George Knight

Debat tussen links en rechts

Posts Tagged ‘Emigratie

‘Die andere Heimat’ roept gedachten op over de welvaart van Nederland

leave a comment »

Dit is een van de laatste beelden uit de epische film Die andere Heimat – Chronik einer Sehnsucht (2013) van de Duitse regisseur Edgar Reitz. Een prachtig gefotografeerde zwart-wit film met af en toe kleur om accenten te leggen. Heimat is met 60 uur de langste bioscoopfilm ter wereld. In het midden van de 19de eeuw heerst er onrust en stilstand in het Duitse land dat zoekend op weg is naar een natiestaat. Emigranten vluchten weg voor armoede, werkloosheid, honger en ziektes als difterie. Dat doen ze niet lichtvaardig, want ze moeten de band met familie, dorp en geboortegrond doorsnijden. Ze zijn via Rotterdam op weg naar Brazilië.

Twee jaar na de première van deze film zou kanselier Angela Merkel Wir schaffen das zeggen toen emigranten Duitsland niet verlieten, maar binnenkwamen. Vertrokken in het verleden Duitsers niet naar de VS, Brazilië of Oost-Europa? Nou dan. Fictie bedriegt, maar geeft ook inzicht. In situaties, emoties en afwegingen. Het lijkt er niet op dat Nederland ooit dezelfde grote armoede heeft gekend in het Drentse veen, de grote steden of op de Brabantse zandgronden. Nederland was als vanouds een landbouwland om de eigen bevolking te voeden, en bestemt nog steeds ruim de helft van de totale oppervlakte voor de land- en tuinbouw. Nu om velen buiten de grenzen te voeden. Nederlanders zijn niet honkvast, ze trekken graag de wijde wereld in, maar de noodzaak daartoe was in de regel niet armoede. Nog steeds is Nederland een oase van welvaart. Dat beseffen we weer eens als we het leed van anderen verbeeld zien. Zoals dat van Duitsers een paar honderd kilometer verderop.

Foto: Still uit Die andere Heimat – Chronik einer Sehnsucht (2013) van Edgar Reitz.

Written by George Knight

24 oktober 2019 at 18:17

Logisch is dat de EU kiest voor federalisme. Maar het zit er nu niet in

with 5 comments

1324502956_hamburg-amerika-line

Het is hier vaker gezegd. Secularisten dachten zo’n 25 jaar geleden dat de politieke macht van religie voorgoed was teruggedrongen tot achter de achterdeur. Dat zeiden ze niet genoegzaam, maar vanuit hun idee van emancipatie dat ze uit de loop der gebeurtenissen afleidden. Francis Fukuyama meende in zijn boek The End of history and the Last Man (1992) dat na het einde van de Koude Oorlog en de val van het ijzeren gordijn de strijd tussen ideologieën voorbij was en de Westerse liberale democratie het pleit gewonnen had.

Maar er kwam geen eind aan de geschiedenis of de machtsvorming van religie. In West-Europa verbijten vele leden van de zwijgende meerderheid  zich over machten die als opdringend en exotisch worden gezien. En hier niet thuis zouden horen. Zoals de islam of het autocratische bewind van Putin of Erdogan dat afstand neemt van Europa maar tegelijkertijd niets anders doet dan zich volop met Europa bemoeien. En dan zijn er de rechts-populisten die terug naar de natiestaat willen en de nationale regeringen die niet voluit durven kiezen voor een Verenigd Europa. Het is vaak geconstateerd, Europa is verdeeld en verkeert in crisis.

De klok terugdraaien kan alleen ten koste van grote offers. De Britse Brexit toont aan dat wat verknoopt is niet zomaar ontstrengeld kan worden. Dat is een proces van jaren dat Europa nog verder afleidt van de aanpak van de hoofdzaak. Terwijl in de tussentijd Nederland steeds weer opgezadeld wordt met incidenten. Nu is er weer het gekissebis tussen de ene groep Turkse islamistische conservatief-nationalisten (Erdogan) met de andere groep Turkse islamitische conservatief-nationalisten (Gülen). Dat hindert en ontstemt Nederland nog verder. Deze met elkaar vechtende groepen het land uitknikkeren kan praktisch en rechtsstatelijk niet.

