Beschamende onkunde van Utrecht Marketing over promotie van musea. Waarom heeft Utrecht geen levendige beeldende kunstsector?

Schermafbeelding van deel paragraaf ‘Musea Utrecht‘ van Ontdek Utrecht.

Afgelopen jaren heb ik vele mensen in en buiten de Utrechtse beeldende kunstsector de vraag gesteld wat de reden is dat het ontbreekt aan een Utrechts beeldende kunstklimaat dat past bij de vierde stad van het land. Niemand heeft een sluitend antwoord.

Utrecht presteert slecht op het gebied van de beeldende kunst. Zelfs het Centraal Museum deelt in de malaise en lijkt op een enkele tentoonstelling na vooral nog met zichzelf en de eigen bedrijfsvoering bezig. Het is in de eigen schulp gekropen. Is dat het wat het Utrechtse kunstklimaat verklaart?

Wat schort eraan in Utrecht? Is het de nabijheid van Amsterdam? Is het de ‘zwarte’, katholiek-surrealistische onderstroom die nog steeds als een geestelijke domper werkt? Is het gebrek aan ambitie en zelfvertrouwen? Is het het doelgroepenbeleid in Leidsche Rijn (Raum) dat als aflaat dient om verder geen initiatieven te ondernemen en verder te denken?

Is het het gebrek aan initiatief en creativiteit van de afdelingen Culturele Zaken of Economische Zaken van de gemeente om kunstgalerieën en kunstinitiatieven een start te geven?

Als er galerieën ontstaan (Larik), dan gebeurt dat niet dankzij, maar ondanks de gemeente. In de bioscoopwereld gebeurde afgelopen jaren hetzelfde toen Jos Stelling als particulier ondernemer met Bioscoop Slachtstraat (en met medewerking van het Utrechtse Monumentenfonds) een nieuwe bioscoop realiseerde dat het door de gemeente gesubsidieerde ’t Hoogt niet voor elkaar kreeg.

Kan de malaise in de beeldende kunstsector verklaard worden door het zware accent van de gemeente op marketing en stadspromotie, zodat inhoud er minder toe doet? In dat Utrecht is de schone schijn van marketing een doel op zichzelf. Toch weer dat surrealisme. Niemand die het doorprikt. Niemand die doorvraagt. Niemand die het nog op waarde schat. Zo ontstaat geen publiek debat over dit onderwerp.

Schermafbeelding van deel paragraaf ‘Over Ons‘ op Ontdek Utrecht.

Schrijnend is de promotie van Ontdek Utrecht (deel van Utrecht Marketing) waar allerlei instellingen die geen musea zijn musea worden genoemd. Of culturele instellingen in Bunnik, Amersfoort of Soest door de gemeente Utrecht worden geclaimd als Utrechts. Zijn Bunnik, Soest en Amersfoort zonder dat we het weten geannexeerd door de gemeente Utrecht? Daar lijkt het niet op. Utrecht Marketing doet aan desinformatie.

Het is duidelijk dat Ontdek Utrecht en Utrecht Marketing geen idee hebben waarover ze praten. Wat is hun expertise en wie is er binnen het gemeentebestuur verantwoordelijk voor voor wat ze naar buiten brengen? Is Utrecht Marketing onderhand zo losgezongen van de realiteit dat het alles kan zeggen en niemand het meer kan schelen of de inhoud klopt? Ontdek Utrecht en Utrecht Marketing weten blijkbaar niet wat een museum is en krijgen alle ruimte om dat te verkondigen.

Dat opnemen in een publiekscampagne is niet zozeer een devaluatie van het begrip museum, maar van de marketing van Utrecht. Kunst en de musea worden niet zozeer gepromoot en serieus genomen, maar tot halfproduct gemaakt van een hybride marketing waarin vele partners meepraten en de waarheid blijkbaar een compromis tussen alle betrokkenen is geworden.

