George Knight

Debat tussen links en rechts

Is Max Pam toegetreden tot de categorie van de complotdenkers?

with 10 comments

Er zijn soorten complottheorieën. Illustratief is het gesprek ‘Is complot denken een gevaar?’ van Joost Niemöller met Robert Bor voor de rechtse omroep in wording Ongehoord Nederland. Hierbij komen twee soorten complotdenken aan de orde. Die van gekkies zoals Graancirkel-denker Janet Ossebaard die niet toevallig in een andere video van Ongehoord Nederland een week eerder haar onbewezen stellingen over het coronavirus mocht presenteren. Volgens een bericht van Pointer van NCRV-KRO kreeg Ossebaard samen met panelleden Sid Lukkassen en Ybeltje Berckmoes ruimte om zonder tegenspraak ‘28 onjuiste en onbewezen beweringen over het coronavirus‘ naar voren te brengen. Bor en Niemöller veroordelen gekkies als Ossebaard en in iets mindere mate ex-televisiepresentator Robert Jensen omdat deze complotdenkers afbreuk doen aan de geloofwaardigheid van het rechtse geluid waar zij voorstander van zijn. Bor noemt zichzelf ‘conservatief’. In hun analyse veroordelen ze het complotdenken van Ossebaard, omdat dit hun rechtse denken besmet en een kwade naam geeft. Bor en Niemöller zijn vertegenwoordigers van een rechts denken dat redelijker en minder gestoord overkomt, maar toch diepgaand wantrouwend is over de werking van politiek en macht.

Er tekent zich zo een glijdende schaal aan in het complotdenken. 1) Aan de uiterste zijde van krankjorum staan types als Janet Ossebaard die totaal zijn doorgeslagen en wild om zich heenslaan met ontoetsbare aannames. Dat zijn ook de mensen die een direct verband suggereren tussen het coronavirus en het 5G-netwerk. In Duitsland is de advocate Beate Bahner iemand die op het raakvlak van psychose en complotdenken opereert. 2) Vervolgens komt er een categorie met mensen als Robert Jensen die nog het besef hebben dat er een waarheid is, hoewel die vervolgens op een grove manier ingevuld wordt met alternatieve feiten. 3) Dan is er de categorie waartoe Sid Lukkassen behoort. Hij tracht zijn denken te voorzien van een sausje van autoriteit, maar faciliteert anderen in hun complotdenken. Dit is de gevaarlijke categorie complotdenkers die zelf uit de wind blijft, maar de opgebouwde positie en autoriteit gebruikt om complotdenkers te steunen. De activistische journalist Wierd Duk behoort ook tot deze categorie. 4) Joost Niemöller behoort tot de categorie die zegt de grenzen van het complotdenken goed te beseffen, maar zich daar toch niet helemaal aan kan onttrekken zoals zijn stellingname over de MH17 aantoont. Zo lijkt hij op een spijtoptant-complotdenker. Of Niemoller zichzelf geloofwaardigheid probeert te geven door de analyse van het complotdenken te gebruiken om aan geloofwaardigheid te winnen of dat hij werkelijk de kaf van het koren wil scheiden binnen het rechtse complotdenken is de vraag. Hoe dan ook is zijn poging om de rechtse Augiasstal uit te mesten interessant.

Een nieuwe ster aan het firmament van het complotdenken lijkt Max Pam. Dat is merkwaardig voor een geestverwant van Karel van het Reve die juist achter de waarheid kijkt en complotten probeert door te prikken. In zijn VolkskrantcolumnDe werkelijkheid achter het corona­virus is te vergelijken met die achter het neerhalen van de MH17’ combineert Pam in bovenstaand citaat realisme, geopolitiek denken en gezond cynisme met een klein beetje complotdenken. Pam gebruikt een klassiek stijlmiddel van de complotdenker, namelijk de dubbel ontkenning als hij zegt: ‘De ontkenning dat het lab er helemaal buiten staat en dat hier sprake is van een complottheorie, heeft geen enkele betekenis.’ Nee, maar de ontkenning van Pam heeft die betekenis evenmin. Vraag is in welke categorie Pam ingedeeld moet worden. Want hij lijkt eerder op een toevallige complotdenker dan op de structurele complotdenkers als Ossebaard, Jensen, Lukkassen of Niemöller. Vooralsnog lijkt Pam zich in het vagevuur van het complotdenken te bevinden. Als twijfelgeval.

Foto: Schermafbeelding van deel columnDe werkelijkheid achter het corona­virus is te vergelijken met die achter het neerhalen van de MH17’ van Max Pam in de Volkskrant, 21 april 2020.

10 Reacties

Subscribe to comments with RSS.