Het is verleidelijk om te denken aan een nationaal kabinet dat vanuit het algemeen belang overeenstemming vindt om Nederland op orde te brengen. En zo het landsbelang optimaal behartigt. Maar dat is onwerkbaar omdat Nederland allang niet meer het laatste woord over Nederland heeft en politieke partijen niet autonoom opereren en gestuurd worden door de marktwerking, de economie of supranationale organisatios. In Brussel, New York of Londen wordt beslist over de bandbreedte waarbinnen landen kunnen opereren. De logische stap is om de landen van de EU op een lijn te brengen, verantwoordelijkheid terug te laten pakken en zo een sterk bastion te maken tegenover andere machtsblokken. De EU onderschat zichzelf. Als het wil is het  economisch en militair machtiger dan respectievelijk de VS en de Russische Federatie. Maar De EU laat zich verdelen tussen centrum (Brussel) en de nationale staten die in een voortdurende competentiestrijd gewikkeld zijn.

Zo modderen we in de EU voort. Onderscheid tussen eigenheid en verandering die volgt uit de loop van de geschiedenis wordt niet meer gemaakt. Europa kwijnt weg in nostalgie naar een tijdperk toen het almachtig was en weet geen stip op de horizon van de toekomst te zetten. Geschiedenis is niet voorbij, maar ontwikkelt zich verder. Vanuit de Zuid- en Oostgrens van de EU dringen exoten zich op, zo vat een meerderheid aan Europeanen dat op. Ook nog eens aangejaagd door een foute interpretatie van het Vluchtelingenverdrag door nationale regeringen en vluchtelingenorganisaties. Binnen de EU doen velen vuile zaak met de vijand. Of dat nu de Russische militaire ketelmuziek, het opdringend Amerikaanse cultureel imperialisme of de Chinese stille kracht is. Federalisme is de vloek die de EU kan redden. Maar niemand durft dat nog volmondig te opperen.

Foto: Oost-Europese landverhuizers naar de VS, begin 20ste eeuw.

Waarom zijn er zoveel Indiase Film Festivals? Ook in Den Haag

leave a comment »

Wat past er niet in het rijtje thuis? Stuttgart, Melbourne, Londen, Den Haag, New York, Los Angeles, Dublin en Bournemouth. Alle steden hebben een Indian Film Festival 2014 behalve Bournemouth. Maar dat heeft wel een South Indian Film Festival. De Indiase film is booming in het Westen. Hoe komt dat? Is het de diaspora van de Indiase cultuur die de belangstelling aanjaagt? Is het de diversiteit en kwaliteit van een oude filmindustrie met meesters als Satyajit Ray of Ritwik Ghatak of de commerciële Hindi film vol dans, zang en kleur? Aanvaardbaar voor velen door de strenge ethische codes. Is het India als grootste democratie ter wereld dat een bodem legt onder die tsunami aan Indiase filmfestivals? Terwijl de Chinese overheid op de openingsdag het 11th Beijing Independent Film Festival verbood en daarmee de stand van haar democratie aangeeft zoekt India openheid. Van 22 tot 29 oktober 2014 vindt het Indian Film Festival The Hague voor de vierde keer plaats. Ricardo Buitenzorg vertelt er aanstekelijk over. Een kans om wereldster Lata Mangeshkar weer eens te laten horen.

Zie op George Knight KortBasant Bahar en SJ, 1956 en Echo uit de verte: Lata Mangeshkar.

Zwitserland zegt ja tegen stop op massale immigratie. Wat nu?

leave a comment »

zwit

Update: In een persverklaring betreurt de Europese Commissie de uitslag van het Zwitserse referendum. Want: ‘Dit druist in tegen het beginsel van vrij verkeer van personen tussen de EU en Zwitserland’ en: ‘De EU zal de gevolgen van dit initiatief op de algemene betrekkingen tussen de EU en Zwitserland overwegen en rekening houden met de positie van de Zwitserse Federale Raad’.