Met de Utrechtse Potemkin-façade is de kous af en hoeft er niet nagedacht te worden over de vraag wat past bij het ambitieniveau van de vierde stad van het land. De promotie ervan neemt de plaats in. Dat is toch lekker makkelijk en ook nog eens goedkoper?

Wat verklaart het haperende Utrechtse beeldende kunstklimaat? Ik weet het antwoord nog steeds niet. De conclusie van veel van mijn gesprekspartners is wel dat de gemeente Utrecht eerder een sta-in-de-weg is dan een kracht die verder kijkt dan marketing en eigen promotie.

3 gedachten over “Beschamende onkunde van Utrecht Marketing over promotie van musea. Waarom heeft Utrecht geen levendige beeldende kunstsector?

  1. Stadspromotie is overal problematisch. Gemeenten geven een vermogen uit om hun gemeente te promoten en waarom? Het mist meestal elk realiteitsbesef. Het hemelt dingen op tot een bespottelijke niveau. Men maakt zich druk om allerlei prestige projecten die buiten en misschien zelfs binnen de gemeente niets bijdragen aan de bekendheid. In mijn gemeente Enschede heeft men de vreemde gewoonte om alles waar je op zou kunnen scoren naar Twente te noemen en niet naar Enschede met als gevolg dat iedere voetballiefhebber van FC Twente heeft gehoord maar slechts weinigen de link leggen naar Enschede. Bezoekende fans worden zover mogelijk uit de buurt van het centrum gehouden. Een absolute blunder en toch men blijft maar door gaan om enorme bedragen beschikbaar te stellen voor betaald voetbal. Maar waarom? De enige die er van profiteert is het niet bestaande gewest Twente en wie heeft daar nu wat aan? Dus stadspromotie, het blijft dweilen met de kraan open.

    Like

  2. @Raymond
    Een gemeentebestuur houdt van controle en afbakening van de budgetten zonder losse eindjes. Een gemeentestuur blijft liever ver weg van iets dat niet of moeilijk te sturen valt.

    Projectsubsidies die zijn afgebakend in de tijd zijn controleerbaar en bij voorbaat te voorspellen. Exploitatiesubsidies voor lopende initiatieven met een looptijd van meer dan drie jaar zijn dat niet. Dat laatste is precies waar kunstinstellingen behoefte aan hebben.

    Marketing of stadspromotie is voor een gemeentebestuur en de gemeentelijke ambtelijke organisatie een uitkomst omdat het een papieren werkelijkheid schept die voor 100% te construeren en te controleren valt zonder dat storende factoren dat kunnen doorkruisen.

    Dat een gemeentelijke organisatie met deze stadsmarketing een schijnrealiteit schept die een rooskleurig beeld over de werkelijkheid legt wordt op de koop toe genomen.

    We moeten er niet te naïef over zijn. Zo gaat het nu eenmaal in de bestuurlijk-ambtelijke wereld van het openbaar bestuur waar ruim van middelen voorziene afdelingen voorlichting dienen om deze schijnwerkelijkheid te construeren, de inwoners daartoe te verleiden én de bestuurders uit de wind te houden en een positieve framing te geven.

    Toen ik de paragraaf over de Utrechtse musea van Utrecht Marketing/ Ontdek Utrecht las voelde ik me als inwoners van Utrecht en kunstliefhebber geroepen om de onjuiste beweringen aan de orde te stellen.

    Hoe kan het dat Utrecht Marketing initiatieven die geen museum als museum beschouwt? ExBunker, Kunstliefde, Domtoren, DOMunder, BAK en IMPAKT zijn geen musea, maar volgens Utrecht Marketing wel.

    Hoe kan het dat Utrecht zo weinig professionele kunstgalerieën heeft met continuïteit? Galerie Sanaa, Oscar Larik en Bas Meijer, meer is er niet. Hoe kan dat?

    Like

  3. Pingback: Opnieuw: het haperende Utrechtse beeldende kunstklimaat en de rol van Utrecht Marketing | George Knight

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.