  1. Geachte heer Knight,

    Ik vind dat u dit keer iets te kort door de bocht gaat door te zinspelen op een complottheorie.
    En Max Pam daarin betrekt.
    De Britse regering houdt er ook rekening mee dat het virus uit een laboratorium zou kunnen zijn gekomen en die baseren zich op eigen inlichtingen?
    Zie ook Business Insider van vandaag.
    Max Pam stelt zich voorzichtig op, stelt alleen dat het zo zou kunnen zijn…
    Ik begrijp ook niet zo goed waarom u dit punt zo belangrijk maakt: het is slechts een klein onderdeel, m.i. tamelijk ondergeschikt, in het betoog van de heer Pam.

    Like

    Dick Zeegers

    22 april 2020 at 20:54

  2. @Dick Zeegers
    Het is me onduidelijk op welk bericht van Business Insider (welke editie?) u doelt. In de update online zie ik geen berichten die stellen dat het virus uit een laboratorium in Wuhan is ontsnapt. Dus graag duidelijkheid over het bericht waar u naar verwijst. Het is me eveneens onduidelijk naar welke verklaring van de Britse regering over de uitbraak via een laboratorium in Wuhan u verwijst. Ook daar graag een specificatie over.

    Ik ben het oneens met u dat Max Pam alleen stelt dat ‘het zo zou kunnen zijn’. Uit het citaat van hierboven blijkt dat hij verder dan dat gaat. Pam construeert zijn argumenten stapsgewijs door te wijzen op het dictatoriale Chinese regime, het feit dat de autoriteiten aldaar ‘altijd liegen’ en het openen van de markt. Dat duidt niet op een valide argumentatie. Pam overdrijft. Want natuurlijk liegen de Chinese autoriteiten niet altijd en is de omstandigheid dat de wilde dieren-markt nog open is er geen bewijs voor dat daar niet de oorzaak van de uitbraak ligt. Het wijst eerder op het nalatig handelen van de Chinese regering. Ik neem de mening van Max Pam serieus en zie dit punt als een onmisbaar en belangrijk onderdeel van zijn betoog. De titel van zijn column duidt daar ook op.

    Wellicht ter toelichting nog het volgende:
    Op 16 april 2020 kwam The Times of Israel met het bericht dat de Amerikaanse inlichtingendiensten in de tweede week van november 2019 onder meer het Witte Huis, Israël en de NAVO hadden geïnformeerd over een virusuitbraak in China. Voorlopig wordt dit bericht niet bevestigd door andere bronnen, hoewel er een bericht van ABC News van 9 april 2020 is dat meent dat de uitbraak in Wuhan valt te dateren in ‘late November’.
    https://www.timesofisrael.com/us-alerted-israel-nato-to-disease-outbreak-in-china-in-november-report/
    https://abcnews.go.com/Politics/intelligence-report-warned-coronavirus-crisis-early-november-sources/story?id=70031273

    Hoe dan ook hebben de Chinese autoriteiten de uitbraak van het virus in Wuhan niet krachtig aangepakt. Ze hebben te lang gewacht en kostbare tijd verloren laten gaan. Pam heeft uiteraard gelijk dat dat te maken heeft met de aard van dit communistische, zeer hiërarchische regime. Verder hebben ze door het niet sluiten van de luchtverbindingen niet verhinderd dat het virus zich wereldwijd verspreidde. Dat is allemaal laakbaar en verdient een diepgaand internationaal onderzoek. Opvallend is dat nu met name die regeringen kwaad zijn over de verkeerde aanpak van Peking die zelf eveneens te slap en te laat hebben gehandeld. Zoals de Britse en Amerikaanse regering. Maar het ongelijk van de Chinezen houdt nog niet het gelijk van critici van de Chinese regering in.

    We weten niet hoe de informatie van de Amerikaanse inlichtingendiensten over de uitbraak in China van (begin of eind) november 2019 binnen het Witte Huis, Israël en de NAVO is behandeld. Als lidstaat van de NAVO is Nederland daarbij betrokken. Uit de publiciteit hierover blijkt niet dat het Nederlandse kabinet rechtstreeks is geïnformeerd. Wel is de kans niet onaannemelijk door de goede samenwerking van de Amerikaanse en Nederlandse inlichtingendiensten dat de MIVD of de AIVD al in 2019 vertrouwelijk door de Amerikaanse inlichtingendiensten zijn geïnformeerd. Evenals vriendschappelijke landen als het VK, Canada, Australië, Nieuw-Zeeland, Zuid-Korea, Taiwan, Japan en Duitsland. Maar zeker weten doen we het niet.

