Oplossing voor Julian Assange wordt in de beeldvorming niet als oplossing aanvaard

Als antwoord op het doorsturen van de link naar m’n vorige posting over Julian Assange antwoordde een kamerlid van een regeringspartij me gisteren: ‘Daarnaast wordt de heer Assange verdacht van verkrachting in Zweden. Ook dat is een ernstige aanklacht. XX heeft daarmee begrip voor Britse opstelling om uitlevering aan Zweden na te streven. XX heeft geen twijfels over het functioneren van de Zweedse rechtsstaat’.

Daarop schreef ik het kamerlid: ‘Zoals u uit de feiten kunt weten is er in Zweden geen aanklacht tegen Julian Assange ingediend. Gesteggel is er over de aard en de plaats van het onderzoek dat eventueel tot een aanklacht kan leiden. Maar in een rechtsstaat is een verdachte nog niet veroordeeld. Ook daarom is de zogenaamde Red Notice melding van Interpol die Assange kreeg in de ogen van velen prematuur en ongepast. Zoals er veel meer opmerkelijk is aan de rechtsgang in landen als Zweden die zich een rechtsstaat noemen.’

Dit naar aanleiding van mijn suggestie om Nederland een rol te geven bij het oplossen van de kwestie Assange. Ik vervolgde: ‘Uitgaande van bovenstaande feiten en context verdient het wellicht toch de moeite om een poging te doen Nederland een rol in de oplossing te geven. Het gaat ook niet om de positie van Assage, maar om de positie van de betrokken landen. Zaak voor allen is om er zonder gezichtsverlies uit te komen. Hoewel alle landen iets op zullen moeten offeren vanwege de tegengestelde posities. Bij het vinden van deze oplossing zou een neutraal klein land als Nederland behulpzaam kunnen zijn. Zo was mijn idee, en hoop.

Assange is niet brandschoon en heeft fouten gemaakt door documenten naar buiten te brengen die informanten in Afghanistan in gevaar brachten. Dit gebeurde nadat WikiLeaks door toedoen van Amerikaanse betaalmaatschappijen als PayPal, en naar men vermoedt onder druk van de regering-Obama, in december 2010 afgesloten werd voor donateurs. Zodat WikiLeaks financieel aan de rand van de afgrond stond en de gewenste journalistieke zorgvuldigheid niet meer kon waarborgen. Medestanders van het eerste uur hebben hem daarom de rug gekeerd. David House zegt in een tweet van 31 juli: ‘Assange deviated from these core values. Either he must be replaced at #WikiLeaks, or WikiLeaks must be displaced within OpenGov movement‘.

Door de Zweedse aanklager Marianne Ny zijn fouten gemaakt. Zij ontloopt publieke verantwoording. Hier is een opsomming van onregelmatigheden. Zo stelde Ny eerst dat het haar wettelijk verboden was om Assange in Engeland te horen, maar nu geeft Karin Rosander namens de Zweedse aanklager toe dat het aan Ny persoonlijk is daarover te beslissen. Het kamerlid heeft geen twijfel over het functioneren van Zweden als rechtsstaat. Dat verbaast me omdat Zweden bij herhaling kritiek heeft gekregen van de Raad van Europa en het Committee for the Prevention of Torture voor de zogenaamde pre-trial detentie. Het regime waaraan ook Assange onderworpen zou worden. En als reden gezien wordt om hem via Zweden naar de VS uit te wijzen.

De standpunten van het kamerlid en mij tekenen werelden van verschil die lastig te overbruggen zijn. De kwestie Assange die op 20 augustus 2010 in Zweden begon loopt deze week precies 2 jaar. En is complex omdat het zich op het raakvlak van politiek en recht afspeelt in verschillende landen. Feiten zijn niet altijd wat ze lijken. Feiten worden soms verborgen gehouden of verdraaid. Media zijn het spoor al lang bijster en reageren doorgaans welwillend op de autoriteiten. Zodat iedereen voor duiding op zichzelf aangewezen is.

Foto: Zweedse aanklager Marianne Ny die de zaak Julian Assange behandelt