Zwitserland kent een voor Nederlanders jaloersmakende democratie. Met het referendum. Vandaag was er een door de SVP (Sweizerische Volkspartei) geïnitieerde ‘Volksabstimmung’ over een rem op de immigratie. Eerder een kwestie van maatvoering dan principe. Vooral bedoeld voor een stop op de immigratie van inwoners uit landen van de EU. De gematigde campagne heeft voor de SVP goed uitgepakt. Want het heeft nipt gewonnen.

Opvallend is dat de SVP in de Franstalige kantons heeft verloren, maar in de Duitstalige overwegend heeft gewonnen. Dat tekent een tweedeling die kan betekenen dat de Franse kantons meer op de EU georiënteerd zijn en de banden met het buitenland niet in gevaar willen brengen. Want de EU heeft al aangekondigd niet welwillend op het Zwitserse initiatief te reageren. En heronderhandelingen af te wijzen. Betekent dit referendum daarom een doodlopende weg? Hier het laatste nieuws op de FB-pagina van de SVP.

Foto: Schermafbeelding van Blick.ch met definitieve resultaten van Volksabstimmung Masseneinwanderung, 9 februari 2014

Written by George Knight

9 februari 2014 at 17:23

‘Hum Hindustani’ met Sanjana in Saoedi-Arabië

leave a comment »

Een Indiaas meisje zingt in 2014 de song Chodo Kal Ki Batein uit de Hindifilm ‘Hum Hindustani‘ (1960) van Ram Mukherjee. Vergeet de gesprekken van gisteren -dus de verschillen- en vier de eenheid. Op die manier. Het meisje Sanjana Santosh Panicker zit vol ambitie. Of wordt door ouders vol ambitie gestopt. Daar op de International Indian School Damman in Saoedi-Arabië. Waar de eigenheid telt. Om patriottisch van te worden.

fd22

Oude beelden blijven levend als ze in het collectieve geheugen verwijzing en aanbeveling blijven. Over een land opbouwen. Dat soort werk: Love, Peace and Harmony. De rest is bijzaak. Zoals Sanjana die schattig is.

Foto: toneelvoorstelling op de International Indian School Damman in Saoedi-Arabië.

Nieuwe stemmen in de Europese islam. Waarom zijn er zo weinig?

with 23 comments

The Economist vergelijkt in een artikel met de veelzeggende titel ‘Nieuwe stemmen in de Europese islam’ Ajmal Masroor met Ahmed Aboutaleb. Na de moord op Theo van Gogh had in november 2004 Aboutaleb een duidelijke boodschap ‘Wie zich niet wil aanpassen, kan zijn koffers pakken’. Voor mensen die de waarden van godsdienstvrijheid, vrije meningsuiting en niet-discriminatie niet deelden was geen plek in de open, Nederlandse samenleving. Het kwam Aboutaleb toendertijd op het verwijt in islamitische kring te staan een overloper te zijn. Een bounty die van binnen wit was. Wegens bedreigingen moest-ie beveiligd worden.

De rechtsstatelijke opstelling van Aboutaleb is juist. Hij passeerde Job Cohen die bleef hangen in een idee van ‘compenserende neutraliteit’ en daarbij de scheiding van kerk en staat oneigenlijk oprekte. Ahmed Aboutaleb is rechtlijniger en wist valkuilen te vermijden. Trouwens ook de Amsterdamse burgemeester Eberhard van der Laan zit op die zuivere lijn. Zelfs Ahmed Marcouch nam tenslotte afstand van Cohens denkbeelden. Aboutaleb verwoordde het als geen ander. Het maakte hem geschikt als burgemeester van Rotterdam. De echte bruggenbouwer die Tariq Ramadan niet werd omdat aan hem het beeld van een moslimbroeder bleef hangen.

Onheilspellend is dat de islam in Europa niet meer ‘nieuwe stemmen’ van het kaliber Masroor en Aboutaleb weet voort te brengen. Ze zijn de ideale bemiddelaars doordat ze de juiste snaar weten te treffen. Ze blijven echter de uitzondering. Nog steeds kleeft aan de Nederlandse islam de onduidelijkheid in welke mate het zich ondergeschikt wil maken aan de nationale rechtsstaat. Trouwens een complexe kwestie omdat de islam dezelfde rechten heeft als andere religieuze organisaties en niet kritischer bevraagd kan worden. Vanuit een oogpunt van publiciteit, acceptatie en mate van integratie zou het echter gewenst zijn als de Nederlandse leiders van de islam zich meer, en vooral beter zouden uiten in het publieke debat. Hoe langer de stilte duurt, hoe meer de indruk ontstaat dat dat niet ligt aan een gebrek aan publicitaire vaardigheden, maar aan een bewuste politieke opstelling. Dat zaait twijfel. Veelzeggend is trouwens dat zowel Aboutaleb en Masroor hun loopbaan in de media begonnen. Dat geeft ze nu de instrumenten om zich vaardig en zelfverzekerd te uiten.

Ajmal Masroor is een vaardige spreker die begint met de angel uit het debat te halen. Hij noemt de moord op de Britse militair in Londen een criminele daad. Hoewel-ie de mogelijkheid open laat dat het terrorisme is. Hoe dan ook beschrijft-ie het als een daad van ontspoorde criminelen voor wie geen plek is in de liberale democratie. Tegelijk benadrukt de welsprekendheid van Masroor dat we dit soort woorden vanuit de Europese islam zo zelden horen. Enkele ‘nieuwe stemmen’ geven hoop, maar maken nog geen zomer. Eigenlijk moet Aboutalebs oproep uit 2004 opgefrist en herhaald worden. Hoewel er in negen jaar veel ten goede is gekeerd is het onverteerbaar dat er in Nederland nog steeds chagrijnige types rondlopen die zich in het openbaar niet willen verbinden aan de uitgangspunten van de rechtsstaat. Hoewel dat uiteraard niet tot de islam beperkt blijft. Maar de aanpak daarvan vraagt weer om andere leiders, andere tactieken en andere commentaren.

media_xl_1300246

Foto: De burgemeester van Rotterdam Ahmed Aboutaleb. Credits: ANP.

Vertelsel voor het slapen gaan over terrorisme, perspectief en emigratie

with 22 comments

477px-Stieglitz-Steerage291

Stel dat u en ik orthodoxe protestanten zijn. Afkomstig uit Nederland en verhuisd naar Canada. We lezen in de bijbel, drinken op zijn tijd een kelkje jenever, praten met een Canadees accent, maar kleden ons in de kleding van onze geboortestreek. Donkergekleurde bombazijnen broeken zijn onze Zunftbekleidung. Maar de gasbel van Slochteren trekt. Ons oude land wordt bezet door de VS en Canada. Kerken worden gesloten omdat daar verzet ontstaat. Waarom? De bevrijders zeggen democratie te willen brengen. Nederland wordt een project uit een cursus management. U en ik worden verteerd door gemengde gevoelens. Aan wie of wat behoren we toe?

Als reactie gaan we meer in de bijbel lezen. Als mannen van de Amish laten we onze baard staan. Niet alleen vervreemden we van ons oude land dat veranderd is, en van ons nieuwe land dat anders tegen ons aankijkt. Vooral vervreemden we van onszelf. De bijbel wordt ons surrogaat tehuis. We zijn onszelf kwijt. Uit wanhoop pakken we een machete en hakken in op een militair die we op straat afwachtten. Nutteloos, dat beseffen we, want hij maakt geen beleid. Hoe moeten we anders onze woede en onmacht kwijt? Wie kaatst de bal?

Opgepakt en in afwachting van een proces in de gevangenis horen we dat wat we deden een terroristische daad was. Hoezo terrorisme? We protesteerden tegen de bezetting van ons oude land door het Canadese leger en de onderdrukking van onze Nederlandse broeders. Meer niet. We handelden niet uit religieuze motieven. Als dat terrorisme is, dan is de bezetting van ons oude land ook terrorisme. En voor de duidelijkheid, we hebben geen banden met groeperingen in België of Zuid-Afrika. Dat zijn geruchten. Om onszelf te overtuigen zeggen we dat we met velen zijn. Maar we gaan niet over ons eigen lot. Dat ligt in de handen van de Ander.

Foto: Alfred Stieglitz, The Steerage (Het tussendek), 1907. Zie ook: GKKort