    Like

    George Knight

    22 april 2020 at 22:15

  3. U heeft het de voorbije dagen zonder twijfel wel ergens gelezen: het nieuwe coronavirus zou uit een Chinees laboratorium komen. Nochtans is daar tot op vandaag geen doorslaggevend bewijs voor. Gereputeerde virologen én de directeur van het laboratorium in kwestie, die verzekeren dat het virus op een natuurlijke manier is ontstaan, lijken veel moeilijker gehoor te vinden. Hoe heeft een denkspoor dat tot voor kort enkel de uithoeken van het internet begeesterde, het geschopt tot de mainstream? VRT NWS maakt een reconstructie.
    https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2020/04/21/ontstond-het-coronavirus-in-een-lab-in-wuhan-zo-sprong-een-inte/

    Like

    George Knight

    22 april 2020 at 22:38

  4. Hier de column van 3 april 2020 van David Ignatius in The Washington Post:
    ‘To be clear: U.S. intelligence officials think there’s no evidence whatsoever that the coronavirus was created in a laboratory as a potential bioweapon. Solid scientific research demonstrates that the virus wasn’t engineered by humans and that it originated in bats.

    But how did the outbreak occur? Solving this medical mystery is important to prevent future pandemics. What’s increasingly clear is that the initial “origin story” — that the virus was spread by people who ate contaminated animals at the Huanan Seafood Market in Wuhan — is shaky.’
    https://www.washingtonpost.com/opinions/global-opinions/how-did-covid-19-begin-its-initial-origin-story-is-shaky/2020/04/02/1475d488-7521-11ea-87da-77a8136c1a6d_story.html

    Like

    George Knight

    23 april 2020 at 09:55

  5. Regardless of the science, it’s in the political interest of the president and his most fervent supporters to raise the possibility of a Chinese lab origin.
    https://www.buzzfeednews.com/article/ryanhatesthis/coronavirus-rumors-escape-lab-china-fox-news-trump

    Like

    George Knight

    23 april 2020 at 17:24

  6. SARS-CoV-2 is the seventh coronavirus known to infect humans; SARS-CoV, MERS-CoV and SARS-CoV-2 can cause severe disease, whereas HKU1, NL63, OC43 and 229E are associated with mild symptoms6. Here we review what can be deduced about the origin of SARS-CoV-2 from comparative analysis of genomic data. We offer a perspective on the notable features of the SARS-CoV-2 genome and discuss scenarios by which they could have arisen. Our analyses clearly show that SARS-CoV-2 is not a laboratory construct or a purposefully manipulated virus.
    https://www.nature.com/articles/s41591-020-0820-9

    Like

    George Knight

    25 april 2020 at 15:17

  7. The first outbreak of the coronavirus could have happened further south than the central Chinese city of Wuhan as early as September, according to a team of scientists led by the University of Cambridge.
    https://www.scmp.com/news/china/science/article/3080380/coronavirus-outbreak-may-have-started-september-say-british

    Like

    George Knight

    25 april 2020 at 18:41

  8. Senior Trump administration officials have pushed American spy agencies to hunt for evidence to support an unsubstantiated theory that a government laboratory in Wuhan, China, was the origin of the coronavirus outbreak, according to current and former American officials. The effort comes as President Trump escalates a public campaign to blame China for the pandemic.

    Some intelligence analysts are concerned that the pressure from administration officials will distort assessments about the virus and that they could be used as a political weapon in an intensifying battle with China over a disease that has infected more than three million people across the globe.

    Like

    George Knight

    30 april 2020 at 14:02

  9. “If you look at the evolution of the virus in bats and what’s out there now, [the scientific evidence] is very, very strongly leaning toward this could not have been artificially or deliberately manipulated … Everything about the stepwise evolution over time strongly indicates that [this virus] evolved in nature and then jumped species,” Fauci says. Based on the scientific evidence, he also doesn’t entertain an alternate theory—that someone found the coronavirus in the wild, brought it to a lab, and then it accidentally escaped.
    https://www.nationalgeographic.com/science/2020/05/anthony-fauci-no-scientific-evidence-the-coronavirus-was-made-in-a-chinese-lab-cvd/

    Like

    George Knight

    5 mei 2020 at 08:51

  10. Right-wing media have long pushed the conspiracy theory that the virus may have been manufactured in the laboratory. The prominent British medical journal The Lancet — which had published an article often cited by those pushing the argument — pushed back against the claim in February, releasing a statement explaining that multiple studies of the virus genome by scientists confirmed the view that it originated naturally in wildlife. It further said that “conspiracy theories do nothing but create fear, rumours, and prejudice that jeopardise our global collaboration in the fight against this virus.”
    https://www.mediamatters.org/coronavirus-covid-19/intelligence-experts-refute-fox-news-five-eyes-covid-dossier

    Like

    George Knight

    8 mei 2020 at 15:28


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.

%d bloggers liken dit: