George Knight

Debat tussen links en rechts

Posts Tagged ‘Library of Congress

Vluchtelingen in beeld die raken: The New York Times 1914

leave a comment »

We kunnen het leed van anderen nauwelijks bevatten. Hoe verder het van ons bed is, hoe minder. Migranten die verdrinken op gammele bootjes in de Middellandse Zee vinden we verschrikkelijk, maar bevatten we het echt? Pas als het dichtbij komt in onze straat, onze stad of ons land beginnen we het te begrijpen. Om ons er met z’n allen druk over te maken. Uit m’n familiegeschiedenis ken ik de vluchtelingen die in 1914 naar Zeeland vluchtten voor het geweld van de Duitse troepen. Sommige Belgen vestigden zich na die oorlog in mijn geboorteplaats en hielden zo de herinnering levend. Daar moet ik aan denken toen ik in de collectie van de Library of Congress een zondagsbijlage van The New York Times van 1 november 1914 tegenkwam. Met vluchtelingenstromen die zich uit Antwerpen of Gent naar de Nederlandse grens bewegen. Ze wandelen zo mijn historisch geheugen binnen. En daarom raakt het me zo. Meer dan veel hedendaags leed. Is dat vreemd?

Foto: Pagina uit The New York Times van 1 november 1914.

Advertenties

Written by George Knight

28 juli 2017 at 11:45

Nederlandse kinderen vertonen zeldzaam gedrag op een ansichtkaart (1890-1940)

leave a comment »

Het moet niet gekker worden. Nederlandse kinderen op een ansichtkaart die dateert van 1890 tot 1940. Een ruwe schatting. Acht meisjes van wie er een in de kring verdwijnt in traditionele kleding staan op een zandweg in een kring en houden elkaars hand vast. Zo zegt de beschrijving van de collectie waar de kaart onderdeel van uitmaakt, het Library of Congress. De locatie is Marken zo zegt de opdruk. Waarschijnlijk zijn de meisjes aan het spelen. Over de onderste ansichtkaart zegt de beschrijving kortweg jongen en meisje in traditionele Nederlandse dracht. Trouwens een andere dracht dan die uit Marken. Daar is meer over te zeggen. Maar wat doet het meisje met haar linkerhand  in de broek van de jongen? Ze lijkt iets te peilen, maar wat? Zijn geld of iets anders? De beschrijving vermeldt niets over de ingreep van het meisje. Zou dit aan het begin van de 20ste eeuw als normale Nederlandse gewoonte worden gezien? Een voorfase van het venstervrijen waarin meisjes en jongens elkaar konden leren kennen. De volkstradities zijn verdwenen en kunnen we niet meer goed duiden.

Foto: ‘[Dutch children, Holland]’, 1890-1940. Collectie: Library of Congress.

Written by George Knight

21 juli 2017 at 18:19

Bij een foto van een Antwerps melkmeisje met hondenkar uit 1890

with 3 comments

De serie van The Photochrom Print Collection met 116 kleurafdrukken van foto’s met voorstellingen van Nederland uit 1890 is me goed bekend. Ik heb ze vaak als illustratie bij commentaren gebruikt. Ze worden bewaard in de collectie van het Amerikaanse Library of Congress onder lotnummer 13423. Bovenstaande afdruk komt uit een andere deelcollectie, namelijk de Belgische met lotnummer 13422 die bestaat uit 108 afdrukken. Opmerkelijk aan die Belgische collectie is dat er naast bovenstaande afdruk nog zes afdrukken zijn van melkmeisjes met een hondenkar. Uit Brussel. Dit moet de fotograaf als bijzonder zijn voorgekomen als associatie met België. Trouwens, in de bijna 130 jaar is de betekenis van het begrip hondenkar gewijzigd. Nu wordt er een karretje onder verstaan waarin een hond vervoerd wordt. Bijvoorbeeld achter een fiets.

De geüniformeerde man op de foto schrijft iets op papier. Wat hij doet bij het Antwerpse melkmeisje en de hondenkar is niet precies te achterhalen. Een andere afdruk in deze serie van een Brussels melkmeisje geeft mogelijk duidelijkheid. Een geüniformeerde man controleert de melk. Wellicht op vetgehalte of versheid. Dit melkmeisje kijkt naar de fotograaf, samen met de rechterhond van het driespan. Het is een geënsceneerd tafereel dat diepte krijgt door de openstaande deur en de opgaande trap in de achtergrond. De diepte van een blik in het verleden van een melkmeisje met kanten muts, een man in uniform die schrijft, drie honden en een voorraadje melk in kannen in een hondenkar. Een vergaan tijdsbeeld als doffe laag die dempt wat ooit was.

Foto: Flemish milk women, Antwerp, Belgium. 1890. Toelichting: ‘Print shows a female milk peddler standing next to her two-wheel cart loaded with milk jugs, with three dogs harnessed to the front, and a man in uniform standing on the left.’  Uit de deelcollectie 13422 van fotochrome afdrukken van het Library of Congress.

Written by George Knight

1 juli 2017 at 21:29

Bij een foto van een meisje op een Amsterdams station in 1910

leave a comment »

Een meisje in de tijd. Op een treinstation in Amsterdam verkoopt ze bloemen. Zo zegt het in de marge gekraste bijschrift. De dienstregeling schuin achter haar op het plakkaat noemt 1 mei 1910. Toentertijd de datum dat jaarlijkse de nieuwe dienstregeling inging. Het plakkaat is nog niet verfomfaaid. De maatschappij moet de ‘Hollandsche IJzeren Spoorweg-Maatschappij’ zijn die in 1938 opging in de NS. Het is nog geen hoogzomer, maar de zon schijnt wel zoals uit de zonnevlekken blijkt. Het zou maandag 20 juni 1910 zijn. Het meisje draagt een omslagdoek omdat het op stations kan tochten. De foto is onderdeel van de Bain Collection. Een van de vroegste Amerikaanse nieuwsagentschappen die glorieerde in de periode 1900-1920.

Is de foto ‘bijvangst’ van een bezoek van de in 1909 afgetreden president Theodore Roosevelt aan Nederland, vergezeld door Arthur M. Beaupre, de toenmalige Amerikaanse ambassadeur in Nederland en Luxemburg? Niet toevallig praat ‘Teddy’ -naamgever van de teddybeer- Roosevelt met een journalist. Vermoedelijk ongedwongener dan toenmalige Nederlandse bestuurders deden. Tijdens zijn  presidentschap zocht Roosevelt steun bij de pers om monopolies aan te pakken en muntte hij het begrip muckraker.

Geen ‘bijvangst’ want het bezoek was op 13 mei zoals uit een ander bijschrift blijkt. Het bloemenmeisje staat alleen. Op het station. Vereeuwigd door een fotograaf. Waarom moeten we er van alles bijhalen dat er niks mee te maken heeft? Het zal wel in de menselijke natuur liggen. Het licht is gevangen in 1910. Rest is bijzaak.

Foto 1: ‘Flower girl, R.R. station, Amsterdam’, 1910. Library of Congress.

Foto 2: ‘Col. Roosevelt talking with newspaper correspondent, American Minister Beaupre, Netherlands’, 1910. Library of Congress.