George Knight

Debat tussen links en rechts

Etnisch profileren in het Van Gogh Museum met een ‘servicegesprek’

with 8 comments

maxresdefault-1

Met deze bezoeker is een zogeheten servicegesprek gevoerd. Dat doen we dagelijks op reguliere basis. Deze gesprekken zijn erop gericht om bezoekers bijvoorbeeld wegwijs te maken in het wachtrij-gebied, of om bezoekers met grote bagagestukken te informeren over de mogelijkheden deze te stallen.’ Aldus Nieuws.Marokko dat in een bericht deze reactie van het Van Gogh Museum citeert over de Marokkaanse-Nederlander Jaouad die door een museummedewerker werd aangesproken toen hij in de rij voor de kassa stond te wachten. Het museum ontkent dat er sprake was van discriminatie, maar heeft de schijn tegen.

Sprekend over Jaouad gaat de reactie van het museum verder: ‘Hij beschuldigde de museummedewerker van discriminatie, leek niet meer voor rede vatbaar en werd zowel verbaal, als non-verbaal agressief. Het gedrag werd als intimiderend ervaren en is door de museummedewerker getypeerd als een risico-indicator.’ Jaouad ontkent dat hij non-verbaal agressief werd en voelde zich onheus bejegend: ‘Ik had geen tas bij me, stond gewoon rustig te wachten en heb aan niemand gezeten, waarom pikken ze mij uit in de rij? Het is toch raar een zogenaamd servicegesprek te beginnen met de vraag ‘wat kom jij hier doen?’ En dat bij een museum!’ 

Opvallend is dat de museummedewerker volgens Jaouad het volgende heeft gezegd: ‘Er is wel duidelijk op camera te horen dat de beveiliger zegt ‘ik wilde gewoon een normaal gesprek’ en vervolgens vraagt ‘waarvoor wil je die (doelend op de schilderijen die Jaouad aan geeft te willen zien) zien dan en wat is je doel?

Nieuws.Marokko verbindt dit voorval met de zogenaamde profilers die bij en in het Van Gogh Museum en het Rijksmuseum bezoekers observeren. Het Parool besteedde hier in 2015 in een bericht aandacht aan: ‘Zien ze iets verdachts, dan spreken ze iemand aan. ‘Hard nodig in een tijd van toenemende dreiging.’ Dat Jaouad werd aangesproken is dus geen beslissing van een individuele medewerker, maar staand beleid dat van bovenaf is ingesteld. Bezoekers worden door profileren geobserveerd en aangesproken als ze als risico worden beschouwd. Jaouad werd blijkbaar als bedreigend gezien omdat het vreemd wordt gevonden als een Marokkaanse-Nederalnder een museum bezoekt om schilderijen te bekijken. De publicitaire schade voor het Van Gogh Museum is groot. De leiding van het museum moet zich schamen dat het dit heeft laten gebeuren. Jaouad heeft een klacht ingediend en zegt ‘zeer aangedaan te zijn’. Hij zet zijn aangifte vooralsnog door.

Foto: Rij bij het Van Gogh Museum.

8 Reacties

Subscribe to comments with RSS.

  1. Als bewoner van de buurt en bekijker van die wachtrij lijkt mij een museum er alles aan gelegen om de rust bij de wachtenden te bewaren. Dat iemand er niet tegen lijkt te kunnen om aangesproken te worden en daar vervolgens het (on)nodige misbaar over maakt, uitmondend in aangifte doen, zegt meer over ’s mans houding dan over de bewaking van het museum. Moet een museum of andere openbare instelling zich elk gedrag laten welgevallen? Welke afweging maak je: één amokmaker teveel binnenlaten of één zo’n bezoeker teveel weigeren?

    dutchguy1958

    12 augustus 2016 at 09:03

  2. @dutchguy
    Laten we oorzaak en gevolg niet verwarren. Jaouad werd niet alleen als enige van de rij aangesproken door de museummedewerker, maar ook nog eens op een onbegrijpelijk botte wijze. Hoe kan het dat een museummedewerker met verwijzing naar de schilderijen uit de collectie een bezoeker het volgende meent te kunnen zeggen: ‘waarvoor wil je die zien dan en wat is je doel?

    Waar je het op baseert dat Jaouad misbaar maakte weet ik niet. Hij stond gewoon netjes in de rij te wachten voordat hij aangesproken werd. Hij werd niet aangesproken omdat hij zich verkeerd gedroeg, maar om wie hij was: lid van een etnische minderheid. Hij uitte zich in een reactie verbaal, maar hield zich verder netjes en verliet de rij onder de mededeling dat hij een klacht zou indienen tegen de museummedewerker. Het is naar mijn idee de museummedewerker die zich onheus gedroeg. Niet de bezoeker.

    Dit is ontoelaatbaar. Het gaat om twee aspecten. 1) Hebben in Nederland museummedewerkers de taak om bezoekers te vragen wat ze komen doen en waarom ze naar het museum komen? 2) Waarom wordt die vraag blijkbaar alleen aan iemand uit een etnische minderheid gesteld en niet aan de andere wachtenden in de rij?

