George Knight

Debat tussen links en rechts

Posts Tagged ‘Kerkrade

Het debat over een nationaal designmuseum is gepolitiseerd

with 3 comments

Hoeveel designmuseums kan Nederland hebben? Die vraag wordt opgeroepen door politieke ontwikkelingen en de opmerking van de nieuwe artistiek directeur van het Stedelijk Museum Rein Wolfs in een interview in NRC. Hij zegt: ‘Maar als ik het hele Nederlandse aanbod overzie, zou wat meer variatie en specialisatie goed zijn’. Dat is een pleidooi tegen het kluitjesvoetbal in de museumsector waarbij ieder museum hetzelfde doet.

In Den Bosch is er het Design Museum Den Bosch -dat als vanouds het accent op sieraden en keramiek legt- waarmee directeur Timo de Rijk sinds eind 2016 succesvol aan de weg timmert. Hij noemt zich in februari 2017 in een interview in BD samen ‘met Gent en Groningen’ nu ‘het grootste designmuseum in West-Europa‘. Voor het gemak vergeet hij het London Design Museum, het Duitse Vitra Design Museum, het Parijse Cité de l’Architecture et du Patrimoine of het V&A in Dundee. Maar ook het in 2015 geopende Cube Design Museum  in Kerkrade dat zich presenteert als ‘het eerste museum van Nederland volledig gewijd aan design. Cube toont design met inhoud; design dat impact heeft op de wereld.’ De stilzwijgende suggestie hiervan is dat andere designmusea design zonder inhoud presenteren. De Rijk en Wolfs geven te kennen dat ze belang hechten aan de kunstgeschiedenis en meer moderne of na-oorlogse kunst willen tonen. De Rijk en zijn team bereiden nu een overzichtstentoonstelling van design van het Derde Rijk voor die op 7 september 2019 opent.

Daarnaast is er in Rotterdam het HNI dat ‘Design’ in de naam heeft (naast Architectuur en Digitale Cultuur) dat zich eind 2016 opwierp als coördinator voor een tijdelijk designmuseum in Amsterdam om daar langdurige bruiklenen van andere musea te tonen. Een initiatief waarover sinds die tijd weinig is vernomen. Ik gaf daar in december 2016 een commentaar op waarin ik weinig begrip toonde voor dit initiatief, maar ook wees op twee interessante opmerkingen van het hoofd beleid en actualiteit van HNI Floor van Spaendonck. Breder kijkend dan dit initiatief alleen zei zij: ‘(..) is er behoefte aan één plek die geheel in het teken staat van design’ en ‘Het aanleggen en beheren van een vormgevingsarchief behoort niet tot de opdracht van HNI’. Er bleek dus eind 2016 volgens Van Spaendonck in Nederland geen museum dat geheel in het teken staat van design (wat haaks staat op de claim van het in 2015 geopende Cube) en evenmin een nationaal vormgevingsarchief voor design.

De politieke ontwikkeling blijkt uit bovenstaand citaat uit het artikelPlan Designmuseum Eindhoven krijgt steeds meer vorm’ in het ED van november 2018. Het lijkt er sterk op dat het een plan is uit de koker van D66 dat door de VVD wordt gesteund. In het huidige Eindhovense college is D66 niet vertegenwoordigd. Van 2014 tot 2018 was Mary-Ann Schreurs namens D66 wethouder van Innovatie en Design, Cultuur en Duurzaamheid. Nu is ze onafhankelijk raadslid en heeft volgens een persbericht van maart 2019 over een verschil van mening D66 verlaten. Schreurs maakte zich sterk voor design en technologie zoals uit de steunbetuiging van een D66’er blijkt. Ook de Dutch Design Week (DDW) is een manifestatie van de verknoping van design en techniek.

Er is dus in de afgelopen jaren een sterke D66-lobby opgezet voor een Designmuseum in Eindhoven waarbij het de vraag is of dat doorzet omdat D66 in Eindhoven en in de provincie Noord-Brabant aan macht heeft ingeboet. Daarnaast richt Timo de Rijk zich in het 35 km verder gelegen Den Bosch sinds 2016 nadrukkelijk op design en toegepaste kunst. Een grotere ambitie viel af te lezen in de naamsverandering. In juni 2018 werd de naam Het Stedelijk Museum ’s-Hertogenbosch veranderd in Design Museum Den Bosch. Maar wellicht kan wat in de pijplijn zit nog gematerialiseerd worden zodat er nog net een Eindhovens Designmuseum uitgeperst kan worden. Een in de Provinciale Staten van Noord-Brabant in oktober 2017 aangenomen motie van D66 vraagt om uit te zoeken of er een nationaal designmuseum kan komen in het Evoluon in Eindhoven:

Minister van OCW Ingrid van Engelshoven (D66) houdt de signalen van haar partijgenoten uit Brabant in elk geval nog in de lucht zoals deze week bleek uit de presentatie van de ‘Ontwerp-subsidieregeling culturele basisinfrastructuur 2021-2024’ dat op het lijf van een Eindhovens Designmuseum is geschreven en uitgaat van de verknoping van design en techniek. Zo vanzelfsprekend is dat echter niet. Hooghartigheid blijkt uit het interview uit november 2018 met DDW-directeur Martijn Paulen die meent dat een een fluitje van een cent is om een museum met als uitgangspunt de combinatie van design en techniek in een nationaal designmuseum te realiseren. Dat gaat eraan voorbij dat die formule die afgeleid is van de Eindhovense situatie waarbij design en techniek nauw worden gecombineerd een keuze is die niet alleenzaligmakend is. Design kan ook worden gekoppeld aan autonome kunst, (kunst)geschiedenis of sociaal-maatschappelijke aspecten. Het is de vraag of, als er een nationaal designmuseum of rijksmuseum voor design moet komen dat gesteund wordt vanuit de landelijke overheid, die combinatie van kunst en techniek (of technologie) het uitgangspunt dient te zijn. Op z’n minst zou er een breed debat aan vooraf moeten gaan over het profiel van zo’n nieuw te vormen nationaal designmuseum waarbij de gesprekspartners liever niet alleen uit Eindhoven of uit de kringen van D66 komen.

Nederland kan best meerdere designmusea herbergen, in Den Bosch, Kerkrade, Eindhoven of waar dan ook. Laten we evenmin de kunstmusea met belangrijke afdelingen design (Museum Boijmans, Stedelijk Museum, Centraal Museum, Groninger Museum, HNI) en de ‘materiaalmusea’ (Nationaal Glasmuseum, TextielMuseum, Keramiekmuseum Princessehof) vergeten die zo’n nationaal designmuseum kunnen ‘voeden’. Of de herhaling van meer van hetzelfde zonder voldoende variatie en specialisatie wenselijk en doelmatig is, is een vraag die het bovensectorale ministerie van OCW zich moet stellen. De museumsector moet ideeën kunnen aandragen.

OCW zet echter op onaanvaardbare wijze een dubbele pet op als het bij de bekostiging van een nationaal designmuseum uitgaat van normen die meer volgen uit de partijpolitiek en een regionale lobby, dan uit een beredeneerde keuze voor profiel, kwaliteit en inbedding in de culturele basisstructuur ervan. In het verlengde speelt de vraag bij welke instelling een nationaal vormgevings/designarchief ondergebracht moet worden.

Foto 1: Schermafbeelding van deel artikelPlan Designmuseum Eindhoven krijgt steeds meer vorm’ in ED, 24 november 2018.

Foto 2: Schermafbeelding van ‘Actuele Motie M1 Provinciale Staten 27 oktober 2017; Nationaal Designmuseum in het Evoluon` door Statenfractie van D66 (AANGENOMEN).

