George Knight

Debat tussen links en rechts

Posts Tagged ‘Christof Heyns

Eigen toekomst voor Libië is een luchtspiegeling

with 5 comments

Hoe moet het verder met Libië? Zelfs het einde van kolonel Kadaffi is in nevelen gehuld. Vertegenwoordigers van de National Transitional Council (NTC) spreken elkaar tegen. Premier Mahmoud Jibril’s verklaring dat Kadaffi gedood is in een kruisvuur wordt weersproken door de Amerikaans-Libische woordvoerder Waheed Burshan. Deze wijst erop dat er geen verklaring is voor de dood van de dictator. Daarom rekent-ie op een onderzoek. Uitkomst zou volgens de speciale VN-rapporteur buitengerechtelijke executies Christof Heyns op een oorlogsmisdaad kunnen wijzen. Er staat een bonus van 1,7 miljoen dollar op het hoofd van Kadaffi.

Het perspectief voor Libië is somber. Om te beginnen is er de NTC met Jibril. Da’s geen eenheid, maar een dynamisch evenwicht van uiteenlopende belangen. Volgens afspraak zal geen enkel NTC-lid een positie in een nieuwe regering in mogen nemen. Jibril heeft om critici tevreden te stellen vermoedelijk onder druk zijn vertrek al aangekondigd uit de regering. Daarmee is-ie overigens nog niet weg. Of alle leden hem daarin volgen is de vraag. Tussentijdse herschikkingen kunnen tot interpretatieverschillen daarover leiden.

Met de vijandelijkheden zo goed als over moeten de militaire commandanten van de NTC terug in hun hok. Maar ze lijken moeite te hebben ondergeschikt te zijn aan de politieke leiding. Gewend om fris van de lever te spreken. Ook over niet-militaire zaken. Militair hebben ze weinig klaargespeeld. Geen wonder wegens de omstandigheden. Hun bravour is groter dan hun deskundigheid. Zelfs voor een rol in een nieuw leger. Het zijn de geallieerden die met hun oppermachtige luchtmacht Kadaffi’s krijgsmacht hebben ontmanteld.

De strijd op het slagveld is niet los te zien van de strijd om de economisch belangen. Gas en olie zijn de inzet. Jibril werd al in maart 2011 door president Sarkozy ontvangen. En daarna door Britten en Amerikanen. Jibril was eerder betrokken bij Libya Vision. Uit een door WikiLeaks gelekt telegram uit januari 2010 blijkt dat-ie zich pro-Amerikaans opstelt. Vanwege haar afzijdige opstelling verkeert Libië’s grootste handelspartner Italië in een slechte uitgangspositieEnergie-adviseurs van Wood Mackenzie vermoeden dat het drie jaar duurt voordat de olieproductie weer op vooroorlogs niveau is. Voor de gasproductie duurt dat slechts drie maanden.

Libië staat voor de keuze of het voor Westerse en andere buitenlandse investeringen kiest. En zich overlevert aan het bedrijfsleven. Eigen middelen en mensen ontbreken. Het volk eist brood en vrijheid. Het hoogst haalbare is een liberale democratie met autocratische trekjes. Minder slecht dan de oude corruptie in de regio.

De voortekenen zijn slecht. Binnen de beperkingen bestaat de hoop dat er na verkiezingen in juni 2012 een regering komt die de geledingen van het volk vertegenwoordigt, een begin maakt met het schrijven van een grondwet met rechtsgelijkheid voor allen en het opbouwen van een democratie. De uitspraak van NTC-leider Moestafa Abdel Jalil dat de sharia de basis voor de rechtsstaat maakt sluit aan bij het conservatief-islamitisch karakter van Libië. De kans wordt echter gemist de burgers zich daar over uit te laten spreken.

Foto: Regulus’ reis naar Carthago. Mozaïek in het Leptis Magna Archeologisch Museum in Khoms, Libië