George Knight

Debat tussen links en rechts

Posts Tagged ‘Milieubeleid

Nogmaals Nord Stream II: waarom is er geen open debat over een pijplijn die de EU afhankelijker maakt van de Russische Federatie?

with 9 comments

De Belgische oud-ambassadeur Theo Lansloot zet de ontwikkelingen over de aanleg van de gaspijplijn Nord Stream II in een artikel voor Doorbraak op een rijtje. De actuele situatie is dat landen aan de Oostzee waarvan de pijplijn door hun territoriale wateren loopt voor de beslissing staan wat ze ermee aan moeten. Als ze dat politiek al zelf mogen beslissen en ze volgens internationaal recht juridisch iets te zeggen hebben over het onderzeese deel van Nord Stream II tussen de Russische Federatie en Duitsland. Finland en Duitsland hebben het groene licht gegeven. Denemarken houdt de kaarten nog tegen de borst en wordt onder druk gezet door voor- en tegenstanders. De vraag is of Nord Stream II Europa over-afhankelijk van Russisch gas maakt.

Rondom Nord Stream II tekenen zich twee kampen af. Tegenstanders lijken de overhand te hebben met de VS, het Verenigd Koninkrijk, landen als Polen, Oekraïne en de Baltische landen die de Russische chantage met energie vrezen, maar ook milieuactivisten die een einde aan fossiele brandstof willen. Zo stelden kamerleden van de PvdD en de SP die doorgaans welwillend staan tegenover de Russische Federatie in 2017 kritische kamervragen over Nord Stream II. Omdat de energieafhankelijkheid van de EU-lidstaten van Russisch gas door import vergroot wordt en dit in strijd is met het energiebeleid van de EU (Third Energy Package) zijn degenen die pleiten voor correcte uitvoering van dit beleid ook tegen. Ze wijzen op diversificatie en onafhankelijkheid. Overigens wordt in een rapport van de juridische dienst Raad van de Europese Unie dit formeel ontkend, zodat de ministers kunnen handelen in strijd met hun eigen beleid. Verder zijn Zuid-Europese landen ook kritisch over Nord Stream nadat de EU South Stream afschoot door harde voorwaarden aan het Kremlin te stellen. De Italiaanse oud-premier Renzi definieerde het opleggen van sancties aan de Russische Federatie plus het afketsen van South Stream door het stellen van harde voorwaarden aan het Kremlin, maar tegelijk het doorgaan van Nord Stream zonder die voorwaarden en het als economisch project te betitelen als hypocrisie.

Voorstanders zijn vooral te vinden in de landen waarvan bedrijven betrokken zijn: Duitsland, Nederland en Frankrijk. En omdat Duitsland een beslissende vinger in de pap van de EU heeft en de tandem Duitsland-Frankrijk de as van de EU vormt, volgt de Raad van ministers. De tactiek van de voorstanders is niet om een open debat te voeren, maar dat uit de weg te gaan. De dooddoener van het Duitse politieke en economische establishment is dat Nord Stream geen politiek, maar een economisch project is. Uit alles blijkt dat Nord Stream een politiek project is. Gazprom koopt Europese politici om door ze in te huren als ‘consultant’, zoals de Oostenrijkse ex-minister Hans Jörg Schelling die lid is van de ÖVP, de partij van kanselier Sebastian Kurz. Zoals Lansloot opmerkt staat de Duitse oud-kanselier Gerhard Schröder op de loonlijst van Gazprom. Zijn opportunisme is berucht en bezoedelt de Duitse politiek en de SPD. Maar het lijkt te eenvoudig om het Duitse belang te reduceren tot het omkopen van SPD’ers als Schröder of president Frank-Walter Steinmeier. Een argument van de voorstanders is dat het een wederzijdse afhankelijkheid betreft en de aanleg het Kremlin ook afhankelijker van Europa maakt. Maar dat gaat opnieuw voorbij aan de onafhankelijkheid van Europa.

De tegenstrijdigheden zijn groot en het is onbegrijpelijk dat ze niet genoemd worden in het publieke en politieke debat. Sancties die in 2014 ingesteld werden vanwege de annexatie van de Krim door de Russische Federatie en de militaire inmenging in Oost-Oekraïne worden verlengd, maar tegelijk worden de economische banden met het Kremlin via Nord Stream aangehaald en wordt Oekraïne dat Russisch gas via pijpleidingen aan de EU levert in de steek gelaten. Dat is dubbelzinnig en hypocriet, maar vooral kortzichtig. De EU weet dat het zich door de aanleg van Nord Stream II afhankelijker maakt van het Kremlin, maar ontkent dat dat zo is. De leiding van de Russische Federatie heeft er immers een handje van om gas als geopolitiek wapen in te zetten. Door de verslechterende situatie tussen het Westen en de Russische Federatie dat zich ook nog eens steeds meer opstelt als kat in het nauw, wordt de kans dat dat wapen ingezet wordt er eerder groter dan kleiner op. Levering van Russisch gas aan de EU-lidstaten is de olifant in de kamer waarover West-Europese politici en bedrijven al jaren doen alsof ze die niet zien. Zo gaat kortzichtigheid over in bijziendheid omdat Duitsland en Nederland verslaafd zijn aan goedkoop Russisch gas. De geloofwaardigheid van de EU wordt ondermijnd.

Foto 1: Schermafbeelding van deel artikelRusland en de EU: energie-onafhankelijk of Nord Stream 2 pijplijn?; Regering Merkel verkiest Russische gaspijplijn boven EU –Energie Unie’ van Theo Lansloot in Doorbraak, 4 april 2018.

Foto 2: Schermafbeelding van deel artikelEuropese Raad geeft groen licht Nord Stream 2’ in Geotrendlines van 2 oktober 2017 onder verwijzing naar Euobserver.

Klimaatconferentie Doha mislukt door tegenwerking geïndustrialiseerde wereld

leave a comment »

De directeur van Greenpeace Kumi Naidoo beschouwt de zojuist beeindigde VN Klimaatconferentie in Doha, Qatar als mislukt. In een persverklaring  veroordeelt Greenpeace de politici die de koolstof uitstoot niet aan willen pakken. Er zijn zoveel uitzonderingen dat het effect nihil is. Kumi Naidoo vraagt zich af waarom politici de urgentie missen en op welke planeet ze leven. Volgens hem voldoet de conferentie zelfs niet aan de toch al bescheiden verwachtingen. Daarom moet dit decennium als verloren worden beschouwd. De delegaties zitten in de zak van de olie-, kolen-, en gasindustrie en hebben afspraken geblokkeerd. Landen weten volgens Naidoo wel hun banksector te redden met miljarden euro’s, maar weigeren de urgentie voor het milieu te zien.

Verbetering van het milieu zal komende jaren niet van landen of bedrijven komen, maar moet van onderop door burgers aangejaagd worden. Dat alles tegen de achtergrond van een groeivertraging of recessie die weliswaar de vervuiling beperkt, maar ook de bestedingen voor milieubeleid afzwakt en zelfs leidt tot extra bezuinigingen. De actie is aan de burgers die de planeet door willen geven aan hun kinderen of kleinkinderen. Zij hebben de betrokkenheid en het belang die landen en de olie-, kolen-, en gasindustrie missen.

Greenpeace is een campagne gestart tegen Levi’s, de grootste producent van ‘Blue Jeans’: Tell Levi’s To Detox. Zoals ze nu gemaakt worden zijn spijkerbroeken belastend voor het milieu. Het maken van een katoenen spijkerbroek kost tussen de 7.000 en 8.000 liter water. Kleurstoffen en zandstralen om broeken oud te doen lijken belasten de omgeving. In het Utrechtse Centraal Museum is tot 10 maart 2013 de door Ninke Bloemberg gemaakte tentoonstelling ‘Blue Jeans‘ te bewonderen. In een kunsthistorisch overzicht besteedt het ook aandacht aan de vervuiling en verantwoorde alternatieven. ‘Blue Jeans‘  pakt de tijdgeest perfect bij de lurven en blijft niet hangen in nostalgie. Daarvoor is het te laat. Tijd voor bewustwording over ons milieu.

Levis-lightbox_final

Foto: Campagne van Greenpeace tegen Levi’s: Now is Your Time to Detox.