Foto 3: Schermafbeelding van deel ‘Ontwerp-subsidieregeling culturele basisinfrastructuur 2021-2024’ van het ministerie van OCW, 11 juni 2019 (p. 35).

Kunst in de openbare ruimte. Controverse over muurschildering van Miriam Vleugels in Bocholtz/ Simpelveld

with 4 comments

De in Kerkrade wonende beeldende kunstenaar Miriam Vleugels (‘Vleugels Verbindt’) zegt erg te houden van symbolieksymboliek. Wat ze daar onder verstaat maakt ze niet duidelijk. Miriam maakt wel duidelijk hoe ze zich als kunstenaar ziet: ‘Ik schilder intuïtief. Ik schilder vanuit mijn innerlijke met gevoel voor compositie en kleur. Intuïtieve schilderijen komen tot stand door los te laten wat moet of hoe het hoort. Je luistert naar je gevoel. Intuïtief schilderen is schilderen vanuit je ziel.’ Ze plaatst ook enkele foto’s van zichzelf op haar site:

Aanleiding is de petitiePleibrug Bocholtz herstel en voorstel oplossing’ van ‘burgers en omwonenden’ op Petities.nl. Deze constateert dat Vleugels is begonnen met een muurschildering ‘aan de Pleibrug tussen Herver en de Vlengendaal te Bocholtz’ waarin verwezen wordt naar het Romeins verleden van de streek. Men zegt ‘niet te willen twijfelen aan haar kunde’, maar omwonenden was ‘al snel duidelijk dat dit de plank helemaal mis zou slaan’. Toeristen zouden weggejaagd worden. Uit de petitie blijkt dat er geen overleg tussen de gemeente Simpelveld die de opdracht aan Vleugels gaf en omwonenden is geweest. De opstellers van de petitie hebben niet zozeer kritiek op de kunst van Miriam Vleugels, maar op de aanbesteding door de gemeente en in het bijzonder wethouder Hub Hodinius. Daarom accepteren ze deze muurschildering niet.

Op de FB-paginaPleibrug petitie Bocholtz’ zijn recente ontwikkelingen over dit project te vinden waaronder een verwijzing naar onderstaande video van LimburgTubeNL. Inmiddels is in de nacht van vrijdag op zaterdag door onbekenden het werk van Vleugels beklad, zo blijkt uit de berichtgeving. De eerste vereiste voor de plaatsing van kunst in de openbare ruimte is het verwerven van draagvlak onder de omwonenden. Dat lijkt hier mis te zijn gegaan. Kunst in de openbare ruimte blijft een lastige uitdaging voor het openbaar bestuur.

Foto 1: Schermafbeelding van deel petitiePleibrug Bocholtz herstel en voorstel oplossing’ op Petities.nl.

Foto 2: Miriam Vleugels op Miriamvleugels.nl.

VVD’er Dion Schneider kijkt in glazen bol en ziet Wilders. Domheid?

leave a comment »

gg

Update 3 september 2016: De Limburger zegt in een bericht dat de gemeente Kerkrade een onderzoek is begonnen naar de liefdesaffaire tussen wethouder Dion Schneider en het hoofd Vastgoed en Grondbedrijf. Ze vormen sinds enige tijd een stel. ‘Om te bezien of de gezagsverhouding tussen de ambtenaar en de wethouder conflicteert‘, zo zegt burgemeester Jos Som. De tegenwoordig VVD-kritische De Telegraaf besteedde ook aandacht aan de affaire. Vraag is of deze schijn van belangenverstrengeling dom is en of er iets moet veranderen aan de taakverdeling van de wethouder. Zo deed de Rotterdamse wethouder Adriaan Visser (D66) afstand van de cultuurportefeuille toen hij een relatie kreeg met een theaterdirecteur. Schneider was nou ook weer niet zo dom dat hij me vergat te blokkeren op Twitter toen ik in november 2015 dit bericht schreef. Dion Schneider lijkt één van die VVD’ers die het niet zo nauw neemt met integriteit. Wellicht doet hij niet iets goed verkeerd, maar is hij gewoon een beetje dom. Hoe erg dat nou precies is, is de vraag. 

Dion Schneider is sinds april 2013 namens de VVD wethouder Financiën, Economische Zaken, Euregionale Arbeidsmarkt, Informatisering & Automatisering, Publiekszaken & Dienstverlening in Kerkrade. Een man met visie, en te lange mouwen. Volgens de datagegevens zou Schneider afgelopen vrijdag 13 november om 20:27 bovenstaande tweet geplaatst hebben. Maar dat is onwaarschijnlijk omdat uit de reconstructie blijkt dat de eerste bom pas later, namelijk om 21:20 uur in het Stade de France ontplofte. Dus of de wethouder heeft een vooruitziende blik of hij heeft de tijdzone op Twitter verkeerd ingesteld. Laten we uitgaan van het laatste, zodat Schneider die vrijdagavond 13 november vermoedelijk om 21:27, 22:27 of 23:27 uur de tweet plaatste.

Wat betekent de tweet, wat bedoelt de lokale VVD-politicus ermee en hoe valt zijn bewering te onderbouwen? Schneider lijkt te bedoelen dat als PVV-leider Geert Wilders die hij ‘gekke Geert’ noemt het in Nederland politiek voor het zeggen krijgt zulke aanslagen als in Parijs ook in Nederland zullen voorkomen. Hij legt een direct verband tussen Wilders en het plaatsvinden van een aanslag. Hiermee stelt Schneider dat de plegers van aanslagen direct op Wilders reageren en zich niet door andere overwegingen laten leiden. Zoals die volgen uit de interventies van de Nederlandse luchtmacht in Irak of de uitspraken van het Nederlandse kabinet. Premier Rutte zei op 14 november in reactie op de aanslagen in Parijs: ‘ISIS is onze vijand, daarmee zijn we in oorlog.

Van inzicht in de buitenlandse politiek getuigt de tweet niet. Zowel Wilders als ISIS staan voor een politiek van confrontatie die moslims als wisselgeld inzet voor andere doelen. Bondgenoten zijn ze niet precies te noemen, maar ISIS zal Wilders niet als grote vijand zien. In elk geval niet voordat de eindstrijd is aangebroken. ISIS vreest voor de krijgsmachten van landen waardoor het op de korrel genomen wordt. Daarom probeert het via het a-synchrone middel van aanslagen het draagvlak voor die strijd in de deelnemende landen te verzwakken.

De generalisatie van Schneider dat Wilders als mogelijk premier van Nederland door mogelijk harder optreden in het Midden-Oosten meer agressie van ISIS of andere groeperingen zou oproepen dan premier Rutte nu valt niet na te gaan. Wellicht zou Wilders net als iemand als Rand Paul zelfs pleiten voor isolationisme en daardoor juist minder agressie oproepen. Het is allemaal hypothetisch, we kunnen niet weten hoe Wilders zou handelen als hij meer in de melk te brokkelen had van het landsbestuur. Moet Schneider aftreden vanwege de tweet zoals onderstaande petitie vraagt? Ach nee, daartoe geeft de tweet geen aanleiding. Hij overtreedt geen wet, en valt hoogstens van domheid, gebrek aan inzicht in de buitenlandse politiek en in het wezen van ISIS te betichten. Schneider is gewoon een lokale partijpoliticus die niet verder kan kijken dan zijn neus lang is.

ds

Foto 1: Tweet van Dion Schneider, met de tijdafstelling 13 november 2015, 20:27 uur.

Foto 2: Petitie ‘Wij eisen het aftreden van Dion Schneider (VVD)’ namens Facebook-pagina ‘Wij staan achter Geert Wilders’.