George Knight

Debat tussen links en rechts

Posts Tagged ‘Eurocrisis

Europa verkeert in impasse en durft debat niet aan

with 4 comments

Trouw laat vier deskundigen praten over Europa. Hoe kunnen andere partijen dan de eurosceptische PVV en SP hun pro-Europese visie verkopen? Het gebrek aan eensgezindheid verraadt dat de juiste aanpak lastig te vinden is. Reclameman Frank Pels vergelijkt Europa met een wasmiddel dat met emotie verkocht moet worden. Dit bevestigt het idee dat het product ‘Europa‘ niet wervend genoeg is om het op eigen benen te redden.

Veelzeggend is het verschil tussen hoogleraar Europese studies in Tilburg Paul Scheffer en Frits Bloemberg van het Debatbureau: Anders dan Scheffer, vindt hij het juist onverstandig als politici eerlijk de nadelen benoemen van het Europese project. “Het gevaar is dat ze in kritiek blijven hangen, en dan verliezen ze hun eigen verhaal. Als kiezers elke keer te horen krijgen wat er mis is, zien ze de voordelen niet meer.”

Naast Scheffer pleit ook de van oorsprong Deense hoogleraar Politieke communicatie Claes de Vreese voor een inhoudelijk debat. Volgens De Vreese is het debat over Europa in Nederland zestig jaar gemeden en zelfs nooit van de grond gekomen. De wetenschappers Scheffer en De Vreese pleiten voor een open betoog dat eerlijk de voor- en tegenargumenten benoemt. Pels en Bloemberg willen dat open betoog toedekken met emotie. In een traditie van zestig jaar reclame voor Europa dat niet verder komt dan politieke marketing.

Europa zit in een dilemma. Het heeft zonder politieke eenheid ambitieus de euro geïntroduceerd. Voor Europese instellingen kunnen alleen zwakke leiders als José Manuel Barroso benoemd worden. Europa heeft te veel hooi op de vork genomen en is groter dan het kan bolwerken. Niet meer in staat orde op zaken te stellen.

Foto: Vlaggen landen EU

ESM kan in huidige vorm niet aangenomen worden vanwege ontbrekende controle

with 8 comments

Het permanente Europese noodfonds ESM dat voor de actuele crisis met Nederlands geld wordt opgetuigd tot (voorlopig) 700 miljard euro kent steeds meer tegenstanders. Nederland moet 40 miljard euro betalen. Eind februari sprak de Algemene Rekenkamer zich er al tegen uit in een brief aan de Tweede Kamer vanwege de gebrekkige publieke externe controle. Bij monde van fractievoorzitter Arie Slob uit de ChristenUnie gelijksoortige kritiek. Evenals de SGP. PVV, SP, de Partij voor de Dieren en Lijst Brinkman zijn ook tegen.

De doelstelling van het ESM is ‘het verlenen van financiële ondersteuning aan leden (de eurolanden) die onder zware financiële druk dreigen te komen of die al in een financiële probleemsituatie verkeren en dat deze hulp noodzakelijk is om de financiële stabiliteit van het gehele eurogebied te beschermen’. Vandaag en morgen debatteert de Tweede kamer erover. Een meerderheid van VVD, CDA, D66, GroenLinks en PvdA wil voor 1 juli een besluit nemen. Landen hoeven het verdrag formeel echter pas uiterlijk 1 maart 2013 te ratificeren.

Geert Wilders ageert consequent tegen steun aan Brussel, zoals hij het noemt. Vanwege de steun aan het ESM begint-ie een kort geding tegen de staat met de opzet een besluit over de verkiezingen heen te tillen. Een tamelijk unieke actie. Juist nu gezaghebbende economen zoals de Duitse Hans-Werner Sinn speculeren over een failissement van Griekenland en de herinvoering van de drachme. Nadert het omslagpunt om afscheid te nemen van de euro? Maar Wilders’ kritiek is anders dan die van de ChristenUnie en SGP en overigens ook dan de flinterdunne steun van de PvdA die tegen het uit handen geven van toezicht en budgetrecht zijn.

Haast van voorstanders is ongelukkig. Mede omdat er tot 1 maart 2013 tijd is voor meer duidelijkheid over de voorwaarden van het ESM. Ontbrekende steun van Nederland stort geen eurozone in crisis. Binnenlandse politieke overwegingen rechtvaardigen geen haast ten koste van zorgvuldigheid. Niets rechtvaardigt de ondermijning van de rol van het parlement. Daarom hoeven minister De Jager en de voorstanders zich niet te overhaasten. Ze overschatten hun eigen rol. Zoals King Billy in een reactie Gregor Gysi van ‘die Linke’ citeert: ‘Es ist ein Vorrecht von Politikern, stolz auf Dinge zu sein, wo das Ergebnis aus eigene Leistung bei Null liegt.’