    Vroeger was het in de museumwereld omgekeerd. Directeuren en conservatoren wilden juist niet dat beveiligers, medewerkers of suppoosten inhoudelijk in gesprek gingen met bezoekers over de kunstobjecten omdat ze vanwege een gebrek aan kunsthistorische kennis vaak de verkeerde dingen zeiden. Met de introductie van de profilers lijkt die oude wetmatigheid bij enkele musea vaarwel gezegd. Er is veel voor te zeggen om dit type medewerkers niet direct in contact te laten treden met de bezoekers. Ze zijn er gewoonweg niet voldoende voor opgeleid zoals dit incident bij het Van Gogh Museum verduidelijkt.

    George Knight

    12 augustus 2016 at 11:28

  3. George, je reactie doet het voorkomen alsof we het niet eens zijn. Zulks is niet het geval.
    Ik voeg toe, dat als een sociaal onhandige uitlating richting een (iemand is altijd de eerste) bezoeker gesteld wordt, daar ook een normaal antwoord op kan volgen. Door schijnbaar (ik was er niet bij, getuigen hebben zich niet kenbaar gemaakt) direct over het punt van ‘ik ben anders, dus je zult mij wel moeten hebben’ te vallen, loopt dit uit de hand. Nogal wiedes. Hoe kan nu in het vervolg een vraag gesteld worden aan een kort-lontige, zonder risico dat het tot een aangifte of reputatieverlies komt?
    Een stukje voorlichting vanuit het De Mirandabad kan vast wonderen doen, want daar waren de problemen niet van de lucht en is het inmiddels redelijk onder controle.
    Punt blijft dat natuurlijk de horkerigheid eraf kan en niet elke vorm van bejegening toelaatbaar is, maar er toch ergens grenzen moeten kunnen worden gesteld. En dat bedoel ik in het algemeen en in de toekomst.

    dutchguy1958

    12 augustus 2016 at 23:06

  4. @dutchguy
    Ok. Ons verschil in taxatie van het incident is dat ik de bejegening van Jaouad als meer dan ‘een sociaal onhandige uitlating’ zie. Waar je de informatie vandaan haalt dat Jaouad zich zou hebben gedragen als een kort lontje weet ik niet. Ik heb dat nergens gelezen of gehoord.

    In de liberale democratie die Nederland is dient een individu te worden afgerekend op zijn eigen individuele gedrag, en niet op dat van de groep waar hij of zij door de autoriteiten mee wordt verbonden. Juist daarom is de emancipatie van vele moslims vanaf midden jaren ’70 minder snel verlopen dan had gekund. En juist daarom hebben de conservatief-islamitische organisaties die door de overheid werden gesteund een machtspositie in Nederland opgebouwd. Meer dan in andere Europese landen waar grote liberale of socialistische etnische groeperingen zijn die in Nederland zo goed als ontbreken. Hoewel dat mede andere oorzaken kan hebben speelt dit effect denk ik mee. Nederland kent naar verhouding uitzonderlijk veel conservatieve moslims. Het percentage AK-stemmers onder Turkse-Nederlanders is nergens zo hoog als in Nederland. Dat mechanisme sluit individuen op in groepsdenken waar vele leden van zo’n groep juist aan willen ontsnappen. Zeker de seculiere leden. En vrouwen. Het is naar mijn idee precies dit mechanisme die de profiler van het Van Gogh Museum en het management van dit museum hebben verinnerlijkt. Dat stoort me uitermate. En daarom neem ik dit hoog op. Daarbij komt dat een vertegenwoordiger van een organisatie zich altijd beheerster en correcter dient te gedragen dan een individu.

    Trouwens, als mij in zo’n ‘servicegesprek’ zou zijn gevraagd door zo’n museummedewerker waarom ik naar het Van Gogh Museum kwam, dan weet ik niet of ik in had kunnen staan voor mijn reactie.

    George Knight

    12 augustus 2016 at 23:30

  5. Kort lontje: uit de Volkskrant vandaag.

    dutchguy1958

    12 augustus 2016 at 23:58

  6. @dutchguy
    De reactie van het museum overtuigt mij niet. Afschuiven van de eigen schuld? En zelfs als Jaouad een kort loontje heeft vind ik het nog niet te billijken wat de museummedewerker deed en hoe het museum dit aanpakt met etnisch profileren.

    George Knight

    13 augustus 2016 at 08:52

  7. Kennelijk is het zo gegaan dat J. aangesproken werd en niet het ‘normale’ gaf dat hij met VIP kaart in de hand had kunnen geven. In plaats daarvan gingen bij hem allerlei alarmbellen af en kwam hij niet verder dan beschuldigingen en verwijten. Dat zet dan meteen de verkeerde toon, al is de betreffende bewaker niet vrij te pleiten van het stellen van de verkeerde vraag op de verkeerde toon.
    Wat mij betreft mag J. een gratis museumjaarkaart krijgen van het Van Gogh.

    dutchguy1958

    13 augustus 2016 at 09:30

  8. @dutchguy
    Het kan. Als het tot een rechtszaak komt, dan horen we ondubbelzinnig wat er gebeurd is. En wie op welk moment wat deed.

    George Knight

    13 augustus 2016 at 09:56


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: