Sade in Musée d’Orsay. Sierlijke uitvoering van het onuitvoerbare

In het Musée d’Orsay loopt sinds deze week de tentoonstelling ‘Sade. Attaquer le soleil’ (Sade. Het aanvallen van de zon). Over Alphonse Donatien de Sade (1740–1814) die de geschiedenis van zowel de kunst als de literatuur omgevormd heeft. En zijn naam leende aan het sadisme. Libertijns is een ander begrip dat vaak op hem geplakt wordt. In het Franse culturele debat is Sade een grote naam. Een achterflap van de Nederlandse vertaling uit 1984 van ‘Sade, Fourier, Loyola’ van Roland Barthes zegt: ‘de sexuele excessen, die Sade zijn personages laat bedrijven zijn een revolutie in wat men tot dan toe over sexualiteit durfde schrijven en ze zijn tegelijkertijd niet werkelijk uitvoerbaar’. Excessen helpen dus niet verlangens te vervullen, maar staan deze in de weg. Anno 2014 wordt in populaire media Sade gereduceerd tot de vraag ‘Kunst of porno‘? Musée d’Orsay waarschuwt bezoekers voor het gewelddadige karakter van een deel van de werken en voor documenten die kunnen shockeren. Leidt Sades nieuwe wereld van woorden tot beelden die we maar beter niet kunnen zien?