Foto: E. Spreeckmeester, Whatever the weather, we only reach welfare together. Finalist Marshall Plan Affiche wedstrijd, 1950

Guy Verhofstadt bekritiseert Wilders, maar mist de kern

with 6 comments


De Belgische oud-premier van liberale snit en nu fractievoorzitter van de Europese liberalen Guy Verhofstadt geeft commentaar op de Nederlandse politieke actualiteit. Hij kijkt vaker over grenzen en noemt Wilders hypocriet omdat die de Griekse laksheid zou kopiëren. Volgens Verhofstadt maakt Wilders een duplicaat van een Grieks origineel. De paradox is dat de Gentse politicus zich laat misleiden door Wilders eigen woorden.

Wilders heeft om een andere reden gelijk dan Verhofstadt vermoedt en minder ongelijk dan deze doorziet. De niet afgeronde bezuinigingen van het Catshuis vormen munitie in de campagne. Na de emotionele reacties van Verhagen en Wilders zullen de argumenten toegesneden worden op het winnen van de kiezersgunst.

Hoogleraar economie Harrie Verbon geeft in De Volkskrant Wilders betere munitie dan de losse flodder waar Verhofstadt voortijdig op reageert. Verbon stelt dat Wilders gelijk had om de stekker uit de onderhandelingen te trekken omdat door de weglekeffecten de doelmatigheid ervan ontbrak. Voor 2,5 miljard aan bezuinigingen moest 11 miljard euro bezuinigd worden. En Verbon voegt toe dat ook in dat geval de opbrengst marginaal is.

Heeft Wilders ondanks zichzelf gelijk? Zijn politiek gevoel loopt vaker op zijn argumentatie vooruit. De campagne duurt nog lang met verkiezingen in september of oktober. Als Wilders zijn retoriek over Griekenland en 3% bezuinigen inruilt voor argumenten die VVD en CDA in het hart raken dan zijn er nog onverwachte effecten mogelijk. Dan wordt de PVV de partij die het beste de zorgen van links verwoordt. Logisch dat de liberaal Verhofstadt dat bekritiseert.

Foto: Guy Verhofstadt

Nu stoppen met euro is beter dan wachten op de totale chaos

with 2 comments

Fransman Jacques Sapir weet het zeker. Het zal nooit iets worden met de euro omdat Europa geen politieke eenheid kent. Hij stelt voor zo snel mogelijk terug te keren naar de nationale munten. Nu het nog ordentelijk kan. Onmachtige vergaderingen van regeringsleiders en halfslachtige akkoorden verlengen de doodsstrijd.

Nu ingrijpen is volgens Sapit beter voordat de chaos in economie, politiek en maatschappij definitief toeslaat. Dan is de ruimte weg om te handelen. En hoewel afbraak niks opbouwt geeft het werken aan een ontvlechting toch perspectief en een weg uit het moeras. Da’s meer dan het voortmodderen van de afgelopen tijd door de Europese politieke top. Daarbij beschadigt het over de hele wereld het beeld van Europa.

Sapir is hoofd onderzoek aan de École des Hautes Études et Sciences Sociales. Een Frans onderzoeksinstituut met prestige. Degenen die het met hem oneens zijn noemen hem euroscepticus en medestanders prijzen hem als realist. Zijn analyse dat het gemis aan politieke eenheid Europa opbreekt is vaker gemaakt. Het maakt deze crisis onbehandelbaar. Opvallend is dat Sapir er de uiterste consequentie uit trekt. En dat hardop zegt.

Een Frans spreekwoord zegt dat de uitersten elkaar raken, les extrêmes se touchent. Da’s bij uitstek van toepassing op de euro. Links en rechts, SP en PVV, Jacques Sapir en Marine le Pen, anti-globalisten en Geert Wilders staan verenigd in hun kritiek. Gevestigde belangen in politiek en economie stribbelen tegen, maar worden vanuit de flanken teruggedrongen. Wachten is op een omslagpunt. Want nu wordt Sapir niet gevolgd.

