George Knight

Debat tussen links en rechts

Posts Tagged ‘Politiek programma

VVD staat in voor politieke horror

with one comment


In de aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen van 9 juni 2010 schreef ik een commentaar als indirecte stemverklaring op een stukje dat de VVD adviseerde naar rechts te buigen. Dat leek me niet logisch. Hoe gratuit waren mijn beweringen en hoe zinvol klinken ze een jaar later? Wat zag ik fout, schatte ik verkeerd in en had ik kunnen weten? Evaluatie van een mening die leidde tot de overtuiging dat er een VVD bestond die mijn stem waard was.

De thema’s voor de komende campagne zijn de economie en integratie. De VVD staat bekend als een solide partij waar het de economie betreft. Op het gebied van integratie wordt echter duidelijkheid gevraagd.

Als er 29 miljard bezuinigd moet worden dan zullen heilige huisjes moeten sneuvelen. Daarom lijkt het onverstandig om de hervorming van de hypotheekaftrek te blokkeren. De crisis kan benut worden om een plan voor de lange termijn te maken dat de hele woningmarkt reguleert. Iets wat al meermalen uitgesteld is.

Met de huidige economische situatie is het onverantwoord om belastingen te verlagen. Dat zit er gewoon niet in. Het schuift tekorten door naar volgende generaties, verhoogt de rentelasten en brengt Nederland als betrouwbare financier in gevaar op de geldmarkt. Het oogt te conservatief.

Op het gebied van integratie moet de VVD een middenpositie innemen tussen Wilders en Cohen. Tussen stigmatiseren en pappen en nathouden wacht de VVD een zakelijke opstelling waarvoor elementen geleend kunnen worden bij Bolkestein en Hirsi Ali.

De bevolking is nooit iets gevraagd over de massa-integratie van kansarmen. Over dit onderwerp moet alsnog een publiek debat komen dat direct gekoppeld wordt aan de toekomst van Nederland. Economisch en sociaal-maatschappelijk.

De VVD als middenpartij dient electoraal ook aantrekkelijk te zijn voor twijfelaars die wellicht moeite hebben met de harde economisch opstelling. Hoe haal je die over de brug?

Dat kan door als enige Nederlandse partij onverkort en duidelijk voor de scheiding van kerk en staat te kiezen, de vrijheid van meningsuiting als ononderhandelbaar en niet-inperkbaar te presenteren, en de open samenleving en een publiek debat actief en enthousiast te steunen.

Daarmee zet de VVD zich af tegen de betutteling van CDA en CU, de selectiviteit en verborgen religiositeit van de PvdA en D66, de anti-democratische elementen van SP en GL en de selectiviteit van de PVV. De VVD profileert zich als een rechtsstatelijke en open partij.

De VVD moet een moderne partij worden die niet bang is voor vernieuwing en het levensgevoel weet te pakken. Met zo’n profiel moet het 30 zetels kunnen halen.

Inderdaad wist de VVD 30 zetels te halen, zelfs 31 en werd Cohen afgetroefd. Maar ik schatte verkeerd in dat de VVD een eigenstandige positie tussen PVV en PvdA zou innemen en zich zakelijk-liberaal wilde profileren. Of dat wensdenken borg staat voor de horror is mogelijk. Van hervormingen op de beleidsterreinen woningmarkt, onderwijs en arbeidsmarkt is niets terechtgekomen. Rutte was door de partijprominenten al lang in conservatieve richting bijgebogen. Dat kon niemand weten.

Als ik geweten had dat de VVD zou meegaan in de rancune van de PVV tegen cultuur, dan had ik nooit VVD gestemd. Hoewel de mening van cultuurwoordvoerder Han ten Broeke me bekend was. Ik had logica verwacht van een partij die zou gaan gaat voor een terugtredende overheid, maar daarnaast ruimte zou bieden voor het privé-initiatief. Maar de huidige VVD opereert volstrekt onlogisch en blokkeert zowel het een als het ander.

Toch blijf ik ervan overtuigd dat bij een uitslag met een kleinere PVV en een iets grotere CDA, GroenLinks en D66 de VVD de middelende rol had kunnen spelen die ik voor ogen had. Dan had de VVD een sterke positie in het centrum van de politiek kunnen opbouwen en een zakelijke koers kunnen varen. De uitslag pakte beroerd uit. Dat de VVD alles liever wilde dan samen met de PvdA in een kabinet zitten kan ik billijken.

Heeft verantwoording van een stem zin? Het zit me nog steeds niet lekker dat mijn stem vermalen is in het politieke systeem. Keuze voor product A leverde product X op. Dat kan een burger achteraf nooit legitimeren. Mogelijk heb ik sentimenten onderschat die bij zowel D66, GroenLinks en VVD jegens elkaar speelden.

Jammer is dat door de gedoogcoalitie met de PVV en SGP een middenpositie van de VVD voor de toekomst nog minder geloofwaardig is geworden. Mijn stem is weg en de horror blijft.

Foto: Marlon Brando als kolonel Kurtz in Apocalypse Now van Francis Ford Coppola, 1979

Advertenties

Liberale democratie

with 19 comments

I. Liberale democratie kan een voorbeeld zijn. Er zit perspectief in een kleine, krachtige nationale staat, vrijheid voor het individu, een grondwet met grondrechten en een open samenleving met een krachtig publiek debat. De politieke filosofie die dat schraagt is het liberalisme. Als onderstroom van het conservatisme. Da’s geen tegenstelling van progressiviteit, maar van anti-revolutionarisme. Daarom kan er progressief liberalisme bestaan, maar geen revolutionair liberalisme. Vandaar dat de ongelijksoortige VVD, D66 en GroenLinks in dezelfde stroming onder te brengen zijn.

Dit houdt in dat iedereen vrijheid heeft te doen wat-ie wenst, maar niet met voorbijgaan aan bepaalde uitgangspunten. Een duidelijke grens zijn de voorwaarden van de rechtsstaat die uitmonden in het secularisme waaronder de meest uiteenlopende meningen gebracht kunnen worden zonder dat ze conflicteren. Iedereen die de vrije keuze van de open samenleving en het levendig publieke debat accepteert kan er een plaats vinden. Alles gegarandeerd door een neutrale overheid.

Vanzelf gaat het niet. Verhoogde dijkbewaking is nodig. De waakvlam moet aanblijven. De liberale democratie moet elke dag verdedigd worden. Het getuigt van naïviteit om te denken dat er nooit gecorrigeerd hoeft te worden. Ofwel, dat een kleine staat niet optreedt. Anderen de eigen wil opleggen of beperken hoort niet thuis in een liberale democratie. Zo is het ongewenst dat godsdienstig geïnspireerden anderen hun normen opleggen. Hierop kan niet afwachtend gereageerd worden. De staat dient pro-actief op te treden.

De liberale democratie staat van verschillende kanten onder druk. Merkwaardig is dat de grootste dreiging van binnenuit komt. Het is een mechanisme dat fijn afgestemd moet zijn om optimaal te werken. Partijen dienen terughoudend te zijn om hun eigen doelstelling erin te willen verwezenlijken. Daar gaat het mis. Politieke partijen verwarren hun verschillende functies van controleren, beleid maken en besturen. Het is ongewenst dat een regering partij kiest tussen burgers. Daarom is het de vraag of politieke partijen bij de liberale democratie passen.

In elk geval moet voorkomen worden dat partijen een loopje met de rechtsstaat nemen. Zo is de ene partij (PvdA) selectief in het formuleren van plichten en de andere (PVV) in het formuleren van rechten. Zo handhaven partijen (CDA, CU, SGP) de extra juridische bescherming van religie in het publieke debat. Zo zijn bijna alle partijen onvoldoende kritisch jegens het bedrijfsleven.

Partijen die actief het mechanisme van instituties en waarden in standhouden verdienen onze voorkeur. Op dit moment zie ik dat het beste vertegenwoordigd door de liberale partijen van Nederland. Het komt voort uit de uitgangspunten van hun politieke filosofie en doordat ze de laatste jaren het minste zijn blootgesteld aan de verleidingen van de macht.

II. Aan de huidige VVD zijn onvolkomenheden te herkennen. De omgang met duurzaamheid, met cultuur, met veiligheid boven burgerrechten, met de gevolgen van de bankencrisis en de hypotheekrenteaftrek komt gemankeerd over.

Interessant zou zijn om een actuele vorm van liberalisme te formuleren die de meest waardevolle elementen uit het gedachtengoed van de VVD, D66 en GL combineert. Immers levensvatbare parlementaire partijen met een gemeenschappelijke liberale kern. Een vorm die optreedt waar de gemeenschap wordt beschadigd en vrijlaat waar initiatieven worden genomen. Maar partijen zitten zichzelf in de weg.

Dan resteert een vorm van liberalisme waarin duurzaamheid, compassie met de zwakkeren, culturele en educatieve focus, rust in huis boven open grenzen, individualisering en vergroting van burgerrechten, actief burgerschap, politieke hervormingen en een kleinere overheid samengaan met een straf bezuinigingsbeleid, geen staatssteun voor banken en afschaffen van allerhande overbodige subsidies. VVD, D66 en GL kunnen dat afzonderlijk niet bieden, maar samen wel. Door een verstandige uitruil van programmapunten. Een idee voor de toekomst.

Foto: Eugène Delacroix, De Vrijheid leidt het volk (La Liberté guidant le peuple), 1830