George Knight

Debat tussen links en rechts

Posts Tagged ‘Noord-Zuid

Reddingsoperaties voor Libische kust zijn verstrikt geraakt in ideologie

with 2 comments

Het schip Iuventa van de Duitse hulporganisatie Jugend Rettet is door de Italiaanse autoriteiten in beslag genomen. Op de site van deze hulporganisatie die zich voorstaat op haar transparantie is er geen verklaring over te vinden. Op haar FB-pagina gaat Jugend Rettet zijdelings in op de beschuldiging van de Italiaanse justitie dat het nauw samenwerkt met mensensmokkelaars en als een veerdienst van Lybië naar Italië opereert. De ruime interpretatie van een schip in nood is in tegenspraak met verwijzingen bij de FAQ’s naar ‘fataal gevaar’ of ‘het redden van mensen in levensgevaar’ van de United Nations Convention on the Law of the Sea uit 1982. Artikel 98 waar Jugend Rettet naar verwijst gaat over de plicht van passerende schepen om hulp te verlenen aan een schip in nood. Dat artikel is hier niet aan de orde en wordt er aan de haren bijgesleept.

Het is goed mogelijk dat Jugend Rettet en andere hulporganisaties met schepen op zee tussen Lybië en Italië vanuit hun ideologie het juist achten om de zoek- en reddingsoperatie ruim op te vatten. Daarmee vervalt de basis van het Zeerecht waar ze naar verwijzen en de directe noodzaak om in te grijpen. Het is verdedigbaar dat een hulporganisatie vindt dat er gerede redenen zijn om migranten uit Afrika en Azië te helpen Europa te bereiken, maar dan is de verwijzing naar het Zeerecht onnodig en niet terzake. Zelfs misleidend en hypocriet. Jugend Rettet lijkt om ideologische redenen afgegleden van een ooit correct ingezette juridische koers.

De dubbelzinnigheid van het één zeggen en het ander doen, doet denken aan een aspect uit de Italiaanse film La meglio gioventù (2003) van Marco Tullio Giordana. Maar deze keer vertaald naar een Europees niveau. Het zijn in die film de rijkeluiszoontjes die de revolutionair spelen en zich links en progressief achten tegenover de boerenzonen als Matteo die als politieagenten het gezag vertegenwoordigen. En feitelijk deel uitmaken van de linkse onderklasse. Het zijn de abstracties en de grenzeloosheid tegenover de werkelijkheid van alledag en het besef dat het altijd schipperen is omdat er geen ideale situatie bestaat of verwezenlijkt kan worden. Italië wordt moreel betutteld door reddingsmissies uit Noord- en West-Europa die hun goedwillendheid ten koste van Italië botvieren. Dat is vanuit de Italiaanse soevereiniteit niet alleen onaanvaardbaar, maar ook krom in pretentie. De mondiale Noord-Zuid problematiek wordt vervangen door een Europese Noord-Zuid verdeling.

Als Jugend Rettet het werkelijk meende en de eigen missie duurzaam zou maken, dan moest het of diep in Afrika met ontwikkelingswerk of in Duitsland aan de slag gaan. De naïviteit en hypocrisie van Jugend Rettet is des te bezwaarlijker omdat het radicaal rechtse ‘identitaire’ activisten van Defend Europa in de kaart speelt die sinds kort in de Libische wateren opereren met hun schip C-Star. Ze hinderen de schepen die zijn betrokken bij de zoek- en reddingsoperaties voor de Libische kust, wat tot gevaarlijke situaties kan leiden. Een artikel in The Huffington Post maakt dat duidelijk. Zo worden operaties steeds meer gepolitiseerd en tot vehikel voor de eigen positionering en fondsenwerving van de activisten. Een Europese oplossing raakt verder uit zicht.

Bang Europa kan zelfvertrouwen herwinnen door Deltaplan-Conferentie

leave a comment »

1785850_orig

Europa is bang, maar zou dat helemaal niet hoeven zijn. De Jordaanse diplomaat Zeid Ra’ad die de mensenrechtencommissie van de VN leidt zegt in een interview in NRC met Caroline de Gruyter: ‘Europese landen zijn rechtsstaten en hebben gemeenschappelijke waarden. En nu staan er een paar fanatici op, gedreven door pathologische haat, en meteen denken veel Europeanen dat alles op de helling staat. Een paar verschrikkelijke aanslagen en mensen worden zo bang dat hun geloof in de rechtsstaat en menselijke waarden sterk wordt aangetast. Ze lopen achter populisten en demagogen aan. Zoeken zondebokken, liefst een zwakke groep outsiders. Als je anderen de schuld kunt geven van de problemen, voel je jezelf beter. Zo keert het wij-zij-denken in Europa terug: wij zijn het slachtoffer, zij zorgen dat we ons zwak en bedreigd voelen.’

Dit is duidelijke taal waarmee men het moeilijk niet eens kan zijn. in zijn media-rubriek besteedde NRC-redacteur Hans Beerekamp aandacht aan een speciaal Europa-programma van DWDD met de schrijvers Geert Mak en Adriaan van Dis die het hadden over de laatste stuiptrekkingen van het kolonialisme: ‘(..) de opkomst van het nieuwe nationalisme en populisme kan wel eens te maken hebben met weerstand tegen de teloorgang van de Europese en Amerikaanse hegemonie. (..) de rest van de wereld haat ons niet, maar benijdt ons onze rijkdom en vooral vrijheid. Omdat er weinig bereidheid is tot delen en iedereen nu op zijn telefoon kan zien wat hij mist, komen de slimste en handigste Afrikanen, Arabieren en Afghanen het maar zelf hier halen.

Het is de aloude Noord-Zuid discussie. Wie heeft recht op wat en waar gaat ontwikkelingssamenwerking (armoedebestrijding, mensenrechten) over in herverdeling van rijkdom die tevens de ongelijkheid bestrijdt? Nu is de beantwoording van die vraag des te actueler omdat het een proces van nationalisme en populisme in gang zet dat niet meer lijkt te stoppen en alle verbindingen doet verbrokkelen. Zeid zegt dat Europa veel sterker is dan het denkt, maar onderpresteert. Europa gelooft niet in zichzelf. Europa treedt onvoldoende op om de eigen belangen te verdedigen en de eigen waarden te handhaven. Zo bezoedelt Europa zichzelf en verliest het nog meer aan eigenwaarde. Europa oogt ontregeld en verloren. Europa heeft het zelfvertrouwen verloren en geeft veel te veel ruimte aan de nationalisten en de populisten die in vergezichten, historische ideaalbeelden en weidse perspectieven handelen die gespeend zijn van realiteitszin en oplossingsgerichtheid.

Zeid constateert dat Europa handelt in tegenspraak met de eigen waarden: ‘Europa doet nu dingen die tegen zijn eigen principes zijn. Tegen zijn eigen wetten. Het stuurt mensen terug die bescherming nodig hebben. Dat is verboden volgens internationale verdragen die Europese landen ondertekend hebben.’ Hij ziet overeenkomsten met de jaren ’30: ‘Het is eerder gebeurd dat demagogen de angsten van Europese burgers manipuleerden om hun eigen ambities te bevredigen, over de ruggen van groepen onschuldige mensen.’ Zeid verwijt vooral de gevestigde politieke partijen dat ze niet de Europese waarden vertegenwoordigen, maar afglijden en hun rug niet recht houden: ‘Als het politieke midden steeds verder naar rechts opschuift, horen burgers op den duur vooral nog politici die radicale dingen zeggen. Dan denkt men dat dit soort taal oké is.

Wat is nodig om het zelfvertrouwen terug te krijgen in de EU-lidstaten? De oplossing is veelzijdig en omvat aspecten die in een Deltaplan-Conferentie vastgelegd kunnen worden: a) vijanden die tot doel hebben de EU te ondermijnen worden krachtig van repliek gediend, ook militair; b) in het buitenlands beleid bestrijdt de EU ambitieus, gecoördineerd en met inzet van alle middelen de onrust aan de grenzen (Oekraïne, Syrië, Noord-Afrika); c) ontevredenheid bij vooral de middengroepen in de bevolkingen die volgt uit de nadelen van het globalisme wordt gerepareerd door de ontmanteling van beschermingsconstructies die het kapitalisme hebben omgevormd tot corporatisme waardoor parlement en burgers buiten spel zijn gezet; d) politieke middenpartijen zetten in een ideeënstrijd de aanval in op de nationalisten en populisten; e) in het Noord-Zuid debat maakt de EU geen afspraken met anti-democratische landen als Turkije, maar door de bewaking van de buitengrenzen en een systeem van immigratiequota en verblijfsvergunningen die direct aansluiten op de arbeidsmarkt neemt het zelf de regie over het immigratiebeleid. Aangevuld met humanitaire hulp. Lidstaten die zich hierin niet kunnen vinden, zoals Polen of Hongarije worden met een B-status in quarantaine gezet.

Foto: Holocaust, razzia van Roma, Tweede Wereldoorlog (foto 48).