomstig uit een collectie van 423 over ‘het dagelijks leven van de provincie Jenisej, eind negentiende-begin twintigste eeuw’. Dat is een gebied in Midden-Siberië met als belangrijkste plaats Krasnojarsk. De Jenisei is de langste rivier van Siberië, zodat er veel foto’s met schepen en riviergezichten in de collectie zijn.

Het is aardig om je voor te stellen wat in zo’n collectie de meest en minst tijdloze foto’s zijn. Ksenia Konovalova op haar fiets voor de familiedatsja aan het Shira-meer zou zo in een kostuumfilm van kort voor de Eerste Wereldoorlog kunnen stappen. In de verfilming van een verhaal van Anton Tsjechov.

Het gebed in Krasnojarsk viert de overwinning van het Russische leger op de Oostenrijk-Hongaarse troepen die in september 1914 Lemberg verloren. Kerk, vaderland en vorst vormen een eenheid. De Oostenrijkse overmoed om Servië in te willen lijven werd gevolgd door Russische overmoed dat een uitweg naar de Middellandse Zee zocht en weliswaar in Galicië won, maar uiteindelijk door de Duitsers verslagen werd. Niet alleen de enscenering van het gebed, maar het hele idee van kerk, vaderland en vorst doet gedateerd aan. Het zou een scène kunnen zijn uit een verhaal van Isaak Babel. Sepia ruiterij.

Gebed in Krasnojarsk over de overwinning van het Russische leger in de Slag om Galicië in augustus – september 1914’ Collectie: Library of Congress.

Wie houdt Poetin verantwoordelijk voor de vergiftiging van oppositieleider Alexei Navalny?

Het is simpel. De Russische oppositieleider Alexei Navalny is vergiftigd in opdracht van president Poetin, zoals journalist Maxim Mironov in bovenstaande tweet schrijft. Of dat ooit objectief kan worden vastgesteld valt te bezien. Artsen van het ziekenhuis in Omsk waar Alexei Navalny wordt behandeld kunnen niet vrijuit spreken.

Het is dezelfde logica als het neerhalen van de MH17. Het Kremlin ontkent elke betrokkenheid om zich er vervolgens continu op alle manieren mee te bemoeien. Juist het zich bemoeien met een kwestie waarover het zegt niets mee te maken te hebben verraadt de betrokkenheid. Het is onverklaarbaar en merkwaardig dat tot op de dag van vandaag vertegenwoordigers van de Russische Federatie zich bemoeien met de MH17, terwijl het toestel niet Russisch was, er geen Russische passagiers aan boord waren, het niet is neergestort in de Russische Federatie en er volgens het Kremlin geen Russische betrokkenheid is. Waarom zich er in mengen?

Navalny’s woordvoerder Kira Yarmysh twittert onderstaande foto van de gang op de intensive care afdeling in het ziekenhuis waar Navalny is opgenomen. Ze merkt op dat hier slecht een klein deel van de politie is te zien. Maar waarom is er overal (geheime) politie als het Kremlin niets met deze kwestie te maken heeft? Een autoritaire macht verraadt zichzelf door niet terughoudend te kunnen zijn als de logica dat vereist. Het streven naar ultieme controle over de afwikkeling van de eigen criminele daden verraadt de betrokkenheid. 

Foto 1: Tweet van Maxim Mironov (met vertaling in eigen tweet), 20 augustus 2020.

Foto 2: Tweet van Kira Yarmysh (met vertaling), 20 augustus 2020.

Russische kunstenaars veroordelen in open brief gang van zaken rond film ‘Matilda’

De uitbreng van de met staatssteun gemaakte Russische film Matilda van regisseur Aleksey Uchitel laat op zich wachten en wordt nu voorzien voor oktober 2017. Terwijl eerst nog 30 maart 2017 als uitbrengdatum genoemd werd. Russische regisseurs hebben een open brief gepubliceerd waarin ze protesteren tegen de gang van zaken rond de film. Onder druk van conservatieve krachten in het parlement zond plaatsvervangend aanklager Natalia Poklonskaya in november 2016 een verzoek naar algemeen aanklager Yury Chaika om deze film te toetsen. Bovenstaande trailer was voldoende voor dit protest. Het lijkt erop dat de film op de plank wordt geschoven. Niet een op zichzelf staande censuur is hoofdzaak, maar de strijd tussen maatschappelijke krachten die de film als middel aangrijpen. Dat is een reflectie van de afnemende vrijheden in het land.

Het verhaal over de affaire van tsaar Nicolaas II en de groothertogen Sergej Michajlovitsj en Andrej Vladimirovitsj met ballerina Mathilde Ksjesinska speelt zich af vanaf 1890. Het zou de nationale veiligheid bedreigen, pornografie zijn en de door de Russisch-orthodoxe kerk heilig verklaarde Nicolaas II in een kwaad daglicht stellen. Hoewel de episode met Nicolaas zich afspeelt voor zijn huwelijk in 1894 met Alexandra Fjodorovna. In de brief merken de filmmakers op dat de organisatie ‘Orthodoxe staat – Heilig Rusland’ door te dreigen met brandstichting en gewelddadige acties distributeurs onder druk zet de film niet uit te brengen.

Volgens de regisseurs past de gang van zaken rond Matilda in een verslechterend cultureel klimaat waar zogenaamde orthodoxe activisten ruimte krijgen voor hun dreigementen, terwijl de kerk en het Ministerie van Cultuur geen officieel standpunt innemen. Ze wijzen onder meer op het verbieden van de opera Tannhäuser van Boris Mezdrich in Novosibirsk in 2015 waarbij ook gevoelens van gelovigen zouden zijn beledigd. En naar het ongenoegen over het tentoonstellingsbeleid in de Peterburgse Hermitage. Ze roepen op tot een seculiere democratie waar geen plek is voor censuur. Vooral oudere filmmakers zeggen zich de communistische censuur te herinneren die de kunst in haar ontwikkeling belemmerde. De geschiedenis herhaalt zich. 

Zie voor actueel Russisch cultuurnieuws op Colta.ru.

Jezus Christus in Siberië: Sergei Torop inspireert

In Siberië is weer een Jezus Christus opgestaan. Zo lijkt het. Velen geloven dat de zelfbenoemde Christus Sergei Torop voorziet in een behoefte. Zijn opkomst is mede een reactie op het verdwijnen van de Sovjet-Unie. Op het beeld ervan worden achteraf allerlei kenmerken geprojecteerd. Torop inspireert 5000 volgers, ook van buiten de Russische Federatie. Het is het oude verhaal om de wereld opnieuw uit te vinden. Het wordt goedwillenden voorgespiegeld. Journeyman Pictures maakte de reportage in 2013 voor SBS Australia.

Vice News: voetsporen van het Russische leger in Oekraïne

Simon Ostrovsky volgt voor Vice News het spoor van de Russische militair Bato Dambayev die dient bij de 37ste gemotoriseerde Infanterie Brigade en in februari 2015 met zijn onderdeel deelnam aan de slag om Debaltseve. Hij is een etnische Buryat met Aziatische trekken en daarom goed te onderscheiden van lokale strijders. Dambayev wordt genoemd in het rapport Hiding in Plain Sight van The Atlantic Council (p.16-17).

Simon Ostrovsky volgt het spoor van Dambayev in Rusland en in Oekraïne. Maar ondanks spijkerhard bewijs van diens aanwezigheid in het Oekraïense dorp Vuhlehirsk rond 23 februari 2015 en getuigenissen van de dorpelingen die de aanwezigheid van Russische militairen in februari 2015 bevestigen ontkent Dambayev in een telefoongesprek met Ostrovsky zijn aanwezigheid in Oekraïne. Zoals de Russische president Vladimir Putin, de Russische delegatieleider van de monitoring-missie in Oekraïne (SMM) van de OVSE luitenant-generaal Alexander Lentsov en de Russische media de aanwezigheid van het Russische leger in Oekraïne blijven ontkennen. Russische autoriteiten kunnen de aanwezigheid van onderdelen van het Russische leger in Oekraïne ontkennen, maar ze kunnen het bewijs ervan niet weerleggen. Een propagandistische patstelling.

hiding-in-plain-sight-putins-war-in-ukraine-19-638

Foto:  Pagina 16 over de Russische militair en etnisch Buryat Bato Dambayev in het rapport Hiding in Plain Sight van The Atlantic Council. 

Rusland: ‘Tannhäuser’ van Kulyabin wacht censuur na klacht kerk

IMG_6415

Update 29 maart 2015: Vandaag heeft de Russische cultuurminister Vladimir Medinsky directeur Boris Mezdrich van het in Novosibirsk gevestigde Staats Opera en Ballet Theater ontslagen. Hij wordt vervangen door Vladimir Kekhman, directeur van het Mikhailovsky Theater in St. Petersburg. Velen uit de culturele wereld hadden zich tegen het ontslag uitgesproken waar de Russisch Orthodoxe kerk sterk op heeft aangedrongen. 

Een bericht van persbureau AFP haalt via The Guardian de wereldpers. Wat is er aan de hand? Theatermaker Timofei Kulyabin heeft voor het in het Siberische Novosibirsk gevestigde Staats Opera en Ballet Theater Tannhäuser van Richard Wagner geënsceneerd. Thema van de opera is volgens Wikipedia de rebellie van een kunstenaar (Tannhäuser), wiens behoefte zich over te geven aan zinnelijke lust hem in conflict brengt met zijn religieus ingestelde verstand. Na een tweestrijd vindt hij verlossing als hem in zijn doodsnood nog eenmaal de naam van zijn redster Elisabeth wordt genoemd. Hij vindt vrede in God: ‘De genade van de verlossing wordt toegekend aan de boetvaardige, gaat hij nu in de gezegende vrede!’ Die zinnelijkheid wordt vrijelijk getoond.

Maar Tannhäuser is een tweestrijd die eindigt met een terugkeer in de schoot van het christendom. Een goede afloop voor christenen. Maar Tikhon de metropoliet van Novosibirsk ziet dat anders. Hij diende een klacht in nadat gelovigen hem vertelden zich gekwetst te voelen. Waarschijnlijk vanwege het getoonde bloot. Kulyabin legt de klachten naast zich neer en deelt het waardensysteem van deze gelovigen niet omdat theater volgens eigen theaterwetten werkt. Samen met theaterdirecteur Boris Mezdrich moest hij gisteren bij de autoriteiten een verklaring afleggen. Kulyabin vreest aanpassing of zelfs een verbod vanwege een aanklacht wegens ‘Opzettelijke openbare ontheiliging van religieuze of theologische literatuur, voorwerpen van religieuze verering, tekenen of emblemen ideologische symbolen en voorwerpen van enige schade of vernietiging’.

i-m-0

Het bericht van AFP zoals The Guardian dat brengt geeft weinig bijzonderheden over de aanklacht zelf. De Russische kunstsite Colta.ru doet dat wel. In een licht gewijzigde Engelse vertaling via Google Translate:

Investigative Committee reviews the Novosibirsk “Tannhauser”
Investigation Department of the Investigative Committee of the Russian Federation in Novosibirsk region inspects staging of Wagner’s “Tannhauser” at the Novosibirsk Opera and Ballet Theater, said the prosecutor’s office, Metropolitan of Novosibirsk and Berdsk Tikhon.
“Testing is conducted under Article 148 of the Criminal Code” Violation of the right to freedom of conscience and religion. ” It will last a month “, – told Tass the Investigation Committee.
Apparently refers to the first part of this article, “Public action, expressing clear disrespect for society and committed to insult the religious feelings of believers”, which provides for a maximum penalty of imprisonment for a term not exceeding one year.
“Tannhauser” is in NGATOiB from December 2014. Director-producer Timothy Kulyabin transferred the action of Wagner to the present, making the knight Heinrich Tannhauser filmmaker, who directed the film “Venus Grotto” the so-called lost years of Jesus’ life.
Performance angered Metropolitan Tikhon of Novosibirsk and Berd, who saw in it “humiliation feelings of believers, the Orthodox Church insult and incitement to religious hatred” and in late January complained of “Tannhauser” in the prosecutor’s office and the regional legislature.
At the request of the Metropolitan Prosecutor’s Office conducted an audit of Novosibirsk and 24 February filed an administrative case with regard to Timothy Kuljabina and director Boris NGATOiB Mezdricha for hours. 2, Art. 5.26 of the Administrative Code (“Intentional public desecration of religious or theological literature, objects of religious veneration, signs or emblems ideological symbols and paraphernalia of any damage or destruction”).
House statement said that it “intends to defend his professional attitude and artistic policy under the current legislation of the Russian Federation.”
“The next show will be held in March, we sell tickets. – Commented on the latest developments Boris Mezdrich. – Closer to the performance we will decide what to do now. Perhaps he will be corrected, but the withdrawal of the opera is no issue. “
Timothy Kulyabin said to Tass that those who see in the opera “Tannhauser” an attack against Christian values, carelessly treated the story setting. He recalled that the whole conflict Wagner has to do with Catholicism. “The situation itself Tannhauser pilgrimage to Rome for absolution from the Pope takes the story beyond Orthodoxy. All this creates a sufficient distance between the Orthodox believers and the realities of staging “, – said the director.

IMG_6787(2)-1

Foto’s: Toneelbeeld van Wagners Tannhäuser door regisseur Timofei Kulyabin voor het Staats Opera en Ballet Theater in Novosibirsk, december 2014.

Gevoelige relatie tussen China en Rusland. Met territoriale claims

Tegenpropaganda vanuit Taiwan. Een ontkenning kan opgevat worden als een bevestiging. Dat gebeurde met de woorden van de Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergei Lavrov die op 27 augustus verklaarde dat de Russische Federatie zich geen zorgen maakt over de territoriale claims van China. Uitgezonden op de Russische staatstelevisie benadrukten ze juist de gevoelige relatie tussen Rusland en China en de claims van China op Russisch grondgebied. Het Rusland van Putin speelt een gevaarlijk spel met de politieke en militaire steun aan etnische Russen buiten de Russische Federatie dat het internationaal recht en grenzen niet erkent.

Dat kan op twee manieren op Rusland terugslaan. Door dezelfde roep van de naar autonomie, decentralisatie of verdergaande federalisatie strevende niet-Russische nationale minderheden binnen de Russische Federatie die hetzelfde opeisen wat Putin nu de etnische Russen in Oekraïne voorhoudt. En claims van landen als China. Het laat een oog vallen op de rijkdommen van Oost-Siberië dat door Rusland slecht verdedigd en ontwikkeld is. Putin heeft geen verhaal als China grenzen niet erkent vanwege een voorwendsel waarin-ie zelf excelleert.

Rusland kan claims over ingelijfde gebieden verwachten

De geest is uit de fles als landen hun ooit ingepikte gebieden terugeisen. Nog dramatischer wordt het als verloren terrein met intimidatie en gebruik van geweld wordt teruggepakt. Dat zorgt voor onrust, maar ook voor herwaardering van de geschiedenis. Kaarten komen weer op tafel. Of op het digitale scherm. Kijk hier om door die verbeelde geschiedenis te grasduinen. Maar opgelet, want kaarten behoren tot het meubilair van het imperialistisch interieur. Ze tekenen en pikken door vertekening in. Selectie van een kaart is als de selectie van de geschiedenis. Uit honderden kaarten kiezen de leiders er een paar uit. Zo simpel is het. Zo simpel zijn ze.

Merkwaardig aan de Russische annexatie van de Krim is dat het tsaristisch Rusland rond 1600 betrekkelijk bescheiden van omvang was. Maar daarna met een imperialistische aanpak kwam en groeide als kool. Zo als een Hollebolle Gijs andere gebieden en volkeren opslokte. Maar wat als buurvolkeren als Chinezen, Polen, Litouwers, Mongolen of inheemse volkeren van Siberië de gebieden terugeisen die de Russen ooit inpikten?

Growth_of_Russia_1613-1914

Foto: Groei van het Russische Rijk (1613-1914).