Foto: All our colours to the mast van Reyn Dirksen (1950); prijswinnaar posterwedstrijd Marshall Plan

Durft de PvdA over de euro te gokken op een stabiele PVV?

with 11 comments

Financieel woordvoerder van de PvdA-fractie in de Tweede Kamer Ronald Plasterk is volstrekt helder en rechtlijnig. Hij spreekt zich uit in Trouw over de EU-27 top van regeringsleiders komende woensdag: Ik heb er een hard hoofd in dat het gaat lukken. De zeventien regeringsleiders hebben er een puinzooi van gemaakt. Een wazig compromis dat tegenstellingen moet verhullen zullen wij niet steunen. 

De voortekenen voor de top zijn slecht. Nationale belangen zijn groot en verhinderen een aanpak die alles overkoepelt. Daarom lukt het maar steeds niet. Economen bekijken het financieel-technisch en vinden dat de schulden van Griekenland ruimhartig gesaneerd moeten worden en het noodfonds goed gevuld moet zijn. Maar de regeringsleiders staan voor de eigen banken, de waardering van de status van hun land, het begrotingstekort of torenhoge garanties. En het parlementaire tegengeluid.

De PvdA steunde tot nu toe de plannen van het kabinet om de euro te redden. De PVV steunt het kabinet op dit dossier niet en profiteert in de peilingen van het beeld dat het in de publiciteit ophangt van luie Grieken. Tevens gaf de steun Wilders bij de Algemene Beschouwingen de mogelijkheid om PvdA-leider Job Cohen de ‘bedrijfspoedel‘ van Rutte te noemen. Dat bevatte een kern van waarheid en Cohen had er geen weerwoord op. Wat is een oppositiepartij waard die zonder enige tegenprestatie het kabinet aan een meerderheid helpt?

Als de PvdA nu haar steun intrekt heeft het kabinet geen meerderheid meer. Of de PVV moet het kabinet weer gaan steunen om de PvdA dwars te zitten. Niet onmogelijk, want er is weinig dat de PVV meer pleziert dan het dwarsbomen van de PvdA. Zelfs in de peilingen hoeft deze draai voor de PVV niet slecht uit te pakken. Het programma van de PVV is toch al een lappendeken. Wat is de winst-verlies rekening als de PVV terugkomt op  haar anti-Europa politiek? Weegt het jennen van de PvdA op tegen het verlies aan eigen geloofwaardigheid?

Deze overwegingen beperken de ruimte van de PvdA om het hard te spelen. Durven de sociaal-democraten erop te gokken dat Wilders consequent is? En durft Wilders een draai te maken? Hoe groot schat de PvdA deze kans dan weer in voordat het echt de stekker uit dit dossier trekt? Zo wordt de top van Europese regeringsleiders rechtstreeks vertaald naar het Binnenhof. Tactische spelletjes bepalen de partijpolitiek.

Foto: Geert Wilders, Mark Rutte en Maxime Verhagen op het Binnenhof, september 2010

Yes, we verliezen miljoenen aan spaargeld

with 4 comments

Is Alessio Rastani een kleine, zelfstandige handelaar of een Yes Man? Of allebei? Ik denk zoals anderen het laatste. The Yes Man is een Amerikaanse groep activisten die af en toe in de rol van woordvoerders van grote bedrijven stapt. Zoals Dow Chemical, ExxonMobil of BP. En hun hebzucht en gebrek aan logica onder de aandacht brengt. Maar intussen in hun nieuwe geloofwaardigheid het omgekeerde beweert van wat de bedrijven zouden zeggen. Zo proberen de Yes Man burgers wakker te schudden.

Rastani heeft met een BBC-interview veel publiciteit gekregen. Hij is al vergeleken met Jude Finisterra die ook op de BBC namens Dow Chemical verslag deed over Bhopal en namens Dow compensatie aanbood. Gefopt.

Volgens Rastani regeert investeringsbank Goldman Sachs de wereld: Vertrouw niet op overheden. Overheden besturen niet de wereld, Goldman Sachs bestuurt de wereld. En: Het spaargeld van miljoenen mensen zal binnenkort verdwijnen. Onze euro’s dus. Maar volgens Rastani kunnen we onze eigen belangen behartigen door actie te ondernemen. Wat Rastani beweert over de financiële sector is geen fake. Die sector heeft een eigenbelang dat anders is dan het algemeen belang. Rastani verbreekt opvallend het stilzwijgen daarover.

Foto: ‘Jude Finisterra’ op de BBC namens Dow Chemical over Bhopal