George Knight

Debat tussen links en rechts

‘Bhagavad Gita As It Is’ leidt in Tomsk en India tot controverse

with 6 comments

Update 3 oktober 2014: Nikolai Karpitski is hoogleraar aan de Yugra Staatsuniversiteit in Khanty-Mansiisk en specialist Indiase religie. Hij lijkt zijn baan te hebben verloren omdat hij een conferentie over dit onderwerp in Oekraïne bezocht, zo meldt The Interpreter. Karpitski ziet zijn dreigend ontslag als discriminatie en een teken van een snel verslechterend intellectueel klimaat onder Putin. Zijn onafhankelijke academische opstelling wordt hem kwalijk genomen. In 2012 sprak hij zich uit tegen het als extreem verklaren van de Bhagavad. 

In India is onrust ontstaan over een Russische bewerking van de Bhagavad Gita. Deze meer dan 5.000 jaar oude tekst speelt een grote rol in het Hindoeïsme. Het gaat om de ‘Bhagavad Gita As It Is‘, een Russische vertaling van en commentaar op het oorspronkelijke  Hindoeïstische heilige boek. Het wordt gezien als extremistisch door een Russische aanklager die om een verbod vraagt. De aanklager van het Siberische Tomsk spande in juni 2011 een zaak aan na een bezoek aan de ‘Tomsk Society for Krishna Consciousness‘ omdat de tekst aan zou zetten tot ‘sociale haat’ en ‘geweld tegen niet-gelovigen‘. In december 2011 werd het verzoek voor een verbod afgewezen, maar de aanklager is hiertegen in beroep gegaan. Dit komt op 6 maart voor.

Volgens door de aanklager geciteerde deskundigen van de Staatsuniversiteit van Tomsk zetten de in het boek beschreven dogma’s aan tot religieuze haat en vernederen ze de waardigheid van mensen vanwege geslacht, ras, nationaliteit, taal, herkomst en houding ten opzichte van religie. ‘The Society for Krishna Consciousness’ heeft weinig te maken met het traditionele Hindoeïsme. Toch voelen hindoes zich aangesproken door de aanklacht. Op zijn beurt benadrukt de aanklager dat het verbod uitsluitend deze Russische bewerking betreft. Complicatie is dat de Russische vertaling tamelijk vrij is en via het Sanskriet en het Engels is gemaakt.

De Staatsuniversiteit van Tomsk hield op 24 en 25 februari een conferentie naar aanleiding van de rechtszaak. Russische geleerden verklaarden verheugd te zijn dat het beroep om de Russische vertaling Bhagavad Gita As It Is te verbieden ongegrond is verklaard. Ze stellen dat religieuze teksten niet kunnen worden berecht voor extremisme. Volgens hen waren de door de aanklager geciteerde deskundigen partijdig en incompetent. Deze geleerden zeiden tevens het belang van een goede relatie met India te beseffen.

Een commentaar op deze zaak begint met de vraag of een heilige tekst -of een vrije bewerking en vertaling ervan- nooit verboden kan worden. Wie nog meer afstand neemt stelt de vraag of een geschrift dat oproept tot haat nooit verboden kan worden. Zoals ‘Mein Kampf‘ van Adolf Hitler, de Protocollen van Zion of Die Grundlagen van Houston Stewart  Chamberlain. Het is van tweeën één. Of men verbiedt alle geschriften die oproepen tot haat of men laat ze allemaal vrij. Het idee van de Russische geleerden dat een religieuze tekst niet kan worden berecht voor extremisme is onhoudbaar als de tekst strijdig is met de nationale rechtspraak.

Foto: Protest tegen een gevraagd verbod van de Bhagavad Gita As It Is. © AFP/Indranil Mukhejee

Advertenties

6 Reacties

Subscribe to comments with RSS.

  1. Hindoeïst is nogal een raar woord voor een Hindoe.
    Bedenk zelf maar waarom.
    Verder is het extra bijzonder raar om Mein Kampf met de Bhagavad Gita te vergelijken.
    Bedenk ook zelf maar waarom.

    selmasalo

    1 maart 2012 at 21:04

  2. @Selamsalo
    Je hebt gelijk, het is hindoe. Ik zal het aanpassen. Waarom zou het ‘extra bijzonder raar’ zijn om ‘Mein Kampf’ (en andere levensbeschouwelijke teksten) met de Bhagavad Gita of in bovengenoemd geval met de ‘Bhagavad Gita As It Is’ te vergelijken? Vind je evenals de Russische conferentiegangers in Tomsk dat religieuze teksten per definitie niet verboden kunnen worden? Maar dat betekent toch rechtsongelijkheid omdat religieuze teksten dan extra juridische bescherming krijgen en boven de wet komen te staan? Waarop is dat dan gebaseerd? Hoe kunnen we dat verantwoorden in onze wetten? Of vind je dat de ‘Bhagavad Gita As It Is’ om inhoudelijke redenen geen verbod verdient?

    George Knight

    1 maart 2012 at 21:16

  3. De Bhagavad Gita is een enorm gedicht, uit een lange orale traditie, de neerslag van religieuze gevoelens en heldensagen van ontelbare mensen met eenzelfde afkomst, gedurende een paar millennia.
    Dat lijkt me wel wat anders dan het egodocument van 1 testosteronische psychopaat, en massamoordenaar.
    Voorts kan ik geen voorstander zijn van het verbieden van welke tekst dan ook.
    Elke tekst mag wat mij betreft tot in elk detail vrijelijk bestudeerd, en ook kritisch onderzocht worden.
    Kan het trouwens ook zijn dat er in het geval Tomsk Islamitische invloed in het spel is? Dat zou me niet verbazen.
    Moslims mogen de Koran absoluut niet analyseren, op geen enkele wijze. Ook niet als wetenschappers. Daar staat de doodstraf op. Maar alle andere religieuze teksten mogen ze wel verketteren. Onwetend.

    selmasalo

    1 maart 2012 at 21:52

  4. @Selamsalo
    Ik ben het met je eens dat welke tekst dan ook niet verboden moet worden. Zeker niet als het alleen een warrig en beledigend amalgaam van fragmenten is. Maar een principieel verschil tussen het ontstaan van een religieuze en een niet-religieuze tekst zie ik niet. Tja, sommige gelovigen verkondigen dat hun heilig boek door de goden is geschreven. Dan eindigt alle tekstkritiek en tekstkritische analyse. Zoals je zegt geloven degenen dat die zich laten inspireren door de koran. Kritische onderzoekers ervan worden met de dood bedreigd. Zoals ‘Christoph Luxenberg’. Deze opstelling oogt als een tamelijk achterlijke cultuur. Het diskwalificeert de hoofdstroom van de islam als serieuze religie die zich met anderen wil meten.

    Je vraag over Tomsk en de islamitische invloed zet me aan het denken. Het zou kunnen. Maar is het verband tussen Hindoeïsme en de Islam niet complex en een vreemde projectie van dreigingen en verwachtingen? Geopolitiek kan ik het niet begrijpen. Als vanouds heeft Rusland invloed in India, waar de VS voor Pakistan kiest. Gaat het om het behoud van die relatie met India? De moslims in Rusland hebben denk ik door Tsjetsjenië en de Kaukasus niets van de Russische overheid te verwachten. Dan geweld.

    George Knight

    1 maart 2012 at 22:12

  5. Men kan ook het commentaar weglaten en alleen de verzen vertalen. Het probleem lijkt dan naar de vertalingen van de gita die ik gelezen heb, niet in de sloka’s (versen) maar in het commentaar bij de versen te zitten. Want Krishna zelf verteld in de Gita ziet ieder met gelijke blik.

    Voiceoff

    3 maart 2012 at 12:05

  6. Ik herinnerde mij nog dat het hoofd van de iskcon indertijd naar Rusland nog de USSR ging op uitnodiging van de sovjet regering naar een boek (BBT uitgave) wat ik hier over heb gelezen . AC Bhaktivedanta was enthousiast om daar naar toe te gaan, omdat hij overeenkomsten wilde duidelijk maken over de varnasrama (kastenstelsel) en communisme, en een spirituel communisme als hoofddoel had. En zo veel gemeen had met de sovjet ideologie uit die dagen.

    Voiceof

    3 maart 2012 at 12:29


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers liken dit: