George Knight

Debat tussen links en rechts

Posts Tagged ‘Film

Shirin Neshat over Iran en haar kunstenaarschap

leave a comment »

De Iraans-Amerikaanse visuele kunstenaar in exile Shirin Neshat geeft voor Al Jazeera America haar visie op de kans op normalisering tussen Iran en het Westen. Ze meent dat een meerderheid van Iraniërs open betrekkingen met het Westen wil en dat het Iraanse leiderschap daar rekening mee te houden heeft. Kan haar kunstenaarschap daar bij helpen? ‘Kunstenaars zijn niet bevooroordeeld en hebben geen andere agenda dan mensen in beweging te zetten, om aan te dringen bij mensen om dingen in een ander perspectief te zien. De kunstenaar vraagt mensen om een andere kijk te nemen’. Kunnen kunstenaars procesmatig neutraal zijn?

by_Shirin_Neshat

Foto: Still uit Zanan-e bedun-e mardan (Women Without Men) uit 2009 van Shirin Neshat. Credits: Shirin Neshat.

Advertenties

Zomaar twee fragmenten van Ozu en Welles. Leeft cinema nog?

leave a comment »

Pinscreen animatie van Alexander Alexeieff en Claire Parker voor de proloog van ‘Le procès’ (The Trial) uit 1962. De stem van Orson Welles vat Franz Kafka’s ‘Vor dem Gesetz’ samen. Een vergelijking van leven en wet.

De Japanse meester Yasujiro Ozu doet in Nagaya shinshiroku (Record of a Tenement Gentleman) uit 1947 het omgekeerde. Bombast tegenover leegte, uit de hoogte tegenover ooghoogte, ernst tegenover terloopsheid.

We hoeven niet te kiezen. Het heeft allebei waarde. Topregisseurs uit het verleden zijn tegenwoordig naar de marge van YouTube of de matinee in filmmusea verbannen. Ze sporen niet langer met onze tijd. Da’s zowel de loop der dingen als verarming. Film was altijd tegelijk kunst en vermaak. Wordt dat evenwicht ooit hersteld?

(Kan een kunstvorm die de eigen geschiedenis verwaarloost kunst genoemd worden? Wat zou de beeldende kunst van nu zijn als die slechts mondjesmaat Manet, Vincent van Gogh, Matisse of Gerhard Richter toonde?)

RTV Rijnmond onduidelijk met oproep bewegend beeldarchief

leave a comment »

Een verwijderd item van RTV Rijnmond getiteld ‘Red de Collectie 2’. Naar de bedoeling viel te raden. Bekend is dat beelddragers op celluloid, videoband of diskette verkleven, verkruimelen, vervagen of zelfs ontploffen (nitraatfilm). Paradox van onze beeldcultuur is dat historische beelden onzorgvuldig bewaard worden. Er zijn ook zoveel beelden. Digitale systemen worden na verloop van tijd vaak automatisch gewist. De noodzaak wordt onderkend dat voor de geschiedschrijving beeldarchieven van groot belang zijn. Robin van Persie voor Feyenoord scorend, Pim Fortuyn in debat of gewoon een straatbeeld uit 1990 dat anders is dan dat uit 2015.

Wat RTV Rijnmond met dit item exact probeert te zeggen over het beheer van het bewegend beeldarchief is onduidelijk. Gaat het om preventie, conservering of restauratie? Vraagt het indirect om financiering via overheid, sponsoring of publiek? Ook het overzetten/scannen van video en film naar digitaal is overigens geen garantie voor behoud in de toekomst. Tot wat roept RTV Rijnmond hier nou eigenlijk op? Red de duidelijkheid.

Alive Museum uit Korea: het gat in de markt. Kunst als beleving

with 2 comments

Alive Museum en Trick Art Museum zijn activiteiten van Creative TONG Inc. Een Koreaanse keten van ‘musea’ met vestigingen in Zuid-Korea, China, Singapore, Thailand, Vietnam en Turkije. Voor de ondernemer die durft: straks in Amsterdam. Eerder een concurrent voor Amsterdam EXPO, Amsterdam Dungeon of blockbuster tentoonstellingen als 1001 Inventions en Da Vinci dan het Stedelijk Museum of het Rijksmuseum. Adval Brand Group is de buitenlandse dochter van Creative TONG voor Azië. Vraag is of buiten Azië expansie mogelijk is.

Ons idee van wat kunst is en hoe een museum functioneert lijkt nog een te hoge drempel om nu een Alive Museum in Nederland te vestigen. Maar straks is wat we nu nog kitsch vinden wellicht in de mode. Gladheid is de nieuwe Rembrandt. Evenementen verkleed als museum lijken een gat in de markt van de toekomst. Voor de beleving. Nieuwe media maken het mogelijk. Creative TONG zoekt uitbreiding en heeft een ijzeren formule in de aanbieding. Marketing voor Vincent van Gogh in Singapore toont hoe het tot leven komt. Of: doodslaat.

Michiel de Ruyter. De Film. Het Protest. De Geschiedenis

with 4 comments

Wat moeten we met hedendaags protest tegen de geschiedenis? Er is geen beginnen aan om bij alle scheve schaatsen van ooit kanttekeningen te maken. Daarbij komt dat het lastig is om situaties uit 800, 1640, 1900 of 1968 met nu te vergelijken. Vaak een vergelijking met te veel onbekenden die daarom mank gaat.

Nu is er het protest tegen de film Michiel de Ruyter van Roel Reiné. De kritiek is dat de film het kolonialisme verheerlijkt. Of in activistentaal: ‘de zoveelste reproductie van de nationalistische propaganda die de roofstaat aan de Noordzee al eeuwenlang begeleidt.’ De film gaat op 29 januari in première, dus da’s een voorbarige conclusie omdat de activisten zeggen de film nog niet te hebben gezien en zich baseren op de promotie. Maar da’s als praten over een boek zonder het gelezen te hebben. Redenerend vanuit een al bestaande visie op de geschiedenis wordt los van de omstandigheden een als controversieel beschouwd onderwerp gezocht dat in die visie getrokken wordt om door protest en afzetten tegen de gevestigde orde de eigen identiteit te vormen.

Protest is goed, maar moet wel goed en proportioneel gericht zijn om zin te hebben. De enige maatstaf bij een cultuuruiting -daar schaar ik deze publieksfilm nu maar even onder- is of die goedgemaakt en relevant is. En meer dan een plat product dat dient om geld binnen te harken. Waar het om gaat is of een film vragen stelt waar we iets aan hebben en de blik op onszelf en de maatschappij  verrijkt. Het is dus een misverstand om er vooraf vanuit te gaan dat een film met een geschiedkundig persoon als Michiel de Ruyter als hoofdpersoon een film oplevert die zijn standpunten herhaalt, en zelfs verheerlijkt. Het omgekeerde kan het geval zijn zoals de filmgeschiedenis leert waar ‘verkeerde’ Romeinse keizers tot Amerikaanse presidenten een kritische film opleveren vol maatschappijkritiek. Het effect van het protest is dat de film in de aandacht staat. Niemand kan er meer omheen. De producent zal de demonstranten dankbaar zijn voor de gratis publiciteit. Bij deze. 

Femen: ‘God is Woman’. Zes dieptes op zoek naar een verhaal

with 3 comments

TcSlBvotRj

Een geval van deep focus. Een fotografische techniek waarbij de voorgrond, het midden en de achtergrond scherp in beeld komen. Op de achtergrond is de Parijse Basiliek Sacré-Cœur te zien. Hoog in Montmartre. In het midden manoeuvreren een man en een vrouw -waarschijnlijk toeristen- zich in de juiste positie voor een selfie met de Sacré-Cœur op de achtergrond en zij tweeën op de voorgrond. Zogezegd een #church selfie.

Op de voorgrond staat een halfblote activiste van FEMEN, terwijl de fotograaf achter de camera blijft. Op haar bovenlichaam staat in zwarte letters ‘God is Woman’. Het bericht waarbij deze foto staat roept op om foto’s met de tekst ‘I am God’ te sturen.  In een actie tot steun voor de Duitse Josephine Witt ‘sextremiste’ die in de Keulse Dom half uit de kleren ging. Daarvoor kreeg ze een boete van 1200 euro. FEMEN overweegt beroep.

In de foto zijn aldus vijf dieptes te onderscheiden. De fotograaf die achter het beeld staat, de halblote vrouw met gespreide armen en bloemnkrans, de man en vrouw die een selfie maken, de muur waarvoor zich enkele mensen bevinden en de basiliek in de hoogte. Typisch aan de cinematografische verteltechniek deep focus is dat de personages die we zien samenhangen. Ook als ze onbedoeld in beeld komen worden ze met elkaar verbonden. Wat hebben de halfblote vrouw, het stel en de zich voor de muur bevindende mensen met elkaar te maken? Welke betekenis wil de maker aan de beschouwer van de foto -dus de zesde diepte- die als het ware achter de fotograaf staat opleggen? Dat God een vrouw is of dat we de wereld in de hand hebben?

long voyage home

Foto 1: Foto van FEMEN voor actie ‘I am God’.

Foto 2: Still (na 2’ 17’’) uit The Long Voyage Home (1940) van John Ford, cameraman Gregg Toland.

City Symphonies uit 1958 gemaakt voor Brussel

leave a comment »

Motion Vault zet zo’n 15 filmpjes uit 1958 online die werden gemaakt voor de Wereldtentoonstelling in Brussel. ‘Office of the U.S. Commissioner General to the Brussels Universal and International Exhibition. (1957 – 1959)’ staat erbij. De meeste duren 2 tot 3 minuten en laten het moderne leven zien. Vooral van de stad. Promotie voor de VS. Maar zijn ze ook getoond in Brussel? America the Beautiful van Disney ging wel in het Amerikaanse paviljoen in première. Vol patriottisme en sentimentaliteit die nu onverteerbaar aandoet.

De filmpjes zijn 56 jaar later nog weinig verouderd. Het kon een experimentele film van Stan Brakhage zijn, een feature met John Cassavetes, de city symfonie A Bronx Morning uit 1931 van Jan Leyda of voorbeelden uit de filmgeschiedenis van Anton von Barsy, Joris Ivens, Walter Ruttmann of Jean Vigo. Muziek en geluid ontbreken, de kleur rood domineert en het beeld moet het doen. Toen iconisch, nu nostalgisch. We zien wat we zien. Zo was het natuurlijk ook in 1958 niet, maar we kunnen dat best geloven. Film werkt absoluut.