George Knight

Debat tussen links en rechts

Posts Tagged ‘Nieuwe atheisten

Khaled Al-Gindi en Jonathan Morris verketteren atheïsten

with one comment

Gevestigde religies bestaan dankzij de uitsluiting van de ander. Religie is een mooi verpakt snoepje met verdovende werking. Het is van binnen zacht en van buiten hard. Vertegenwoordigers van religies is door de eeuwen aangeleerd om hard op te treden tegen zowel dissidenten in eigen kring als andersdenkenden. De laatsten kunnen prachtig dienen als zondebok. Alleen door goede interne organisatie en een strijd van selectie die veinzen, aanpassing, inschikkelijkheid, machtsvertoon en hardheid combineert kan een religie overleven. De concurrentie in de religieuze sector is groot. Naar verluidt zijn er in totaal zo’n 1,1 miljard ongebondenen.

Als atheïsten, agnostici of nihilisten dezelfde agressieve toon zouden aanslaan tegenover gelovigen zou de wereld er een stuk onaangenamer door worden. Er is trouwens een minderheid van ’nieuwe’ atheïsten als Sam Harris die door vooral linkse tegenstanders in dezelfde hoek geframed wordt. De Egyptische prediker Khaled Al-Gindi meent dat er geen plek is voor atheïsten in Egypte. Ze moeten maar emigreren. Wat hij zegt is in lijn met de concept Grondwet die uitgaat van de islamitische sharia en formeel christenen en joden noemt, maar atheïsten geen rechten biedt ondanks alle mooie woorden over gelijke rechten voor allen. In de VS toont priester Jonathan Morris ter profilering dezelfde onverdraagzaamheid jegens niet-gelovige andersdenkenden.

Advertenties

Botsing bij Bill Maher tussen Ben Affleck en Sam Harris. Over islam?

with 3 comments

Waar ligt de nuance over de islam? Vele posities kunnen over deze religie ingenomen worden: De islam is in de grond achterlijk en zou niet te verenigen zijn met democratie en een eigen rechtssysteem hebben dat haaks staat op de nationale rechtssystemen. Of de islam zou juist een religie van vrede zijn. Tussen die posities bestaan allerlei grijstinten. De islam is aan het emanciperen en loopt achter op de religies die grotendeels of volledig geëmancipeerd zijn. De islam wordt gekaapt door politieke groeperingen die deze religie misbruiken en in een kwaad daglicht stellen. De wereldreligie islam is te divers om nog over de islam te kunnen praten. ISIS vertegenwoordigt de islam. ISIS vertegenwoordigt niet de islam. De islam is kortom een dankbaar gespreksonderwerp voor verhitte discussie. Conclusie is dat ons beeld ervan versplinterd is.

Wat acteur Ben Affleck in de show Real Time with Bill Maher vertoont is opmerkelijk. Affleck is opgewonden en schiet vanuit de heup. Zonder de voorgeschiedenis te kennen lijkt zijn actie uit het niets te komen. Niets is minder waar. Atheïst Sam Harris ligt al lange tijd onder vuur van linkse journalisten als Glenn Greenwald die hem in april 2013 in The Guardian met Richard Dawkins en Christopher Hitchens bestempelde tot ‘New Atheists’. Greenwald en zijn medestanders verwijten Sam Harris en wat ze zien als andere nieuwe atheïsten in hun anti-islamisme door te slaan en zo indirect het Amerikaans militarisme in verdediging te nemen. In een postmortem op het gesprek zegt Harris te vermoeden dat Ben Affleck zijn werk niet eens kende, maar op het spoor werd gezet door Greenwald: ‘I suspect that among his handlers there is a fan of Glenn Greenwald who prepared him for his appearance by simply telling him that I am a racist and a warmonger.’

Greenwald lijkt zo teleurgesteld in de opbouw van de Amerikaanse controlestaat, het buiten de orde plaatsen door president Obama van klokkenluiders als Chelsea Manning of Edward Snowden en de gevestigde media die hun controlerende rol verzaken dat-ie het geloof in de liberale democratie verloren heeft. Bill Maher en Sam Harris hebben dat geloof nog wel -en stellen het zelfs centraal- maar zijn in de visie van het Greenwald-kamp niet kritisch genoeg op de gevestigde macht, de controlestaat en de veiligheidsindustrie. Wat terechte kritiek lijkt. Er gaapt een kloof tussen beide kampen. Greenwalds ontwikkeling dat-ie alles en iedereen afwijst die direct of indirect de aanval op de gevestigde macht verzwakt of riposteert wijst op radicalisering.

De nuance over de islam heeft doorgaans niks met de islam te maken, maar alles met politieke standpunten over andere onderwerpen. Zoals het geloof in de liberale democratie of de kritiek op de controlestaat. De profilering pro of contra islam, of pro of contra andere deelnemers aan het debat wordt zo een afgeleide van iets anders. Islam is niet het onderwerp -ook omdat deze religie in het Westen weinigen intrinsiek echt interesseert- maar wel de katalysator. Zodat vooral de animositeit tussen Harris en Greenwald de mening van Affleck over de islam aanscherpt. Met de vraag hoeveel dat uiteindelijk waard is als valide uitspraak over de islam. In elk geval geldt dit voor de  generalisten die geen islam-deskundigen zijn. Zo ontstaat ook in de media een proxy-war -om een modeterm te gebruiken- waar niets lijkt wat het is. En zeker de islam niet.

Atheïsme, samenhang van de blogger en anti-islam vijandschap

with one comment

01497r

Ieder die over de wereld nadenkt vormt zich een mening over religie, atheïsme, machtsdeling, burgerrechten, samenwerking tussen overheid en bedrijfsleven, nationale veiligheid en nog veel meer om tot een conclusie te komen. Zo resteert een wereldbeeld dat uitsluitend, verzoenend, ontwijkend of fatalistisch van toon is. Omdat perceptie onze individuele poortwachter naar de werkelijkheid is werken karakterkenmerken en feiten samen. Beleving, prikkeling, waarneming, instinct, inzicht of visie rationaliseert een individu graag als afzonderlijke functies, maar daadwerkelijk klonteren ze samen en spelen op elkaar in. Rede zonder emotie bestaat niet.

We kunnen nergens nagaan of onze visie op de wereld deugt. Een door allen goedgekeurd ijkpunt ontbreekt. Geschiedschrijving heeft zich nog onvoldoende over de eigen tijd uitgesproken zodat overeenstemming over diverse nog lopende ontwikkelingen ontbreekt. Journalistiek loopt op de actuele geschiedschrijving vooruit, maar verliest aan nauwkeurigheid en onvooringenomenheid wat het aan snelheid wint. Complicatie is dat ook als de deelargumenten kloppen een eindconclusie verkeerd kan zijn. Daarom blijft nadenken over het eigen land, de eigen samenleving en de eigen tijd een balanceeract met een grote kans op falen. De blogger die zich bewust in dat mijnenveld begeeft is de waaghals die afgemeten doorgeeft hoe hard de klappen gaan klinken.

Zei Mary McCarthy ooit dat niemand consistent is? De progressieve schrijfster woont in een klassiek interieur. De vredelievende dominee speelt met tinnen soldaatjes. De escortdame schrijft een proefschrift waarin ze afrekent met het hedonisme. Niet alle elementen uit iemands leven passen altijd in een afgerond wereldbeeld. Afwijkingen behoeden ons voor etikettering. Ze geven zuurstof, maar ook overschrijdingen van de logica.

Guardian-columnist Glenn Greenwald valt Sam Harris en de zogenaamde nieuwe atheïsten aan. Hij verwijt ze in hun anti-islamisme door te slaan en het Amerikaans militarisme in verdediging te nemen. Ik kan me vinden in zijn betoog dat te lang is om samen te vatten. Belangrijk is dat de combinatie van actuele onderwerpen die me bezighouden, zoals de War on Terror, islam, burgerrechten en secularisme me naar mezelf doen kijken.

Een agressieve atheïst beschouw ik me niet. Zelfs geen atheïst, wel een secularist die meer ziet in het pleiten voor gelijkheid voor allen. Daar stopt mijn deelname. Bij religie voelde ik nooit emotionele betrokkenheid, maar anderen gun ik dat graag. Ik ben vaak kritisch op de islam. Vooral door de ondergeschikte positie van de vrouw die ik onverdraaglijk vind. Hoewel ik mijn pijlen op de radicale islam richt weet ik niet of ik dat altijd voldoende afbaken. De Amerikaanse presidenten Bush en Obama vind ik oorlogshitsers die de burgerrechten met voeten treden. Ook waar het m’n digitale vrijheid betreft die door de lange arm van de VS ingeperkt wordt. Is dit een verweerschrift? Waarom val ik dan mezelf aan? Ik weet het niet. Misschien een kompasfout.

Foto: ‘Egyptian views; The pyramids of Gizeh. Photographer near top of Great Pyramid’, 1900-1920.